เคยสังเกตกันหรือไม่ ทำไมทางเท้าบ้านเราถึงมีการทุบซ่อม ทุบซ่อม กันบ่อยๆ เป็นเพราะทางเท้าทำไม่ดี หรือหน่วยงานที่รับผิดชอบอยากใช้งบประมาณ ข้อสังเกตจากชาวบ้านเหล่านี้ จึงเป็นที่มา ของสกู๊ปซีรีส์เรื่องทางเท้าที่ ทีมข่าวเฉพาะกิจไทยรัฐออนไลน์ ให้ความสนใจ...
หน่วยงานใดดูแลทางเท้าที่ขยันพัง ขยันซ่อม ขยันรื้อ?
ทีมข่าวเฉพาะกิจไทยรัฐออนไลน์ ได้ติดต่อไปยัง พล.ต.ต.วิชัย สังข์ประไพ ที่ปรึกษาผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ระบุว่า การสร้างและการซ่อมบำรุงทางเท้าในกรุงเทพมหานครอยู่ภายใต้การดูแลของสำนักงานกรุงเทพมหานครและกระทรวงคมนาคม สำนักงานกรุงเทพมหานครจะแบ่งหน้าที่ให้กับกรมโยธาธิการรับผิดชอบถนนเส้นหลัก และสำนักงานเขตรับผิดชอบทางเท้าในตรอก ซอย หรือถนนที่มีขนาดเล็ก ด้านกระทรวงคมนาคมจะมอบหมายให้เป็นหน้าที่ของกรมทางหลวง กรมทางหลวงชนบท และการรถไฟแห่งประเทศไทย
...
ขณะที่ นายสุรพล อนวัชพงศ์พันธ์ รองผู้อำนวยการสำนักการโยธา กรุงเทพมหานคร กล่าวว่า สำนักงานกรุงเทพมหานครดูแลพื้นทางเท้าทั้งหมด แต่จะมีการแบ่งงานระหว่างสำนักการโยธาและสำนักงานเขต ทั้งสองหน่วยงานจะร่วมกันดูแลทั้งเรื่องถนนและเรื่องทางเท้า โดยสำนักการโยธาดูแลถนนใหญ่ ส่วนซอยและถนนที่เล็กลงไปจะเป็นหน้าที่ของเขต ส่วนเรื่องการออกแบบทางเท้าก็เป็นหน้าที่ของสำนักการโยธาเช่นกัน
สองหน่วยงานกล่าวไม่ตรงกันเช่นนี้ ชวนให้งุนงงว่า ตกลงแล้วพื้นที่ทางเท้าอยู่ภายใต้การดูแลของใครกันแน่?
ชี้จุด ทางเท้าช่วงไหนที่โยธา กทม. ซ่อมบ่อยที่สุด
จากการสืบค้นเอกสารของกรมโยธาธิการ พบว่า พื้นที่ทางเท้าในกรุงเทพมหานครที่ทางกรมโยธาธิการรับผิดชอบมีประมาณ 6.25 ตารางกิโลเมตร และหน่วยงานหลักที่ดูแลการสร้างและการซ่อมบำรุงถนนควบคู่กับทางเท้า คือ สำนักงานก่อสร้างและบูรณะ โดยแบ่งออกเป็น 6 ศูนย์ซึ่งดูแลเขตพื้นที่ต่างๆ ในกรุงเทพมหานคร ดังนี้
ศูนย์ก่อสร้างและบูรณะถนน 1 ดูแลเขตคันนายาว คลองสามวา บางกะปิ บึงกุ่ม มีนบุรี ลาดพร้าว วังทองหลาง หนองจอก บางเขน สายไหม และสะพานสูง ทางเท้าที่ได้รับการซ่อมบ่อยอยู่ในช่วงถนนรามคำแหง ถนนลาดพร้าว และถนนนิมิตใหม่ ซึ่งทางศูนย์ให้ข้อมูลว่าสาเหตุที่พื้นที่ทางเท้าในบริเวณดังกล่าวชำรุดบ่อย เป็นเพราะมีการใช้สอยทางเท้ากันมาก และยังมีการ "ใช้งานผิดประเภท" เช่น หาบเร่ แผงลอยที่ตั้งร้านค้า อีกทั้งทางเท้ามีอายุการใช้งานมากแล้วจึงจำเป็นต้องมีการปรับปรุง
ศูนย์ก่อสร้างและบูรณะถนน 2 ดูแลเขตดินแดง พระนคร บางรัก ป้อมปราบศัตรูพ่าย ปทุมวัน สัมพันธวงศ์ และห้วยขวาง ทางเท้าที่ได้รับการซ่อมบ่อยอยู่ในเขตพระนคร ซึ่งทางศูนย์ให้ข้อมูลว่าที่ต้องซ่อมบ่อยเป็นเพราะในเขตพระนครมีถนนมากที่สุด
ศูนย์ก่อสร้างและบูรณะถนน 3 ดูแลเขตคลองเตย บางคอแหลม บางนา ประเวศ พระโขนง ยานนาวา ลาดกระบัง วัฒนา สวนหลวง และสาทร ทางเท้าที่ได้รับการซ่อมบ่อยคือทางเท้าบนถนนสุขุมวิท ช่วงซอย 3 ถึงซอย 52 ในเขตคลองเตย สาเหตุที่ต้องซ่อมบ่อยมาจากการที่ทางเท้าชำรุดทรุดโทรมเนื่องจากการขุดเจาะเพื่อซ่อมแซมสาธารณูปโภค
ศูนย์ก่อสร้างและบูรณะถนน 4 ดูแลเขตตลิ่งชัน ทวีวัฒนา บางกอกใหญ่ บางกอกน้อย บางแค บางพลัด ภาษีเจริญ และหนองแขม ทางเท้าที่ได้รับการซ่อมบ่อยคือทางเท้าบนถนนเพชรเกษม ด้านสาเหตุที่ซ่อมบ่อยทางศูนย์ระบุว่าเป็นเพราะมีรถขึ้นไปจอดบนทางเท้าบริเวณนั้นบ่อย
ศูนย์ก่อสร้างและบูรณะถนน 5 ดูแลเขตคลองสาน จอมทอง ทุ่งครุ ธนบุรี บางขุนเทียน บางบอน และราษฎร์บูรณะ ส่วนมากเป็นการซ่อมโดยทั่วไป แต่บริเวณที่ซ่อมทางเท้าบ่อยที่สุดพื้นที่ เขตทุ่งครุ และ ราษฎร์บูรณะ มีอัตราใกล้เคียงกัน สาเหตุเกิดจากการใช้งานผิดประเภท มีคนมาขายของบนทางเท้า หรือนำรถจักรยานยนต์ขึ้นไปวิ่ง และนำรถยนต์ขึ้นไปจอดบนทางเท้า อีกทั้งยังเกี่ยวข้องกับเรื่องสาธารณูปโภคที่เมื่อซ่อมแซม ขุดเจาะแล้วก็ไม่กลบให้เรียบร้อย ทำให้ต้องซ่อมซ้ำในจุดเดิมเกือบทุกครั้ง
...
ศูนย์ก่อสร้างและบูรณะถนน 5 ดูแลเขตจตุจักร ดอนเมือง ดุสิต บางซื่อ พญาไท ราชเทวี และหลักสี่ บริเวณที่ซ่อมแซมบ่อย ได้แก่ ถนนกรุงเทพมหานคร-นนทบุรี ในพื้นที่เขตบางซื่อ เนื่องจากอยู่ในแนวก่อสร้างรถไฟฟ้า และได้มอบพื้นที่นี้ให้แก่การรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนแห่งประเทศไทย ครั้นจะของบปรับปรุงก็เป็นปัญหา จึงต้องใช้งบของศูนย์ซ่อมแซมอยู่ตลอด อีกทั้งระบบสาธารณูปโภค ไฟฟ้า ประปา โทรศัพท์ ก็เป็นสาเหตุหนึ่ง พอขุดแล้วก็กลบไม่เรียบร้อย หรือบางทีก็มีรถขึ้นไปจอดบนทางเท้า นอกจากนี้ ยังมีถนนประชาราษฎ์สาย 1 ที่ทางเท้าใช้งานมานานจนมีสภาพทรุดโทรม แต่เมื่อของบไปก็ยังไม่ได้งบมาปรับปรุง จึงต้องให้เจ้าหน้าที่จากศูนย์ลงไปซ่อมแซมเอง
ด้านรองผู้อำนวยการสำนักการโยธา ระบุว่า ทางเท้าภายใต้การดูแลของสำนักงานโยธาพื้นที่ที่ซ่อมแซมบ่อยที่สุดอยู่ในเขตพระนคร และบางรัก เนื่องจากเป็นพื้นที่ภายในที่หาที่จอดรถยาก คนจึงนำรถขึ้นไปจอด รวมไปถึงการเอาของไปตั้งวางขนส่งสินค้า ทำให้ทางเท้าชำรุดบ่อย
...
เขตบางรัก – พระนคร ซ่อมทางเท้าบ่อยครั้ง จริงหรือ!?
เพื่อความกระจ่างใจ ทีมข่าวจึงได้ติดต่อไปยังสำนักงานเขตพระนครและสำนักงานเขตบางรัก ตามที่ได้รับข้อมูลจากรองผู้อำนวยการสำนักการโยธา และสอบถามถึงเรื่องการซ่อมบำรุงทางเท้าของทั้งสองเขต
นางสุภาวดี สิทธิกรไพบูลย์ ผู้อำนวยการสำนักงานเขตบางรัก กล่าวว่า ทางเขตบางรักมีการสำรวจพื้นที่อยู่เสมอ และจะมีการซ่อมปรับปรุงกันเองในกรณีที่ฟุตปาทพังเล็กน้อย หรือฝาท่อระบายน้ำชำรุด ไม่ได้มีการซ่อมแซมในพื้นที่ใดมากเป็นพิเศษ ส่วนใหญ่แล้วทางเท้าในเขตบางรักเป็นทางเท้าบนถนนสายหลักที่ทางสำนักการโยธาดูแล เช่น ถนนสี่พระยา ถนนสาทร ถนนพระราม 4 ด้านตรอก ซอยก็มีขนาดเล็ก แคบ จนแทบไม่มีพื้นที่ทางเท้า
“งบประมาณทางเท้าที่ทางเขตบางรักในปีนี้ประมาณ 4,000,000 บาท ซึ่งน้อยที่สุดใน 50 เขตกรุงเทพมหานครแล้ว การซ่อมบางครั้งก็มีที่สำนักการโยธาลงมาซ่อมให้ เช่น ถนนสี่พระยา บริเวณหน้าโรงแรมแมนดาริน โอเรียนเต็ล กรุงเทพ ส่วนเรื่องการจ้างผู้รับเหมามักจะเจอปัญหาผู้รับเหมาทิ้งงานอยู่บ่อยครั้ง เนื่องจากทางเท้าในพื้นที่เป็นทางเท้าที่มีผู้คนสัญจรมาก ทำให้ต้องการปิดกั้นถนนหรือการขนย้ายของ ซึ่งทางผู้รับเหมาไม่ได้เตรียมการสำหรับเรื่องนี้เอาไว้ กลายเป็นว่าในงบประมาณที่เท่ากัน เขตรอบนอกจะสามารถซ่อมแซมทางเท้าได้ง่ายดายโดยไม่มีปัญหาเช่นนี้” ผู้อำนวยการเขตบางรัก อธิบายเพิ่มเติม
...
ด้าน นายสมยศ ยวงมณี นายช่างโยธาชำนาญงาน ตัวแทนจากสำนักงานเขตพระนคร ระบุว่า ทางเท้าที่ซ่อมบ่อย ได้แก่ บริเวณกรุงเกษม ช่วงแยกเทเวศร์ ถึงท่าเรือเทเวศร์ และบริเวณถนนประชาธิปไตย ช่วงแยกประชาธิปไตยถึงแยกประชาเกษม สาเหตุเป็นเพราะทางเท้าในบริเวณดังกล่าวมีสภาพเก่าและทรุดตัวตามอายุการใช้งาน นอกจากนี้รากของต้นไม้ที่ปลูกบนทางเท้าก็ยังดันพื้นทางเท้าขึ้นจนแตกชำรุดเสียหาย
การซ่อมแซมพื้นฟุตปาทของสำนักงานเขตพระนครมีอยู่ทุกวัน แต่จะทำได้เพียงการซ่อมเล็กน้อยเท่านั้น ถ้าพังหนักมากหรือปรับปรุงทางเท้าครั้งใหญ่ต้องมีการขอความร่วมมือจากสำนักการโยธารวมไปถึงการจัดจ้างผู้รับเหมาเข้ามาทำงาน เพราะทางเขตขาดวัสดุและอุปกรณ์ ส่วนงบประมาณในปี 2558 จ้างผู้รับเหมาปรับปรุงทางเท้าในบริเวณถนนบูรพาไปแล้วประมาณ 1,000,000 บาท
งง ฟุตปาทคุณสมบัติใกล้เคียงกัน ราคาต่างกันเป็นเท่าตัว!
ผู้อำนวยงานสำนักการโยธา เปิดเผยว่า การซื้อวัสดุทุกครั้งจะต้องมีการประมูล เนื่องจากวัสดุที่ซื้อมาจำนวนมาก การซื้อใช้ปริมาณมากจะใช้วิธีประมูลทางอิเล็กทรอนิกส์ เพื่อซื้อมาเก็บตุนเอาไว้ พอถึงเวลาใช้ก็เบิกวัสดุออกไป ยกเว้นแต่เป็นงานเร่งด่วนจึงซื้อในจำนวนน้อย และใช้วิธีสอบราคา ส่วนมากไม่จำกัดว่าเป็นวัสดุจากบริษัทใด ขึ้นอยู่กับว่าบริษัทที่เข้ามาประมูลให้ราคาต่ำแค่ไหน
ส่วนเรื่องราคา การปูพื้นทางเท้าทั้งแบบอิฐตัวหนอนแบบเก่าและกระเบื้องซีเมนต์แบบใหม่มีราคาพอกันอยู่ที่ 1 ตารางเมตร ราคาประมาณ 600 บาท กระเบื้องที่เป็นสีหรือลวดลายต่างๆ ก็เป็นการใส่สี ใส่ลายลงไปในกระเบื้อง แต่ละลวดลายราคาไม่ต่างกันมากนัก ส่วนใหญ่จะใช้กระเบื้องสีเทา นอกจากพื้นที่สถานที่ท่องเที่ยว อาจมีการกำหนดสีหรือลวดลายอื่น
ทางสำนักการโยธายังให้ข้อมูลอีกว่า ในการปูพื้นทางเท้าจะใช้กระเบื้องซีเมนต์ 2 ขนาด คือ 30 x 30 เซนติเมตร จำนวน 11 แผ่น ต่อ ตารางเมตร และขนาด 40 x 40 เซนติเมตร จำนวน 6.25 แผ่น ต่อ ตารางเมตร หรือถ้าเป็นทางเท้าอิฐตัวหนอน จะใช้ตัวหนอนถึง 40 ก้อน ต่อ ตารางเมตร
จากข้อมูลของศูนย์ก่อสร้างและบูรณะ 2 ระบุว่า ทางศูนย์ใช้กระเบื้องทางเท้าขนาด 40 x 40 x 2.8 เซนติเมตร ใช้กระเบื้องถึง 9 แผ่น ต่อ ตารางเมตร คิดเป็นเงินถึง 623 บาท ขณะที่กระเบื้องทางเท้าของศูนย์ก่อสร้างและบูรณะ 4 ที่ใช้กระเบื้องทางเท้าขนาดใกล้เคียงกัน 40 x 40 x 3.5 เซนติเมตร คิดเป็นเงิน 301 บาทต่อตารางเมตรเท่านั้น
ทีมข่าวจึงได้สอบถามราคาไปยังบริษัทเอกชน พบว่า ราคาอิฐตัวหนอน อยู่ที่ ตารางเมตรละ 320 บาท และกระเบื้องซีเมนต์ 40 x 40 x 4 เซนติเมตร ราคาตารางเมตรละ 282 บาท ขณะที่กระเบื้องซีเมนต์ ขนาด 40 x 40 x 3 เซนติเมตร ราคา 287 บาท ต่อ ตารางเมตร ทั้งนี้ ราคาที่ได้ไม่รวมภาษีและค่าขนส่ง
เรื่องของทางเท้าคงไม่จบลงเพียงเท่านี้ ทีมข่าวเฉพาะกิจจะพาทุกท่านไปพูดคุยกับสองสำนักงานเขต ที่สำนักการโยธาชี้ว่าทางเท้าพังบ่อยที่สุด ติดตามต่อไปในวันพรุ่งนี้...