• ฤดูหนาว 2563 "วันเหมายัน" กลางคืนยาวนานที่สุดในรอบปี
  • สิ่งที่ต้องเจอเมื่อเข้าสู่ฤดูหนาว ฝุ่น PM 2.5 โรคภัย ที่ควรระวัง
  • ธารน้ำใจหลั่งไหล อากาศหนาวแต่ไม่หนาวใจ แบ่งปันสิ่งของถึงคนบนดอย


1. มืดเร็ว กลางวัน สั้นกว่ากลางคืน

หากใครสังเกตเห็นว่า ท้องฟ้ามืดเร็วกว่าปกติ ถือว่าเป็นสัญญาณของการเข้าสู่ฤดูหนาว ซึ่งในปี 2563 วันที่กลางคืนยาวนานที่สุดในรอบปี จะตรงกับวันที่ 21 ธันวาคม ในภาษาสันสกฤตเรียกว่า วันเหมายัน (เห-มา-ยัน) ขณะที่ประเทศไทยจะเรียกว่า "ตะวันอ้อมข้าว" เป็นวันที่ดวงอาทิตย์ขึ้นทางทิศตะวันออกเฉียงไปทางใต้มากที่สุด และตกทางทิศตะวันตกเฉียงไปทางใต้มากที่สุด ส่งผลให้ช่วงเวลากลางวันสั้นที่สุด และกลางคืนยาวที่สุดในรอบปีนั่นเอง

2. ต้นตีนเป็ด

ต้นตีนเป็ด หรือ พญาสัตบรรณ ต้นไม้ไฮไลต์ประจำฤดูหนาว มีทั้งคนรักและคนที่ร้องยี้ เนื่องจากต้นตีนเป็ดจะออกดอกที่มีกลิ่นรุนแรงในช่วงนี้ จนบางคนตั้งฉายาให้ว่าเป็น "ต้นไม้แห่งกลิ่นปิศาจ" จากกลิ่นที่ฉุนชวนปวดหัว

ทั้งนี้ ทางแฟนเพจเฟซบุ๊ก เคมีฟิสิกส์ของสิ่งทอ อาหาร และของรอบตัว เคยให้ข้อมูลไว้ว่า ดอกของต้นตีนเป็ดมีสารในกลุ่มลินาโลออล (linalool) จะกระตุ้นระบบประสาทในสมองให้ทำงานหนักยิ่งขึ้น และส่งผลทำให้เกิดอาการปวดหัว อีกทั้งยังกระตุ้นความอยากอาเจียน ของผู้ที่แพ้กลิ่นสารจำพวกนี้ได้เป็นอย่างดี แต่อาการดังกล่าวไม่ได้เป็นทุกคน บางคนอาจจะรู้สึกชอบกลิ่นนี้ด้วยซ้ำไป

3. เครื่องทำน้ำอุ่น

ปัญหาที่ต้องเผชิญเมื่อเข้าฤดูหนาวนั่นก็คือ การอาบน้ำท่ามกลางอากาศเย็นๆ เชื่อว่าหลายคนต้องยืนทำใจอยู่นานกว่าจะยอมราดน้ำราดตัว จึงไม่แปลกที่บรรดาผู้ผลิตเครื่องทำน้ำอุ่นจะแข่งกันจัดโปรโมชั่นทั้งในร้านค้า ห้างสรรพสินค้า และในช็อปปิ้งออนไลน์

4. แฟชั่นฤดูหนาว / เสื้อกันหนาวมือ 2

ฤดูหนาวในประเทศไทยมีหลายเดือนก็จริง แต่อากาศหนาวนั้นอยู่กับคนไทยได้เพียงไม่กี่วัน หากจะซื้อเสื้อกันหนาวราคาแพงๆ มาใส่ก็อาจจะไม่คุ้ม ดังนั้นเสื้อกันหนาวมือสองจึงเป็นอีกตัวเลือกที่หลายคนต่างซื้อมาใส่กันหนาว ขณะที่สายแฟชั่นเองก็จัดเต็ม เพราะนานๆ จึงจะมีโอกาสนำเสื้อผ้าสวยๆ มาใส่สักครั้ง

...

5. โรคที่ควรระวัง-ผิวแห้ง

การดูแลตัวเองให้ปราศจากโรคเป็นสิ่งสำคัญ แต่ช่วงปลายฝนต้นหนาว จากชุ่มฉ่ำเป็นเย็นลงเฉียบพลัน ร่างกายของคนเราอาจรับความเปลี่ยนแปลงเช่นนี้ได้ไม่ทัน อาจทำให้เกิดการเจ็บป่วยได้ โดยโรคที่มักมาพร้อมกับหน้าหนาวที่ต้องระวัง ได้แก่ ไข้หวัด, หัด, ปอดบวม, อุจจาระร่วง และไข้สุกใส

นอกจากนี้หลายคนยังประสบกับปัญหาผิวแห้ง หน้าลอกเป็นขุย ผิวแตกเป็นรอยแดงคัน บางคนทนไม่ไหวเผลอเกาจนเลือดออก ดังนั้นจึงต้องป้องกันไว้แต่เนิ่นๆ ดังนี้

- หลีกเลี่ยงการอาบน้ำอุ่น
- หมั่นทาครีมเพิ่มความชุ่มชื้นให้กับผิว รวมทั้งทาครีมกันแดด
- ดื่มน้ำสะอาดให้เพียงพอต่อความต้องการ หรืออย่างน้อยวันละ 8-10 แก้ว
- หากผิวมีผื่นคัน แนะนำให้ปรึกษาแพทย์ผิวหนัง

6. ภัยแล้ง

สิ่งที่ต้องรับมือเมื่อกรมอุตุนิยมวิทยา ประกาศเริ่มต้นฤดูหนาวของประเทศไทย ซึ่งปีนี้เริ่มตั้งแต่วันที่ 22 ตุลาคม 2563 ที่ผ่านมา ก็คือ สถานการณ์ภัยแล้ง ซึ่งในประเทศไทยจะกินระยะเวลายาวนานหลายเดือนไปจนถึงฤดูร้อน โดยทุกปีกรมทรัพยากรน้ำจะวางแผนเตรียมความพร้อมกับหน่วยงานอื่นๆ เพื่อแก้ปัญหาภัยแล้งในพื้นที่ต่างๆ

...

7. ไฟป่า

ในช่วงฤดูหนาวที่สภาพอากาศแห้งแล้ง สิ่งที่ต้องระวังอีกอย่างก็คือ การเกิดอัคคีภัย จากการก่อไฟผิงเพื่อคลายหนาว การเผาหญ้า เผาขยะ อาจลุกลามไปถึงการเกิดไฟป่าได้

8. ฝุ่น PM 2.5

เมื่อเข้าสู่ฤดูหนาว โดยเฉพาะคนในเมืองจะต้องเจอกับปัญหาฝุ่น PM 2.5 ซึ่งเป็นฝุ่นละอองขนาดจิ๋วขนาดไม่เกิน 2.5 ไมครอน สาเหตุมาจากการเผาไหม้ ไม่ว่าจะเป็นการเผาในที่โล่ง การเผาไหม้จากท่อไอเสียรถยนต์ การผลิตของภาคอุตสาหกรรม สามารถเกิดขึ้นได้ทุกฤดู

แต่ในฤดูหนาว สภาพอากาศจะพิเศษกว่าฤดูอื่น เนื่องจากอากาศค่อนข้างปิด ลมสงบ อากาศมีลักษณะกดทับ ทำให้ฝุ่นละอองสะสมในอากาศมากกว่าฤดูอื่น

9. บริจาคผ้าห่ม เสื้อกันหนาวให้เด็กบนดอย/คนเร่ร่อน

แม้ว่ากรุงเทพฯ จะหนาวเพียงไม่กี่วัน แต่สำหรับค่ำคืนที่เหน็บหนาวของคนเร่ร่อนนั้นต่างออกไป ดังนั้นเมื่อถึงหน้าหนาวหลายคนจึงบริจาคผ้าห่มให้กับพวกเขาเหล่านั้นได้คลายความหนาว เช่นเดียวกับเด็กๆ ยากไร้บนดอยที่ต้องเผชิญกับอากาศหนาวเย็นได้มีผ้าห่ม มีเสื้อกันหนาวอุ่นๆ สวมใส่

...

10. สัตว์อพยพ

หลังจากผลัดเปลี่ยนฤดูฝนเข้าสู่ฤดูหนาว จะเห็นว่ามีนกหลายชนิดบินอพยพหนีความหนาวจากไซบีเรียเข้ามาในประเทศไทย ซึ่งสำนักสงฆ์ดอนใหญ่ ต.บ้านบัว อ.เมือง บุรีรัมย์ ประมาณช่วงเดือน พฤศจิกายน-ธันวาคม จะมีนกหลายชนิดอพยพเข้ามาหากินและวางไข่ จำนวนกว่าหลายหมื่นตัว เนื่องจากมีป่าที่อุดมสมบูรณ์.

ผู้เขียน : J. Mashare

กราฟิก : Sathit Chuephanngam