แพทย์กรมควบคุมโรค ไขข้อสงสัย “หญิงติดเชื้อโควิด-19” ยังอุ้มลูกและให้นมจากเต้าได้หรือไม่ พร้อมเน้นย้ำงดหอมแก้มลูก ชี้ ไม่ใช่ทุกเคสที่ต้องผ่าคลอด
วันที่ 8 มี.ค. 2565 นายแพทย์เอกชัย เพียรศรีวัชรา รองอธิบดีกรมอนามัย แถลงข่าวที่กระทรวงสาธารณสุข ถึงประเด็นหญิงตั้งครรภ์ติดเชื้อโควิด-19 ว่า 70-80% ของกลุ่มนี้ติดเชื้อไม่มีอาการหรือมีอาการเล็กน้อย โดยมี 10-20% ที่อาจจะมีอาการรุนแรง จำเป็นต้องดูแลอย่างใกล้ชิดโดยแพทย์
กรณีติดเชื้อไม่มีอาการ อาการน้อย ไม่มีโรคประจำตัว หรือภาวะครรภ์เสี่ยงสูง สามารถแยกกักตัวที่บ้านได้ (Home Isolation) โดยขอให้งดเยี่ยมระหว่างกักตัว รักษาระยะห่างในครอบครัว แยกห้องพักของใช้ส่วนตัว ในห้องควรมีอากาศถ่ายเทสะดวก ไม่แนะนำให้อยู่ร่วมกันในห้องปรับอากาศที่มีระบบปิด หลีกเลี่ยงการรับประทานอาหาร่วมกัน สวมหน้ากากอนามัยตลอดเวลา ล้างมือบ่อยๆ แยกซักเสื้อผ้า หากแยกห้องน้ำได้จะเป็นการดี กรณีมีห้องเดียวผู้ติดเชื้อควรใช้เป็นคนสุดท้ายและทำความสะอาดหลังใช้ ถังขยะควรมีฝาปิดมิดชิดหรือแยกให้ชัดเจนว่าเป็นขยะติดเชื้อ
สำหรับอาการที่ควรเฝ้าระวังในกรณีแยกกักตัวที่บ้าน หากมีอาการให้รีบติดต่อแพทย์หรือสถานพยาบาลที่ฝากครรภ์
- ท้องแข็งบ่อย เลือดออกทางช่องคลอด น้ำใสๆ ไหลออกทางช่องคลอด หรือมีอาการน้ำเดิน
- อาการครรภ์เป็นพิษ มีความดันสูงเกิดขึ้นในระหว่างตั้งครรภ์ เช่น ปวดศีรษะ ตาพร่ามัว จุกแน่นลิ้นปี่ แขนขาบวม
อาการที่ควรแจ้งแพทย์และเข้ารับการรักษาทันที คือกลุ่มผู้ป่วยสีแดงที่มีอาการรุนแรง ต้องรีบเข้ารับการรักษาตัวโดยเร็ว
- ระบบหายใจมีปัญหารุนแรงทำให้หายใจลำบาก หอบเหนื่อย ไข้สูง ไอบ่อยๆ หากเอกซเรย์จะพบปอดอักเสบรุนแรง
- เกิดภาวะปอดบวมจากการเปลี่ยนแปลงความอิ่มตัวของเลือดน้อยกว่า 96% หรือลดลง 3% จากค่าที่วัดได้ในตอนแรก (เครื่องวัดออกซิเจนที่ปลายนิ้ว)
- แน่นหน้าอกตลอดเวลา และหายใจเจ็บหน้าอก ตอบสนองช้า หรือไม่รู้สึกตัว
ทั้งนี้ สตรีตั้งครรภ์ให้นอนตะแคงซ้ายเพื่อให้เลือดไหลเวียนได้ดี พยายามขยับขาป้องกันลิ่มเลือด และดื่มน้ำมากๆ
ส่วนคำถามหญิงตั้งครรภ์ติดเชื้อจำเป็นต้องผ่าคลอดทุกเคสหรือไม่นั้น นายแพทย์เอกชัย ให้คำตอบว่า ไม่จำเป็น โดยเป็นไปตามข้อบ่งชี้สูติกรรมที่แพทย์เป็นผู้พิจารณา เช่น เด็กตัวใหญ่ มีภาวะเครียด จำเป็นต้องรีบผ่าตัด
ขณะที่หลังคลอดของหญิงติดเชื้อโควิด-19 สามารถกอดหรืออุ้มลูกได้หรือไม่นั้น เริ่มแรกจะมีการแยกลูกออกไปตรวจหาเชื้อไวรัสก่อน หากลูกไม่พบเชื้อแม่สามารถกอดและอุ้มลูกได้ แต่ต้องสวมหน้ากาก ล้างมือก่อนและหลังจับตัวลูก เน้นย้ำว่างดหอมแก้มลูก ไม่ไอหรือจามใส่ เช็ดทำความสะอาดพื้นผิวที่สัมผัสด้วยน้ำยาฆ่าเชื้อโรค
แต่หากพบว่าลูกติดเชื้อรุนแรง จะต้องแยกไปรักษาที่หอผู้ป่วยเด็กแรกเกิด ส่วนกรณีหากลูกติดเชื้อแบบไม่มีอาการหรืออาการน้อย และแม่ไม่มีอาการหรืออาการน้อย ก็ไม่จำเป็นต้องแยกจากแม่ ยังสามารถอุ้มลูกได้
...
แม่หลังคลอดที่ติดเชื้อโควิด-19 ยังสามารถให้นมลูกจากเต้าได้ โดยจากงานวิจัยพบว่าในน้ำนมแม่ไม่มีเชื้อโควิด แต่ต้องเป็นแม่ที่ติดเชื้อไม่มีอาการหรืออาการน้อย ต้องใส่หน้ากากตลอดเวลา ล้างมือก่อนและหลังให้นมลูก ใช้ผ้าชุบน้ำอุ่นเช็ดเต้านมให้สะอาดก่อนให้นมลูก นอกจากนี้ ยังสามารถปั๊มนมแยกออกมาเก็บแล้วนำมาให้ลูกดื่มก็ได้
นายแพทย์เอกชัย ยังระบุในช่วงท้ายถึงยาฟ้าทะลายโจร และยาฟาวิพิราเวียร์ ว่า ไม่แนะนำให้หญิงตั้งครรภ์โดยเฉพาะไตรมาสแรก และหญิงให้นมลูก เพราะอาจจะมีผลต่อเด็กในครรภ์ ซึ่งกรณีที่มีข้อบ่งชี้จำเป็นต้องให้ยาส่วนใหญ่แพทย์จะให้ยาเรมเดซีเวียร์ แต่กรณีบางพื้นที่ไม่มียาเพียงพอต้องพิจารณาอย่างระมัดระวังในส่วนของยาฟาวิพิราเวียร์ ส่วนใหญ่จะให้ได้ในการตั้งครรภ์ไตรมาสสุดท้าย แต่ทั้งนี้ต้องดูเป็นรายไป.
...