อธิบดี สถ.ขึ้นเวทีตลาดทุน เน้นย้ำแก้ปัญหาขยะเป็นวาระของชาติ เผย มท.วางยุทธศาสตร์ 20 ปีแก้ปัญหาระยะยาว ดึง อปท.ร่วมขับเคลื่อน "จังหวัดสะอาด" ภายใต้หลักประชารัฐ ชูหลัก 3 ช. ปลูกฝังจิตสำนึกรักษ์สิ่งแวดล้อม จัดแผนรณรงค์แยกก่อนทิ้ง ตั้งเป้าทุกครัวเรือนมีถังขยะเปียก 100 % พร้อมจับมือจุฬาฯจัดโครงการถังขยะเปียกลดโลกร้อน

เมื่อวันที่ 4 ก.พ.62 นายสุทธิพงษ์ จุลเจริญ อธิบดีกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น(สถ.) ร่วมงานเสวนาวิชาการ เรื่อง "20 ปี ปัญหาขยะประเทศไทยหมดไป ด้วยกลไกตลาดทุน" โดยมี พล.อ.อนุพงษ์ เผ่าจินดา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย กล่าวเปิดงาน และมี ดร.ชัยวัฒน์ วิบูลย์สวัสดิ์ ประธานกรรมการตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย กล่าวต้อนรับ ทั้งนี้ได้มีการเสวนาพิเศษร่วมกับ น.ส.นฤภัทร อมรโฆษิต เลขาธิการสำนักงานคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน และนายวัฒนพงษ์ คุโรวาท รองผู้อำนวยการสำนักนโยบายและแผนพลังงาน ซึ่งมี นายประพนธ์ วงษ์ท่าเรือ ผู้ตรวจราชการกระทรวงพลังงาน เป็นผู้ดำเนินการเสวนา ณ หอประชุม ศ.สังเวียน อินทรวิชัย ชั้น 7 ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย

โดย นายสุทธิพงษ์ กล่าวถึงปัญหาขยะของประเทศไทยว่า ปัญหานี้ถือเป็นวาระของชาติ ที่ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ได้มอบหมายให้กระทรวงมหาดไทยเป็นหน่วยงานหลัก ในการขับเคลื่อนให้เกิดผลเป็นรูปธรรม ซึ่ง พล.อ.อนุพงษ์ ก็ได้ดำเนินการขับเคลื่อนโดยมีการกำหนดแผนปฏิบัติการจัดการขยะมูลฝอยชุมชน "จังหวัดสะอาด" ขึ้น ซึ่งนโยบายด้านการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อม และขยะมูลฝอยแบบยั่งยืนขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) ตามบริบทของแต่ละพื้นที่ ต้องเริ่มจากภายในหน่วยงาน เพื่อการเป็นแบบอย่างที่ดีก่อนถ่ายทอดนโยบายสู่ประชาชน 

ทั้งนี้ อปท.ได้สร้างรูปแบบการจัดการขยะที่เหมาะสมกับบริบทพื้นที่ ภายใต้หลัก "ประชารัฐ" ซึ่งเป็นการสร้างความรับผิดชอบและการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน โดยเฉพาะภาคประชาชน ด้วยการถ่ายทอดความรู้ การปลูกฝังจิตสำนึก การสร้างกลุ่มเครือข่ายเพื่อการเฝ้าระวังและรักษ์สิ่งแวดล้อม เพราะสิ่งที่สำคัญที่สุดที่ทุกคนต้องตระหนักรู้นั่น คือ คน เป็นผู้ก่อให้เกิดขยะ ดังนั้นการเสริมสร้างจิตสำนึกในตัวเรา คือ จุดเริ่มต้นที่ดี ที่จะ "Change for Good" เปลี่ยนเพื่อสิ่งที่ดีกว่า เพื่อโลกของเราที่น่าอยู่มากยิ่งขึ้น โดยนำหลักการ 3Rs หรือ 3ช : Reduce (ใช้น้อย) Reuse (ใช้ซ้ำ) และ Recycle (นำกลับมาใช้ใหม่) ไปใช้เป็นแนวทางในการจัดการขยะต้นทาง โดยเฉพาะอย่างยิ่งทำการคัดแยกขยะเศษอาหารหรือขยะเปียกออกจากขยะทั่วไป และยังมี "แผนรณรงค์ แยกก่อนทิ้ง" ที่มุ่งเน้นให้ทุกคนร่วมสร้างจิตสำนึกในการคัดแยกขยะ ตั้งแต่ต้นทาง ให้เกิดการรับรู้ และการมีส่วนร่วมในการจัดการขยะในครัวเรือน ให้หมู่บ้าน/ชุมชนมีการจัดการและคัดแยกขยะตามประเภทได้อย่างถูกต้อง อปท.ทุกแห่งมีการจัดทำสัญลักษณ์แยกประเภทขยะ และให้มีการจัดเตรียมถังขยะในพื้นที่สาธารณะให้ครบอย่างน้อย 2 ประเภท (ขยะทั่วไป-ถังสีน้ำเงิน และขยะรีไซเคิว-ถังสีเหลือง) ทั้งยังให้ อปท.ทุกแห่งมีการประกาศกำหนดวันเวลา ในการเก็บขนขยะแยกตามประเภทด้วย

...

สำหรับอีกหนึ่งในหนทางการแก้ไขที่สามารถทำได้ทันที คือ การจัดทำถังขยะอินทรีย์หรือถังขยะเปียก ประจำครัวเรือนและชุมชนให้ได้มากที่สุด ซึ่ง ดร.ปฤถา พรหมเลิศ นายกสมาคมแม่บ้านมหาดไทย ได้มีดำริให้จัดทำ "ถังขยะอินทรีย์หรือถังขยะเปียกครัวเรือน" เริ่มจากจวนผู้ว่าราชการจังหวัดเป็นลำดับแรก และขยายผลไปยังส่วนราชการต่างๆ โดยกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น ได้สานต่อแนวทางดังกล่าวต่อไปยังสถานศึกษา โรงเรียน และศูนย์พัฒนาเด็กเล็กในสังกัด อปท. และศูนย์การเรียนรู้ในชุมชน รวมไปถึงครัวเรือนของข้าราชการ ผู้บริหาร อปท. ครัวเรือนสมาชิกสภา อปท. ครัวเรือนกำนัน ผู้ใหญ่บ้าน ผู้นำชุมชน และครัวเรือนของพี่น้องประชาชน เพื่อคัดแยกขยะอินทรีย์หรือขยะเปียกครัวเรือน ไปใช้ประโยชน์ในการจัดทำปุ๋ย สำหรับปลูกพืชชนิดต่างๆ ซึ่งกรมฯมีเป้าหมายให้ทุกครัวเรือนมีถังขยะเปียกให้ครบ 100% ภายในเดือนเมษายน 2562 นี้

ล่าสุดกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น ได้ร่วมกับจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย องค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก ชมรมแม่บ้านกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น ชมรมแม่บ้านท้องถิ่นไทยจังหวัด และสภาสตรีแห่งชาติ ในพระบรมราชินูปถัมภ์ จัดทำโครงการวิจัยการประเมินและรับรองผลการบริหารจัดการขยะเศษอาหาร ตามแนวทางการทำถังขยะเปียกในการช่วยลดสภาวะโลกร้อน โดยเทียบเท่าการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก โดยได้มีการดำเนินการวิเคราะห์อัตราการเกิดขยะเศษอาหารต่อคนต่อวันของคนไทย โดยลงพื้นที่ 5 จังหวัด ซึ่งเป็นตัวแทนภูมิภาค ได้แก่ ภาคเหนือจังหวัดลำพูน ภาคกลาง จังหวัดลพบุรี ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จังหวัดเลยและจังหวัดยโสธร และภาคใต้จังหวัดสงขลา โดยเก็บตัวอย่างวัดปริมาณขยะจริงของครัวเรือนที่ร่วมโครงการ รวมถึงเก็บตัวอย่างในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก และโรงเรียนในสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นด้วย เป็นเวลา 1 เดือน เพื่อให้ได้ค่าเฉลี่ยอัตราการเกิดขยะเศษอาหาร ที่สามารถใช้เป็นข้อมูลอ้างอิงของกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น ในการลดภาระการบริหารจัดการขยะของส่วนรวม และสร้างมูลค่าเพิ่มจากสารปรับปรุงดินที่ได้จากการหมักขยะเศษอาหารในถังขยะเปียก ซึ่งในอนาคตการจัดทำถังขยะเปียกครัวเรือน สามารถประเมินปริมาณก๊าซเรือนกระจกที่ลดลงได้ จากการดำเนินโครงการถังขยะเปียก ลดโลกร้อน หากได้รับการขึ้นทะเบียนรับรองเพื่อพัฒนาคาร์บอนเครดิต (Carbon Credit) โดยองค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน) สำเร็จ ก็จะสามาถมีรายได้ในอนาคตกลับคืนสู่ชุมชนอย่างแน่นอน

"ขอฝากให้ผู้บริหารและทุกท่านในสังคมได้เข้าใจร่วมกันว่า ไฟฟ้าจากขยะไม่ใช่ธุรกิจ แต่เป็นการช่วยรักษาโลกให้มีอายุยืนยาว เป็นเรื่องสิ่งแวดล้อม เป็นเรื่องของความรับผิดชอบร่วมกันของทุกคนที่ทำให้เกิดขยะ เราต้องช่วยกันจ่ายค่ากำจัดขยะผ่านค่าไฟฟ้า ซึ่ง อปท. ทั้ง 7,852 แห่ง รวม กทม. สามารถเก็บค่ากำจัดขยะจากทุกครัวเรือนได้ถึงเดือนละ 102 บาท ซึ่งเป็นอัตราที่พอเพียงต่อการกำจัดขยะ แต่ในความจริงแล้ว ก็ยังไม่มี อปท.ไหนเก็บได้ในอัตรานั้น" นายสุทธิพงษ์ กล่าว