ปัจจุบัน “สมุนไพร” ถือเป็นทางเลือกในการรักษาและป้องกันโรคทั้งในรูปแบบของยา ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร และอาหารเพื่อสุขภาพ โดยเฉพาะหลังการระบาดของโควิด-19 ทำให้ผู้คนตื่นตัวหันมาสนใจ ใส่ใจดูแลสุขภาพกันมากขึ้น มีการใช้ยาสมุนไพรผสมผสานกับการรักษาแผนปัจจุบันอย่างแพร่หลายขึ้นมาก เทรนด์การดูแลสุขภาพที่เกิดขึ้นนั้น ไม่ใช่แค่ในประเทศไทย แต่เป็นวิถีใหม่ทั่วโลก
สมุนไพรและการแพทย์ทางเลือก กับโลกยุคใหม่
คุณเกศสรินทถร์ ตันสุวรรณรัตน์ รองกรรมการผู้จัดการ บริษัท กรุงเทพทิพโอสถ จำกัด ผู้ผลิตและจำหน่ายยาสมุนไพร ที่มีส่วนผลักดันการยกระดับวงการผลิตภัณฑ์สมุนไพรไทยให้ใช้อย่างแพร่หลายในประเทศ ตลอดทศวรรษที่ผ่านมา ได้เอ่ยถึงมุมมองที่น่าสนใจ รวมถึงเผยศักยภาพสมุนไพรและการแพทย์ทางเลือกกับโลกยุคใหม่นี้ว่า
ในโลกยุคใหม่นี้ มนุษย์ตระหนักแล้วว่าต้องดำเนินชีวิตแบบเผชิญความเสี่ยงกับโรคภัยจากธรรมชาติที่จะอุบัติขึ้นใหม่โดยที่เราไม่รู้จัก ไม่คุ้นชิน และคาดการณ์ไม่ได้ ดังนั้น การดูแลร่างกายให้พร้อม การเสริมภูมิคุ้มกันของตนเองจากภายในเปรียบเสมือนการติดอาวุธพร้อมรบไว้ก่อน เป็นเรื่องสำคัญและจำเป็น โดยแนวคิดหนึ่งที่เกิดขึ้นในแวดวงคนยุคใหม่ขึ้น ก็คือ จัดการกับโรคภัยธรรมชาติด้วยวิธีและกระบวนการธรรมชาติ และเชื่อว่าจะเป็นวิถีแห่งความยั่งยืนอีกด้วย
“ทางเลือก” เป็นที่พึ่ง “ทางหลัก”
องค์การอนามัยโลก (WHO) ได้เปิดเผยว่า 80% ของประชากรในโลกล้วนพึ่งพิงการแพทย์แผนโบราณเป็นหลัก ได้แก่ ยาสมุนไพร การฝังเข็ม โยคะ การบำบัดด้วยวิถีธรรมชาติ ซึ่งการแพทย์ทางเลือกนี้ถูกใช้เพื่อดำรงเผ่าพันธุ์มนุษยชาติมาหลายร้อยปีและยังเป็นเสาหลักในการดูแลสุขภาพคนทั่วโลกในปัจจุบัน
กระแสการรักษาด้วยสมุนไพรธรรมชาติ เราอาจจะเข้าใจว่าเป็นทางเลือกของประเทศกำลังพัฒนา ซึ่งเป็นความเข้าใจที่ไม่ถูกต้อง เพราะแท้จริงแล้ว ประเทศที่ใช้สมุนไพรมากที่สุดในโลกกลับเป็นประเทศที่พัฒนาแล้วและมั่งคั่ง อย่างเช่น กลุ่มประเทศในทวีปยุโรป ซึ่งในตลาดยาและอาหารเสริมจากสมุนไพรในต่างประเทศกว้างขวางมาก คือ ใช้ดูแลสุขภาพตั้งแต่อาการเล็กน้อยไปจนถึงอาการที่ซับซ้อน และเพื่อป้องกันโรคภัยดูแลสุขภาพแบบองค์รวม
โรคกลุ่ม “ไม่ติดต่อแต่เรื้อรัง” กับการดูแลแบบองค์รวม
ที่ผ่านมา คนไทยเป็นโรคในกลุ่ม “ไม่ติดต่อแต่เรื้อรัง” หลายโรค ซึ่งการรักษาด้วยเทคโนโลยีกระแสหลักมักจะมีราคาแพงมากสำหรับคนทั่วไป ทำให้เข้าถึงการรักษาได้ไม่ทั่วทุกคน รวมถึงอาจไม่สามารถตอบสนองความต้องการในมิติทางใจ จิตใจ จิตวิญญาณ หรือความรู้สึกของผู้ป่วยและญาติได้อย่างสมบูรณ์ เราจึงมองว่าการแพทย์แผนไทยที่มีหลักการว่าจะต้องดูแลร่างกาย จิตใจ ปัญญา ในองค์รวมไปพร้อมกับการประเมินปัจจัยแวดล้อมที่สัมพันธ์กับสุขภาพของผู้ป่วย โดยใช้ยาสมุนไพรจากธรรมชาติที่รักษาอาการของโรคแบบองค์รวมตั้งแต่ต้นเหตุของปัญหา เป็นทางเลือกที่เป็นประโยชน์สำหรับผู้ป่วยโรคในกลุ่มนี้ทั้งในปัจจุบันและในอนาคต
กรุงเทพทิพโอสถ เรามีความชำนาญด้านสมุนไพรตำรับมาตั้งแต่แรกเริ่มเข้ามาในอุตสาหกรรมยาสมุนไพรไทย ยาตำรับ คือ ยาที่ทำจากสมุนไพรหลายชนิดเข้าสูตรกัน ซึ่งเราพัฒนาสูตร ตั้งสูตรยาบนหลักการเภสัชกรรมแผนโบราณ พร้อมกับประยุกต์งานวิจัยทางวิทยาศาสตร์สมัยใหม่เรื่องสารออกฤทธิ์ และประสิทธิภาพในการรักษาของพืชสมุนไพรแต่ละตัว สอบทานกับองค์ความรู้จากคัมภีร์ยาสมุนไพรไทยโบราณ เมื่อได้ตำรับที่ลงตัวแล้วเราก็ศึกษาประสิทธิผลในการใช้เพื่อดูแลสุขภาพต่อ ที่กรุงเทพทิพโอสถ เราทำแบบนี้มาโดยตลอด ตั้งแต่ก่อนก่อตั้งบริษัท จนถึงตอนนี้ก็ 20 กว่าปีแล้ว เราเรียกว่า การพัฒนาต่อยอดยาสมุนไพรไทยด้วยองค์ความรู้สมัยใหม่
ที่ผ่านมา กรุงเทพทิพโอสถออกผลิตภัณฑ์สำหรับดูแลสุขภาพหลายหมวด อาทิ หมวดยาสมุนไพรสามัญประจำบ้าน ดูแลอาการเจ็บป่วยทั่วไป และหมวดน้ำเหลืองเสีย เป็นต้น ซึ่งภาวะน้ำเหลืองเสียมีอาการแสดงในหลายลักษณะ ทั้งแบบที่ตามองเห็นคือที่ผิวหนังภายนอก และส่วนที่เป็นความผิดปกติภายในร่างกายที่ตามองไม่เห็น แต่ก็เป็นอาการในโรคกลุ่ม “ไม่ติดต่อแต่เรื้อรัง” ทั้งสิ้น ซึ่งอาการเรื้อรังบางชนิด ก็ส่งผลให้เป็นโรคร้ายแรงได้ด้วย เป็นการเจ็บป่วยที่เสียศูนย์และสูญเสียได้ การรักษาทางกายและใจไปพร้อมกันด้วยหลักการแพทย์แผนไทยจึงเป็นส่วนที่เยียวยาสุขภาวะของผู้ป่วยได้
โรคริดสีดวงทวารหนัก ก็เป็นอีกหนึ่งในโรคกลุ่ม “ไม่ติดต่อแต่เรื้อรัง” คนที่เป็นจะรู้อยู่คนเดียว เราพบว่าคนไทยเป็นริดสีดวงทวารหนักกันมาก โดยเฉพาะคนในปัจจุบันที่ทำงานออฟฟิศ ทำงานหนัก ไม่ค่อยได้เปลี่ยนอิริยาบถ ทั้งยังรับประทานอาหารรสจัดและไม่เป็นเวลา นอนก็ไม่เป็นเวลา ทำให้ร่างกายรวน การขับถ่ายไม่ดี ดื่มน้ำน้อย ธาตุน้ำพร่อง ธาตุไฟกำเริบ ธาตุลมแปรปรวน สะสมขยายผลกระทบธาตุดินคือ ฐานกาย และด้วยความตั้งใจที่จะสื่อสารกับผู้ป่วย ที่เรารู้ว่ากำลังเผชิญกับอาการแบบนี้อยู่คนเดียว มีความกังวลกับอาการและการรักษา เราจึงทำคลิปวิดีโอสั้นๆ เรื่อง “สมุนไพร..เข้าใจคุณ” เพื่อให้ทราบว่ายังมีกรุงเทพทิพโอสถ อยู่ตรงนี้ที่เข้าใจผู้เจ็บป่วยค่ะ
คนในปัจจุบันฉลาดเลือกมากขึ้น ศึกษาหาข้อมูลสิ่งที่ตนเองจะใช้ โดยเฉพาะสิ่งที่จะรับประทานเข้าไปว่ามีประโยชน์จริง มีคุณภาพดี มีแหล่งที่มาน่าเชื่อถือ ไม่เชื่อเพียงคำโฆษณาหรือรีวิว กรุงเทพทิพโอสถจึงมองว่าเป็นโอกาสของทั้งผู้บริโภค และผู้ผลิตยาสมุนไพรและผลิตภัณฑ์สมุนไพรที่ดีมีคุณภาพมาตรฐานสูง สะอาดและปลอดภัย ซึ่งเป็นทางเลือกที่น่าไว้วางใจ และเคียงข้างคนไทยทุกคน
