ตัวแทนชุมชนริมน้ำสายและกลุ่มเกษตรกร อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย ยื่นหนังสือถึงนายกรัฐมนตรี ผ่านนายอำเภอแม่สาย เสนอ 9 มาตรการเร่งด่วนและระยะยาว แก้ไขวิกฤตสารปนเปื้อนในแม่น้ำสาย-กก ความมั่นคงด้านน้ำประปา-น้ำเกษตร และปัญหาน้ำท่วมซ้ำซาก ด้านนายอำเภอเผยรัฐบาลเตรียมส่งคณะผู้บริหารส่วนกลางลงพื้นที่ 16 พ.ย. นี้ พร้อมกางแผนฉุกเฉินรับมือระบบประปาขัดข้อง


เมื่อวันที่ 12 พ.ย.69 ผู้สื่อข่าวรายงานสถานการณ์การปนเปื้อนสารพิษในแม่น้ำสาย อ.แม่สาย จ.เชียงราย ยังคงเป็นปัญหาที่ส่งผลกระทบต่อประชาชนและสิ่งแวดล้อมอย่างต่อเนื่อง 


โดยเมื่อเวลา 13.00 น. วานนี้ ( 11 พ.ย.69) ณ ที่ว่าการอำเภอแม่สาย ตัวแทนประชาชนจากชุมชนสายลมจอย ชุมชนถ้ำผาจม นำโดย นายประจักร์ เครือศรี และกลุ่มเกษตรกรผู้ใช้น้ำ RMC 1–3 นำโดย นายทองคำ อินพรหม เข้ายื่นหนังสือถึง นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี ผ่าน นายวรายุทธ ค่อมบุญ นายอำเภอแม่สาย เพื่อเรียกร้องให้รัฐบาลเร่งแก้ไขผลกระทบจากสารปนเปื้อนในแม่น้ำชายแดนที่เชื่อมโยงกับกิจกรรมเหมืองแร่ในประเทศเมียนมา


สรุป 9 ข้อเรียกร้องจากประชาชน 1.ขอให้นายกรัฐมนตรีและคณะลงพื้นที่อำเภอแม่สายเพื่อรับฟังปัญหาจากชาวบ้านโดยตรง 2.ยุติการนำเข้าแร่ดีบุก พลวง ตะกั่ว และแมงกานีสจากเมียนมา เพื่อผลักดันการแก้ปัญหามลพิษข้ามพรมแดน 3.จัดส่งรถผลิตน้ำสะอาดเคลื่อนที่ ปภ. ช่วยเหลือประชาชนที่ได้รับผลกระทบ 4. เร่งรัดโครงการอ่างเก็บน้ำแม่คำ อำเภอแม่จัน เป็นแหล่งน้ำดิบทางเลือกแทนแม่น้ำที่มีสารปนเปื้อน 5.เร่งจัดหาน้ำบาดาลรองรับพื้นที่เกษตร 60,500 ไร่ ให้ทันฤดูทำนาปรังเดือนธันวาคม 6. จัดตั้งศูนย์ตรวจโลหะหนักในดิน สัตว์น้ำ และพืชผลใน จ.เชียงราย เพื่อความรวดเร็วในการเฝ้าระวัง 7. ผลักดันการประชุมคณะทำงานร่วมไทย–เมียนมา ตรวจสอบคุณภาพน้ำ โดยให้ประชาชนมีส่วนร่วม 8.ตั้ง ภาครัฐ นักวิชาการ และประชาชน แก้ปัญหามลพิษข้ามพรมแดนในลุ่มน้ำสาย กก รวก โขง สาละวิน และกระบุรี 9. เร่งสร้างพนังกั้นน้ำถาวรริมแม่น้ำสายป้องกันน้ำท่วม โดยไม่มีการย้ายชุมชนออกจากพื้นที่เดิม


ชาวบ้านย้ำ ต้องแก้ที่ต้นเหตุและให้ชุมชนมีส่วนร่วม


นายประจักร์ เครือศรี ตัวแทนชุมชน ระบุว่า ชาวบ้านกังวลเรื่องความปลอดภัยของน้ำประปาและน้ำทางการเกษตร จึงขอให้รัฐบาลตั้งคณะทำงานร่วมที่เปิดโอกาสให้ประชาชนมีส่วนร่วม ไม่ใช่ออกมาตรการจากส่วนกลางฝ่ายเดียว สำหรับระยะยาวเสนอให้ใช้มาตรการระงับนำเข้าแร่กดดันแก้ปัญหาต้นน้ำในเมียนมา และเร่งสร้างพนังกั้นน้ำถาวรแทนกระสอบบิ๊กแบ็กเดิมที่เริ่มเสื่อมสภาพ


นายวรายุทธ ค่อมบุญ นายอำเภอแม่สาย กล่าวว่า จะเร่งส่งเรื่องต่อผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงราย กระทรวงมหาดไทย และรัฐบาล โดยชี้แจงว่าปัญหาแม่น้ำสายมีความซับซ้อนเพราะเป็นแม่น้ำระหว่างประเทศ



ปัญหาน้ำประปาและแผนฉุกเฉิน

จากกรณีแม่น้ำสายขุ่นจัดและตรวจพบสารหนูเกินมาตรฐานเมื่อวันที่ 5 พ.ย. จนต้องหยุดผลิตน้ำชั่วคราวนั้น หากเกิดเหตุซ้ำจนหยุดผลิตเกิน 24 ชั่วโมง อำเภอได้เตรียมรถบรรทุกน้ำ 8 คัน พร้อมประสานแหล่งน้ำสำรอง (สถานีเกาะช้าง, ห้วยไคร้, แม่จัน และน้ำบาดาล) หากไม่พอจะขอความช่วยเหลือจาก มทบ.37 ปภ. และมูลนิธิในพื้นที่ทันที ปัจจุบันยังอยู่ในขั้นตอนศึกษาออกแบบและทบทวนการมีส่วนร่วม โดยงบประมาณระยะแรกราว 39 ล้านบาทยังไม่ได้รับการจัดสรร

นายอำเภอแม่สาย เปิดเผยเพิ่มเติมว่า ในวันที่ 16 พฤศจิกายน 2569 คณะผู้บริหารระดับสูงจากกระทรวงมหาดไทย ปภ. การประปาส่วนภูมิภาค และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จะลงพื้นที่ตรวจสถานีผลิตน้ำเกาะช้าง และเปิดหอประชุมอำเภอแม่สายเพื่อรับฟังข้อเสนอจากประชาชนโดยตรง


นอกจากนี้ ในวันที่ 12 พฤศจิกายน จะมีการหารือระดับรัฐบาลไทย–เมียนมา ซึ่งคาดว่าจะมีการหยิบยกประเด็นมลพิษข้ามพรมแดนขึ้นหารือด้วยเช่นกัน