มติ กบน. ล่าสุด 11 พ.ย. 69 ลดอุดหนุนดีเซล-เก็บเบนซินเพิ่ม เปิดสถานะล่าสุดกองทุนน้ำมันฯ มีหนี้สะสมทะลุ 1.08 แสนล้านบาท ต้นเหตุราคาหน้าปั๊มขยับลงทีละน้อย 

หลายครั้งที่มีข่าวราคาน้ำมันดิบในตลาดโลกปรับตัวลดลงอย่างต่อเนื่อง แต่ราคาขายปลีกน้ำมันสำเร็จรูปหน้าสถานีบริการน้ำมันในไทยกลับขยับลงเพียงเล็กน้อยเท่านั้น หรือบางครั้งก็ไม่ขยับเลย ที่เป็นเช่นนี้ เพราะที่จริงแล้วโครงสร้างราคาน้ำมันสำเร็จรูปของไทย มีปัจจัยและกลไกดูดซับแรงกระแทกซ้อนทับกันอยู่ 3 ประเด็นหลัก ดังนี้

  • กลไกกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง "ลดอุดหนุน–ดึงเงินเข้ากองทุน": ในยามวิกฤตราคาพลังงานแพง รัฐบาลใช้กองทุนฯ จ่ายเงินชดเชยเพื่อตรึงราคาหน้าปั๊ม แต่เมื่อตลาดโลกเข้าสู่ช่วงขาลง คณะกรรมการบริหารกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง (กบน.) จะปรับลดอัตราจ่ายชดเชย หรือเพิ่มการจัดเก็บเงินเข้ากองทุนฯ ทันที ส่งผลให้ส่วนลดต้นทุนที่ควรสะท้อนสู่กระเป๋าประชาชนเต็มจำนวน ถูกแบ่งไปชำระหนี้และฟื้นฟูสภาพคล่องของกองทุนฯ แทน

  • อ้างอิงน้ำมันสำเร็จรูปสิงคโปร์ ไม่ใช่น้ำมันดิบ: โรงกลั่นในไทยไม่ได้อิงราคาน้ำมันดิบอย่าง Brent หรือ WTI โดยตรง แต่อ้างอิงราคาซื้อขายน้ำมันสำเร็จรูปตลาดสิงคโปร์ (MOPS) ซึ่งขึ้นอยู่กับค่าการกลั่น (Refining Margin) รวมถึงสมดุลอุปสงค์และอุปทานน้ำมันสำเร็จรูปในภูมิภาค หากโรงกลั่นปิดซ่อมบำรุงหรือความต้องการน้ำมันสำเร็จรูปตึงตัว ราคาหน้าโรงกลั่นก็จะไม่ลดลงตามราคาน้ำมันดิบ

  • ภาระภาษีคงที่และอัตราแลกเปลี่ยน: โครงสร้างราคาน้ำมัน 1 ลิตร ประกอบด้วยภาษีสรรพสามิต ภาษีเทศบาล และภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) คิดเป็นสัดส่วน 25–30% โดยเฉพาะภาษีสรรพสามิตที่เป็นต้นทุนคงที่ต่อลิตร ไม่ได้ปรับลดตามราคาเนื้อน้ำมัน นอกจากนี้ การนำเข้าน้ำมันต้องชำระเป็นเงินดอลลาร์สหรัฐ หากเงินบาทอ่อนค่า จะส่งผลให้ต้นทุนนำเข้าเมื่อแปลงเป็นสกุลเงินบาทปรับตัวสูงขึ้นทันที


เปิดสถานะกองทุนน้ำมันฯ หนี้สะสมทะลุ 1.08 แสนล้านบาท

ข้อมูลประมาณการฐานะกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง โดยสำนักงานกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง (สกนช.) ล่าสุด ณ ต้นเดือนพฤศจิกายน 2569 เผยตัวเลขฐานะสุทธิติดลบสูงถึง 108,082 ล้านบาท แบ่งออกเป็น

  • บัญชีน้ำมัน: ติดลบ 65,696 ล้านบาท

  • บัญชีก๊าซปิโตรเลียมเหลว (LPG): ติดลบ 42,386 ล้านบาท

ภาระหนี้สินระดับแสนล้านบาทดังกล่าว มีทั้งหนี้เงินกู้ยืมจากสถาบันการเงินที่เริ่มทยอยครบกำหนดชำระ และหนี้ค้างชำระเงินชดเชยต่อกลุ่มผู้ค้าน้ำมัน

มติ กบน. ล่าสุด 11 พ.ย. 69 ลดอุดหนุนดีเซล-เก็บเบนซินเพิ่ม

ล่าสุด มติ กบน. เมื่อวันที่ 11 พ.ย. 2569 ปรับลดอัตราการจ่ายเงินชดเชยดีเซลหมุนเร็วธรรมดาลง 0.34 บาท/ลิตร (คงเหลือชดเชย 2.18 บาท/ลิตร) และปรับลดราคาขายปลีกหน้าปั๊มลง 1.00 บาท/ลิตร

ส่วนกลุ่มน้ำมันเบนซินและแก๊สโซฮอล์ ปรับเพิ่มอัตราเงินนำส่งเข้ากองทุนฯ อีก 0.15–0.29 บาท/ลิตร ส่งผลให้เหลือส่วนต่างต้นทุนที่นำไปลดราคาขายปลีกหน้าปั๊มได้เพียงลิตรละ 0.50 บาท

การที่ราคาหน้าปั๊มลดลงทีละน้อย เป็นผลโดยตรงจากการบริหารนโยบายพลังงาน เมื่อรัฐบาลเคยนำเงินกองทุนฯ ไปอุ้มราคาไว้ในช่วงน้ำมันแพง ในจังหวะที่น้ำมันโลกปรับตัวลดลง ผู้บริโภคจึงจำเป็นต้องร่วมเฉลี่ยจ่ายคืนภาระหนี้เดิม เพื่อเตรียมความพร้อมให้กองทุนฯ มีสภาพคล่อง