เปิดฉากประชุมสุดยอดผู้นำอาเซียน ที่เมืองรีสอร์ตของอินโดนีเซีย ท่ามกลางสถานการณ์ในเมียนมาและทะเลจีนใต้ ตลอดจนบรรยากาศการเเข่งขันอย่างสูงระหว่างสหรัฐฯ และจีนในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
วันที่ 10 พฤษภาคม 2566 สำนักข่าวรอยเตอร์ส รายงานว่า บรรดาผู้นำ 10 ประเทศสมาชิกกลุ่มอาเซียน เข้าร่วมการประชุมสุดยอด ครั้งที่ 42 ซึ่งจัดขึ้นที่เมืองลาบวน บาโจ เมืองรีสอร์ตท่องเที่ยวขนาดเล็ก ในจังหวัดนูซา เต็งการา ตะวันออก ทางตอนใต้ของประเทศอินโดนีเซีย ซึ่งสำหรับประเทศไทยมีรองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศเป็นผู้แทนเข้าร่วมการประชุมในครั้งนี้ ในส่วนของผู้นำเมียนมาไม่ได้เดินทางมาเข้าร่วม และมีผู้นำติมอร์เลสเต เข้าร่วมในฐานะผู้สังเกตการณ์
โดยบรรดาผู้นำได้ร่วมถ่ายภาพหมู่เป็นที่ระลึกก่อนที่จะเข้าสู่ห้องประชุม ซึ่งประเด็นที่ผู้นำชาติสมาชิกอาเซียนจะหยิบยกขึ้นมาหารือ มีตั้งแต่ ประเด็นความท้าทายระดับโลก ตลอดจนประเด็นที่ถูกจับตามองคือสถานการณ์ในเมียนมาและทะเลจีนใต้ ท่ามกลางบรรยากาศการเเข่งขันอย่างสูงระหว่างสหรัฐฯ และจีนในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ นอกจากนี้ยังมีประเด็นความคืบหน้าของแนวทางการขับเคลื่อนอาเซียน ภายใต้แนวคิดหลัก “อาเซียนเป็นศูนย์กลาง สรรค์สร้างความเจริญ” (ASEAN Matters: Epicentrum of Growth) หรือสามเสาหลัก เพื่อรักษาเสถียรภาพ สันติภาพ และการเติบโตทางเศรษฐกิจของชาติสมาชิก
ทั้งนี้ สมาชิกกลุ่มอาเซียนประกอบด้วย อินโดนีเซีย บรูไน กัมพูชา เวียดนาม ลาว มาเลเซีย เมียนมา ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์ และไทย ขณะที่การประชุมสุดยอดจะมีขึ้น 2 วัน ระหว่างวันที่ 10-11 พฤษภาคม.