ข่าว
  • Thairath Talk
  • 100 year

    มาตรฐานเติมน้ำใต้ดิน (ธนาคารน้ำใต้ดิน)

    ไทยรัฐฉบับพิมพ์8 ก.ค. 2563 07:20 น.
    SHARE

    ช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ธนาคารน้ำใต้ดินมักถูกพูดถึงบ่อยครั้ง มีการให้ความรู้ รวมถึงลงมือทำจากหลายฝ่าย หวังเป็นทางเลือกแก้ปัญหาเติมน้ำให้กับดิน เพิ่มความชุ่มชื้น เก็บกักน้ำใช้ยามแล้ง ซับน้ำยามน้ำหลาก

    แต่ที่หลายคนไม่ค่อยรู้...หากทำผิดวิธี ไม่ได้มาตรฐาน ผลเสียจะมีมากกว่าผลดี และที่แน่ๆจะเสียเงินไปโดยเปล่าประโยชน์

    “ที่ชาวบ้านเรียกกันติดปากว่าธนาคารน้ำใต้ดิน แต่ภาษาราชการจะเรียกว่า การเติมน้ำใต้ดิน โดยระดับน้ำใต้ดินในฤดูแล้งจะอยู่ลึกกว่าระดับปกติ ถือเป็นน้ำที่สะอาดผ่านการกรองจากชั้นกรวด ทราย หิน แม้ที่ผ่านมา จะรู้กันดี ช่วยแก้ปัญหาน้ำท่วมน้ำแล้งได้อย่างยั่งยืน แต่ยังเป็นการทำแบบตัวใครตัวมัน ไม่มีระเบียบแบบแผน เลยได้ผลบ้างไม่ได้ผลบ้าง กรมทรัพยากรน้ำบาดาลจึงร่วมกับสถาบันการศึกษาต่างๆ รวบรวมเอกสารทางวิชาการ ออกมาตรฐานการเติมน้ำใต้ดินขึ้นมา เพื่อให้ทุกอย่างเป็นไปในทิศทางเดียวกัน”

    ศักดิ์ดา วิเชียรศิลป์ อธิบดีกรมทรัพยากรน้ำบาดาล อธิบายถึงมาตรฐานน้ำใต้ดินที่เพิ่งคลอดมาเมื่อต้นปี...ปกติหากขุดเจาะน้ำบาดาลจะต้องแจ้งขออนุญาตกับกรม แต่หากเจาะชั้นน้ำใต้ดินในพื้นที่ความลึกไม่ถึง 15 เมตร สามารถทำได้เลย เพราะถือว่ายังไม่ถึงชั้นน้ำบาดาล

    โดยขนาดและความลึกของบ่อจะขึ้นกับสภาพภูมิประเทศแต่ละพื้นที่

    วิธีหาพื้นที่เหมาะสมที่ง่ายที่สุด...สังเกตตอนฝนตก น้ำไหลไปรวมที่จุดไหนให้เลือกขุดที่จุดนั้น เพราะระดับ น้ำใต้ดินส่วนใหญ่จะเอียงเทไปตามลักษณะภูมิประเทศ และจะไปบรรจบกับระดับน้ำในแม่น้ำหรือทะเล โดยจำเป็นต้องอาศัยหลักวิชาการและแผนที่ทางธรณีวิทยามาประกอบ

    นอกจากนั้น จุดจะทำธนาคารน้ำใต้ดิน หรือเติมน้ำใต้ดิน จะต้องไม่เป็นพื้นที่ดินเหนียว หรือหินแข็ง ที่น้ำซึมผ่านได้ยาก

    พื้นที่น้ำซึมผ่านได้สะดวก เช่น กรวด ทราย หรือหินผุ เหมาะสมที่สุด

    ที่สำคัญต้องอยู่ไกลจากแหล่งโรงงานอุตสาหกรรม บ่อส้วม คลองน้ำทิ้งบ่อบำบัดน้ำเสีย แหล่งน้ำเสียจากครัวเรือน บ่อกำจัดขยะ เหมือง ไม่น้อยกว่า 700 เมตร เพื่อป้องกันการปนเปื้อน

    ทั้งนี้ น้ำใต้ดินจะอยู่ที่ระดับลึก 4 เมตรขึ้นไป แต่ไม่เกิน 15 เมตร ส่วนขนาดของบ่อ ขึ้นกับปริมาณน้ำที่ขุดเจาะพบ ถ้าน้ำเยอะก็ขุดบ่อใหญ่

    ภายในบ่อไม่ควรมีขยะ เศษแก้ว หรือยางรถยนต์ อย่างทำต่อๆกันมา เพราะเมื่อสิ่งเหล่านี้เกิดการย่อยสลายจะส่งผลต่อคุณภาพน้ำ

    ภายในหลุมธนาคารน้ำใต้ดิน แบ่งเป็น 3 ส่วนเท่าๆกัน...ใส่ทรายไว้ชั้นล่างสุด เป็นตัวกรองละเอียดก่อนไหลซึมสู่ชั้นน้ำบาดาล ชั้นกลางใส่หินเล็กหรือกรวด ทับด้วยหินก้อนใหญ่ชั้นบนสุดเพื่อเป็นตัวกรองขั้นแรก

    หินก้อนใหญ่ชั้นบนสุดจะคอยดักตะกอนขนาดใหญ่ไม่ให้เข้ามาบริเวณบ่อ เมื่อตะกอนขนาดรองลงมาผ่านลงมาจะถูกหินเล็กหรือกรวดคอยกัก ตะกอนเล็กที่สุดจะถูกทรายดักไว้เป็นด่านสุดท้าย ถือเป็นการกรองที่ได้น้ำสะอาด

    แต่ถ้าเราใส่ยางรถหรือสิ่งแปลกปลอมอื่น เมื่อเกิดเน่าเปื่อย น้ำจะเสีย และยิ่งทำบ่อใหญ่มากขึ้นเท่าไร ใส่วัสดุเหล่านี้ลงไปมาก...อาจจะส่งผลให้น้ำใต้ดินเน่าเสียไม่ได้คุณภาพทั้งสายได้.


    กรวัฒน์ วีนิล

    อ่านเพิ่มเติม...

    แท็กที่เกี่ยวข้อง

    กรวัฒน์ วีนิลธนาคารน้ำใต้ดินการเติมน้ำใต้ดินน้ำบาดาลศักดิ์ดา วิเชียรศิลป์หน้าแล้งทรัพยากรน้ำบาดาลเกษตร

    ข่าวแนะนำ

    Most Viewed

    คุณอาจสนใจข่าวนี้