พูดถึงฝรั่งเศส หลายคนนึกถึงสิ่งที่สวยงามอย่างหอไอเฟล ถนนช็อง เซลีเซที่ขึ้นชื่อว่าเป็นหนึ่งในถนนสายที่สวยที่สุดในโลก ลานกงกอร์ดซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของถนนช็อง เซลีเซ หลายคนที่ไปเที่ยวฝรั่งเศสโพสต์รูปตัวเองยืนบนลานชารล์ เดอ โกลล์ ซึ่งเป็นที่ตั้งของประตูชัย ใครไปฝรั่งเศสก็มักจะนั่งในร้านกาแฟแล้วก็ถ่ายรูปมาอวดเพื่อนฝูง บ้างก็ไปที่ร้านกาแฟเลอ โปรโกป ร้านกาเฟ เดอ ฟลอร์ ร้านเล เดอ มาโก ฯลฯขณะที่นักท่องเที่ยวโพสต์รูปความสวยงามหรูหราหมาเห่าและชีวิตที่แสนสะดวกสบายในฝรั่งเศสมาอวดกัน แต่ผมกลับมองเห็นฝรั่งเศสในด้านที่เป็นจริง ความที่ผมอยู่เนเธอร์แลนด์นานเกือบ 6 ปี เคยมีเพื่อนสนิทชาวฝรั่งเศสที่ได้ทุนมาเรียนที่เนเธอร์แลนด์ พ่อแม่เพื่อนเคยเป็นคนยากจนที่เรียกว่าโกลชาร์ (คนจรจัด) ต้องอาศัยนอนตามถนนหรือตามสถานีรถไฟใต้ดิน หลายครั้งที่ไปฝรั่งเศสกับเพื่อนคนนี้ ผมจึงเห็นฝรั่งเศสในมุมของลูกหลานโกลชาร์ สมัยก่อนตอนที่ผมเรียนอยู่ที่ยุโรป โกลชาร์ในฝรั่งเศสมีประมาณ 1 แสนคน ทราบว่าเดี๋ยวนี้เพิ่มจำนวนขึ้นหลายเท่ารัฐบาลฝรั่งเศสพยายามเปลี่ยนคำเรียกโกลชาร์ให้ไพเราะขึ้น เรียกเป็น แอสเดแอฟ (SDF) ที่ย่อมาจากซ็อง โดมีซิล ฟิกซ์ แปลเป็นไทยก็คือไม่มีที่อยู่เป็นหลักแหล่งแน่นอน หรือเล ซ็อง ซาบรี ที่หมายถึง พวกที่ไม่มีที่อยู่อาศัย ซึ่งตอนนี้เป็นหนึ่งในปัญหาสังคมหลักของฝรั่งเศสหลายปีที่ผ่านมา รัฐบาลฝรั่งเศสกังวลใจเรื่องระบบบำนาญของตนจะล้มละลาย เขียนให้เข้าใจง่ายก็คือ รัฐบาลไม่มีเงินพอที่จะจ่ายบำนาญ 10 มกราคม 2023 นายกรัฐมนตรีเอลิซาเบธ บอร์น จึงเสนอประธานาธิบดีมาครงด้วยแผนปฏิรูประบบบำนาญที่เดิมให้คนเกษียณที่อายุ 62 ปีมาเป็น 64 ปี สาระสำคัญของแผนปฏิรูประบบบำนาญแห่งชาติหรือระบบเกษียณอายุฉบับใหม่คือการเพิ่มสมดุลของงบประมาณและความเท่าเทียมในการเกษียณอายุสำหรับคนทุกสายอาชีพขณะนี้มีผู้ประท้วงแผนปฏิรูปฯ กันเป็นล้านคนแล้วครับ ตัวเลขผู้ประท้วงในกรุงปารีสของตำรวจบอกว่ามีแค่ 8 หมื่น แต่พวกสหภาพแรงงานบอกว่าในกรุงปารีสมีมากถึง 4 แสน ตามตัวเลขของพวกสหภาพแรงงานบอกว่ามีผู้ประท้วงทั้งประเทศมากกว่า 2 ล้าน คนฝรั่งเศสไม่อยากไปเกษียณที่อายุ 64 ปีรัฐบาลฝรั่งเศสออกมายอมรับว่าระบบบำนาญของประเทศกำลังเข้าสู่หายนะ เพราะอัตราส่วนระหว่างคนทำงานและคนอยู่ในวัยเกษียณลดน้อยลงอย่างรวดเร็ว เมื่อ 50 ปีที่แล้วมีคนทำงาน 4 คน ต่อผู้เกษียณอายุ 1 คน แต่ตอนนี้มีคนทำงานเพียง 1.7 คนต่อผู้เกษียณอายุ 1 คน และกำลังจะลดน้อยลงไปเรื่อยๆ ซึ่งประเทศอื่นในยุโรปก็เจอปัญหาระบบบำนาญเช่นเดียวกัน ตอนนี้อิตาลีและเยอรมนี ให้คนเกษียณอายุ 67 ปี อังกฤษ 66 ปี และสเปน 65 ปีฝรั่งเศสเป็นประเทศหนึ่งซึ่งเป็นสมาชิกนาโต และสนับสนุนอูเครนในสงครามรัสเซีย-อูเครน (ค.ศ. 2022-2023) รัฐบาลสหรัฐฯพยายามบีบประธานาธิบดีมาครงให้สนับสนุนอูเครนมากขึ้น มีนักวิเคราะห์เขียนกันเยอะว่าประเทศสมาชิกนาโตในยุโรปอึดอัดคัดใจกับคำแนะนำกึ่งสั่งการของสหรัฐฯ เพราะการสนับสนุนจะพ่วงด้วยค่าใช้จ่ายมโหฬารมหาศาล ประเทศยุโรปเหล่านี้มีปัญหาหนักทางเศรษฐกิจของตนเองแทบทั้งสิ้น ทั้งคนตกงาน เงินเฟ้อ กำลังการผลิตรวมในประเทศลดลง ผู้อพยพ การประท้วงรายวันของประชาชน การขาดแคลนก๊าซและน้ำมัน ฯลฯย้อนหลังกลับไปยุคที่ฝรั่งเศสเป็นมหาอำนาจโลกก็ไม่มีปัญหา ไม่ว่าจะสมัยพระเจ้าหลุยส์ที่ 14 (ราชวงศ์บูร์บง) หรือยุคของพระเจ้านาโปเลองที่ 1 (ราชวงศ์โบนาปาร์ต) เพราะในสมัยก่อนตอนโน้น ทรัพยากรจากประเทศใต้อาณานิคมไหลจากทั่วโลกมาให้คนฝรั่งเศสได้กินได้ใช้ แรงงานคนเอเชียและคนแอฟริกันก็บังคับเอามาใช้ได้ฟรีเป็นล้าน ยุคสมัยที่ฝรั่งเศสเป็นมหาอำนาจหมดไปแล้ว รัฐบาลฝรั่งเศสต้องแก้ไขปัญหาทางเศรษฐกิจให้ประเทศและประชาชนทั้งหมดอยู่รอด แก้เพื่อให้มีอาหารตกถึงท้องชาวฝรั่งเศสทุกคน.นิติการุณย์ มิ่งรุจิราลัยsonglok1997@gmail.com
