ว่ากันโดยค่าเฉลี่ยพระสมเด็จวัดระฆัง ที่ปรากฏโฉมผ่านวงการ จำนวนของพิมพ์ฐานแซม ซึ่งมีหลายๆแม่พิมพ์ ไม่ได้น้อยกว่าพิมพ์ใหญ่ซักเท่าใด เพียงแต่ถูกเลือกมาเขียนถึงน้อยกว่าพิมพ์ใหญ่ เหตุเพราะกระแสนิยมคำว่า “ใหญ่” เท่านั้น
และเพราะองค์ประกอบ พิมพ์ฐานแซมทั่วไป อกเป็นร่องชัด หูมักติดเต็มสองข้าง ทั้งในช่องกลางระหว่างฐานสามชั้น ยังติดฐานแซมอีกสองเส้น
เซียนพระรุ่นตำนาน...เอาเป็นว่าก่อน พ.ศ.2500 ประทับใจกับเส้นสาย...อกร่องหูยานฐานแซม โดยเฉพาะกับคำว่า “แซม” มีนัยไปถึงการเพิ่มพูนลาภผลเงินทอง เล่นหากันเป็นอันดับหนึ่ง ราคาจึงแพงกว่าพิมพ์อื่นๆ
ต่อมา พิมพ์ทรงเจดีย์ก็เริ่มแซง และเพราะคำว่าใหญ่ พิมพ์พระประธาน ที่เรียกกันว่าพิมพ์ใหญ่ ดูเหมือนว่าจำนวนพระจะมีมากกว่าทุกพิมพ์ ก็แซงมาเป็นอันดับหนึ่ง จนถึงบัดนี้
ที่คนรักพระระดับไฮโซฯคุยกัน ยี่สิบ-สามสิบล้านนั้น ก็เป็นพิมพ์ใหญ่ พิมพ์อื่นอย่างทรงเจดีย์ หรือเกศบัวตูม องค์สวยระดับตำนาน ...ราคาขั้นนี้มีไม่กี่องค์
หากไม่ติดกระแส เห่อคำว่าใหญ่ ไม่ติดความสวยสมาร์ทของทรงเจดีย์ ฯลฯ พิมพ์ฐานแซม ที่ราคาวันนี้ย่อมเยากว่า ผมว่า น่าสนใจไขว่คว้ามากกว่าพิมพ์อื่น
พุทธคุณ เชื่อว่าเท่ากัน เส้นสายลายพิมพ์ ก็ไม่เห็นว่าจะงามน้อยกว่ากันตรงไหน
สมเด็จวัดระฆังพิมพ์ฐานแซม ไม่ค่อยมีกูรูแยกพิมพ์ ชี้ตำหนิพิมพ์ ครู ตรียัมปวายท่านแยกไว้มากถึง 6 พิมพ์
พิมพ์ “อกตันฐานหนา” เซียนรุ่นเก่า เรียกขาน เพราะเส้นลายใหญ่โตล่ำสัน...ส่วนอกที่สึกช้ำ สมัยที่นิยมพระมีเงาสว่างซึ้ง หนึกนุ่ม ...เส้นสังฆาฏิจึงมักลบเลือน ต่างจากพิมพ์ที่เห็นเส้นสังฆาฏิชัดๆ
แต่ความจริงแล้ว พระพิมพ์อกตันฐานหนาก็พิมพ์เดียวกับองค์ที่ติดสังฆาฏิ มีร่องแบ่งจนดูอกบาง แต่เอาเป็นว่า เรียกขานกันเป็นที่เข้าใจ
...
องค์ในคอลัมน์วันนี้...ดูให้ดีๆ เส้นสังฆาฏิเส้นซ้ายขององค์พระ ติดนูนหนากว่าเส้นขวา เอาไปเทียบกับฐานแซมวัดระฆัง องค์ตำนานของเฮียไจ๋ ตอนนี้เปลี่ยนมือไปอยู่ในรังคิง เพาเวอร์ ที่ยังมีรักน้ำเกลี้ยงสีเลือดหมูติดเต็ม
ตำแหน่งของเส้นสังฆาฏิสองเส้นเป็นไปในทางเดียวกัน มีคนเห็นเหมือนพวงประคำร้อยคอ...
แต่องค์ในคอลัมน์ รักล่อนออกเกลี้ยงแล้ว พื้นผนังพระ ชดเชยแผ่นรักด้วยรอยแตกลายงา ที่ยาด้วยเนื้อรัก เห็นความนุ่มซึ้งจัด แนบอยู่ในผิว
ละสายตาจากลายงา มาที่ส่วนอก ส่วนหน้า ส่วนเข่า ส่วนฐาน ผิวพระเปิดออกแล้ว เห็นมวลสารครบครัน ความหนั่นแน่นของเนื้อ ที่ผสมผสานระหว่างสีขาวของเนื้อปูนกับน้ำมันตังอิ้ว เห็นความหนึกนุ่ม ชุ่มตาถึงขนาด
ผิวพื้นพระแตกลายงา เนื้อพระที่สึกช้ำเห็นเงาสว่าง สลับด้วยริ้วร่องละเอียด...ขนาดนี้ ถ้าดูภาพขยาย คนเป็นพระไม่ต้องเข้าแว่น ก็ตัดสินใจได้ นี่คือพระสมเด็จวัดระฆังแท้ที่ดูง่าย
ทั้งเนื้อหา ทั้งธรรมชาติ นับเป็นองค์ครูได้เลย
พลิกดูด้านหลัง...สะดุดตาด้วยฝ้ารักทั้งหนาและบาง เม็ดปูนขาวก้อนใหญ่ ช่วยย้ำให้ง่ายขึ้นไปอีก ไม่รวมหลุมร่องผิวพื้นลาดต่างระดับ ย้ำสัญลักษณ์หนึ่ง ของด้านหลังสมเด็จวัดระฆังมาตรฐาน
ขอบข้างทั้งสี่ด้าน...ก็สึกกลมกลืน ตามกาลเวลาของพระที่ผ่านการใช้...ไม่มีจุดไหน ขัดสายตา
ดูภาพสมเด็จวัดระฆังพิมพ์ฐานแซม องค์อกตันฐานหนา...องค์นี้ให้ติดตา ภาพขาวดำจากหนังสือพิมพ์ ไม่กระจ่างเท่ากับดูภาพสีจากไทยรัฐออนไลน์ ใครใช้มือถือคล่อง ไม่เชื่อก็ลองเปิดดู.
O พลายชุมพล O