ประธานาธิบดียูเครนเดือดจัดฉะ นาโต หงอรัสเซีย (คลิป)

“นาโต” แถลงการณ์ย้ำไม่ยุ่งความขัดแย้งใน ยูเครน แต่พร้อมปกป้องสมาชิก 30 ประเทศให้ ปลอดภัย ผู้นำยูเครนฉุนนาโตจวกอ่อนแอ ขู่ถ้ายูเครนล่มสลาย ยุโรปจะเป็นรายต่อไป ด้านการเจรจายังพอมีหวัง ตุรกีเสนอตัวเป็นคนกลางเปิดเจรจารอบ 3 กองทัพรัสเซียประกาศหยุดยิงชั่วคราวในเมืองมาริอูโปลและเมืองโวลโนวาคาที่อยู่ติดกัน เปิดทางพลเรือนอพยพออกจากพื้นที่สู้รบ ยอดพลเรือนยูเครนหนีไฟสงครามทะลุ 1.2 ล้านคนแล้ว รถทีมข่าวสกายนิวส์ของอังกฤษโวย ถูกทหารรัสเซียยิงถล่มชานกรุงเคียฟ เดชะบุญเสื้อเกราะช่วยชีวิต ด้านคณะคนไทยอพยพกลับจากยูเครนเป็นชุดที่ 4-5 ถึงสนามบินสุวรรณภูมิแล้ว

ผ่านมา 10 วันสำหรับสงครามในยูเครน ภูมิภาคยุโรปตะวันออก ยังไม่มีท่าทีจะยุติในเร็ววัน หลังตัวแทนรัฐบาลยูเครนและรัสเซียคุย 2 รอบ เงื่อนไขไม่ลงตัว อยู่ระหว่างเตรียมพร้อมจัดเจรจารอบที่ 3 ท่ามกลางบรรยากาศการรุกคืบอย่างต่อเนื่องของกองทัพรัสเซีย การเปิดช่องทางมนุษยธรรมและการเมินเฉยของชาติตะวันตกต่อข้อเรียกร้องของยูเครนให้จัดตั้งเขตห้ามบินเหนือน่านฟ้า เพื่อสกัดเครื่องบินรบรัสเซีย

ความคืบหน้าสถานการณ์เมื่อวันที่ 5 มี.ค. นายเยนส์ สโตลเตนเบิร์ก เลขาธิการองค์การสนธิ สัญญาแอตแลนติกเหนือ (NATO) ออกแถลงการณ์ถึงสงครามยูเครนว่า นาโตคือกลุ่มพันธมิตรเพื่อการป้องกัน ภารกิจหลักคือปกป้องชาติสมาชิก 30 ประเทศให้ปลอดภัย นาโตไม่ได้มีส่วนเกี่ยวข้องกับความขัดแย้งครั้งนี้ หน้าที่ตอนนี้คือป้องกันไม่ให้ความรุนแรงลุกลามบานปลายไปยังที่อื่น นาโตต้องไม่ทำสงครามกับรัสเซีย เสียงเรียกร้องอย่างต่อเนื่องจากรัฐบาลยูเครนให้จัดตั้งเขตห้ามบิน (No-Fly Zone) เหนือน่านฟ้ายูเครน ถูกหยิบยกมาพูดในที่ประชุมนาโตเช่นกัน แต่ชาติสมาชิกเห็นพ้องว่าไม่ควรมีเครื่องบินนาโตออกปฏิบัติการเหนือน่านฟ้ายูเครน ทั้งไม่ควรมีทหารนาโตเข้าไปในดินแดนยูเครน หากจัดตั้งเขตห้ามบินขึ้นย่อมหมายว่า เครื่องบินรบนาโตต้องยิงใส่เครื่องบินรบรัสเซีย อยากให้ทราบว่าหลายปีที่ผ่านมานาโตฝึกฝนและจัดหาอาวุธให้กองทัพยูเครน ทำให้ปัจจุบันกองทัพยูเครนสามารถต้านทานกองทัพรัสเซียได้

ขณะที่นายโวโลดิมีร์ เซเลนสกี ประธานาธิบดียูเครน ออกแถลงการณ์ตอบโต้คำชี้แจงของเลขาธิการนาโตทันที ระบุว่ารู้ทั้งรู้ว่าสถานการณ์เป็นเช่นไร แต่นาโตยังคงไม่ตั้งเขตห้ามบิน อ้างเหตุผลว่าจะเป็นการคุกคามกองทัพรัสเซียโดยตรง ประชาชนจะตายเพราะนาโต เพราะความอ่อนแอและความเมินเฉยต่อสถานการณ์ของนาโต ยูเครนได้รับการยอมรับว่ามีสถานะเป็นหุ้นส่วนพิเศษของนาโต แต่การช่วยเหลือล่าสุดที่นาโตส่งมาคือน้ำมันดีเซล 50 ตันเอาไปทำอะไรได้คงหวังให้เราเอาไปใช้เผาบันทึกข้อตกลงบูดาเปสต์ปี 2537 ที่ยูเครนส่งมอบหัวรบนิวเคลียร์คืนให้รัสเซียไปกระมัง ทั้งที่ตอนนี้เรากำลังถูกทหารรัสเซียเผา ขอย้ำอีกครั้งว่าหากยูเครนล่มสลาย ยุโรปจะล่มสลายเป็นรายต่อไป

ด้านนายมิคาอิลโล โปดอลยัก ที่ปรึกษาประธานาธิบดียูเครนเผยว่า การเจรจารอบ 3 ระหว่างตัวแทนยูเครนกับรัสเซียอยู่ระหว่างประสานงาน ติดต่อกันตลอดเวลา หารือกันไว้ตอนเจรจารอบ 2 ว่า อาจเป็นวันที่ 5-6 มี.ค.แต่ยังไม่แน่ชัด ขณะที่นายเกนนาดี กาติลอฟ ทูตรัสเซียประจำสหประชาชาติ ระบุว่ารัฐบาลตุรกียื่นข้อเสนอให้รัฐมนตรีต่างประเทศรัสเซียเปิดการเจรจากับรัฐมนตรีต่างประเทศยูเครนที่เมืองอันทัลยา เมืองรีสอร์ตภาคตะวันตกเฉียงใต้ของตุรกี ริมทะเลเมดิเตอร์เรเนียนภายในสัปดาห์นี้ รัสเซียมองว่าเป็นข้อเสนอที่น่าสนใจ แต่ไม่ทราบว่ายูเครนเห็นด้วยหรือไม่

วันเดียวกัน กระทรวงกลาโหมรัสเซียประกาศว่า กองทัพรัสเซียหยุดยิงชั่วคราวในพื้นที่เมืองมาริอูโปล เมืองท่าทางภาคใต้ของยูเครนที่ถูกกองทัพรัสเซียปิดล้อมและยิงถล่มมานานกว่า 3 วัน รวมถึงพื้นที่เมืองโวลโนวาคาที่อยู่ใกล้เคียงกัน เริ่มตั้งแต่เวลา 10.00 น. วันที่ 5 มี.ค. เพื่อเปิดช่องทางด้านมนุษยธรรมให้พลเรือนหลบหนีจากพื้นที่สู้รบ เป็นการตัดสินใจหลังนายกเทศมนตรีเมืองมาริอูโปลเรียกร้องต่อกองทัพรัสเซียให้เปิดทางหนีแก่พลเรือน กองทัพรัสเซียหารือกับกองทัพยูเครนแล้ว เรื่องการกำหนดเขตมนุษยธรรมชั่วคราว ต่อมาเทศบาลเมืองมาริอูโปลแจ้งเตือนประชาชนว่า กองทัพรัสเซียจะหยุดยิงเวลา 09.00-16.00 น. ก่อนอนุญาตให้ประชาชนอพยพเวลา 11.00 น. เส้นทางที่ใช้มีเพียงเส้นเดียวคือ ถนนมุ่งหน้าสู่เมืองซาโปริชเชียทางทิศตะวันตก ห้ามใช้เส้นอื่น

กระทรวงกลาโหม สหรัฐฯและข้อมูลข่าวกรองอังกฤษประเมินสถานการณ์สู้รบในยูเครนว่า ขณะนี้กองกำลังรัสเซียที่รายล้อมอยู่รอบๆพรมแดนยูเครนช่วงก่อนเริ่มสงครามถูกส่งเข้าไปปฏิบัติการในยูเครนแล้วกว่า 92 เปอร์เซ็นต์ กองทัพรัสเซียใช้จรวดและขีปนาวุธโจมตียูเครนมากกว่า 500 ครั้ง กองทัพอากาศยูเครนยังคงต่อสู้แย่งชิงน่านฟ้ากับกองทัพอากาศรัสเซียอยู่ กองทัพรัสเซียทางภาคเหนือยังอยู่ห่างจากใจกลางกรุงเคียฟประมาณ 25 กม. ทั้งอยู่ห่างจากใจกลางเมืองคาร์คิฟเมืองใหญ่อันดับ 2 ของยูเครนทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือประมาณ 10 กม. นอกจากนี้ กองทัพรัสเซียทางภาคใต้ยังปฏิบัติการรุกคืบอย่างต่อเนื่อง ทิศทางมุ่งสู่เมืองท่าโอเดสซา เมืองท่ายุทธศาสตร์ภาคตะวันตกเฉียงใต้ของยูเครน แต่เผชิญกับการต้านทานที่เมืองมิโคลาเยฟ เมืองหน้าด่านของโอเดสซาที่อยู่ห่างไปราว 130 กม.

ขณะที่ทีมผู้สื่อข่าวสกายนิวส์อังกฤษ เผยแพร่คลิปวิดีโอนาทีชีวิต หลังถูกกระหน่ำยิงใส่รถยนต์ระหว่างขับตระเวนเก็บภาพบรรยากาศสงครามในพื้นที่ชานกรุงเคียฟ การโจมตีมีขึ้นขณะที่รถนักข่าววิ่งอยู่บนทางหลวงที่เต็มไปด้วยซากความเสียหาย มุ่งสู่ช่องทางที่มีลักษณะเหมือนด่านตรวจ มีแนวป่าขนาบสองข้างทาง เริ่มจากนัดแรกกระสุนถูกรถดังปัง แต่ทีมงานยังไม่ทราบว่าคืออะไร ยังขับต่อไป ตามมาด้วยการระดมยิงเหมือนห่าฝน กระจกรถแตกกระจาย กระสุนปะทะตัวรถจนเกิดประกายไฟ ผสมปนเปกับเสียงกรีดร้องของทีมงานที่พยายามตะโกนว่า เป็น นักข่าวอังกฤษๆ การส่งเสียงดังกล่าวทำให้การยิงยุติลงสักพัก ก่อนถูกระดมยิงใส่ชุดใหญ่อีกรอบ จนต้องคลานออกจากรถลงคันดินข้างทาง วิ่งลัดเลาะไปหลบภัยในโรงงานพื้นที่ใกล้เคียง มีสมาชิกบาดเจ็บถูกยิงเข้าเกราะกันกระสุน แต่ไม่เป็นอันตรายถึงแก่ชีวิต หลายชั่วโมงต่อมาจึงได้รับความช่วยเหลือจากตำรวจยูเครนพาออกไปจากพื้นที่

วันเดียวกัน นายวลาดิเมียร์ ปูติน ประธานาธิบดีรัสเซีย ลงนามรับรองกฎหมายต่อต้านการเผยแพร่ข่าวปลอม รายละเอียดว่าผู้ใช้เผยแพร่ข่าวปลอมเกี่ยวกับกองทัพรัสเซีย อาจได้รับโทษจำคุกสูงสุดถึง 15 ปี พร้อมรับรองกฎหมายโทษปรับหรือจำคุกแก่ผู้เรียกร้องให้คว่ำบาตรรัฐบาลรัสเซีย ขณะที่หน่วยงานกำกับดูแลสื่อของรัสเซียสั่งระงับการใช้งานเฟซบุ๊กในรัสเซีย หลังกฎหมายดังกล่าวเริ่มบังคับใช้ สำนักข่าวบีบีซีอังกฤษ สำนักข่าวซีเอ็นเอ็นสหรัฐฯ สำนักข่าวบลูมเบิร์กสหรัฐฯสั่งยุติการทำงานในรัสเซียทันที อนึ่งสำนักข่าวต่างประเทศรายงานด้วยว่า ก่อนหน้านี้รัฐสภายูเครนลงมติรับรองให้ฝ่ายความมั่นคงยูเครนยึดทรัพย์สินหรืออสังหาริมทรัพย์ที่รัฐบาลรัสเซียหรือชาวรัสเซียเป็นเจ้าของ

ด้านนายแอนโทนี บลิงเคน รมว.ต่างประเทศสหรัฐฯ ให้สัมภาษณ์สำนักข่าวบีบีซีอังกฤษว่า ยังไม่แน่ใจว่าสงครามจะจบเมื่อใด แต่เชื่อว่ายูเครนยังมีโอกาส ยิ่งเวลาผ่านไปอาจชนะได้ สิ่งสำคัญสำหรับสหรัฐฯตอนนี้คือการทำให้สงครามจำกัดวงอยู่แต่ในยูเครน ส่วนเรื่องน่ากังวลคือ หลังจากนี้มีความเป็นไปได้ที่กองทัพรัสเซียจะใช้วิธีโหดร้ายกับชาวยูเครน สิ่งที่สหรัฐฯได้รับรายงานคือ กองทัพรัสเซียเริ่มมุ่งเป้าโจมตีปัจจัยพื้นฐานเพื่อให้ยูเครนขาดน้ำ ขาดไฟฟ้า ถามว่าสหรัฐฯต้องการเปลี่ยนตัวผู้นำรัสเซียหรือไม่ นายบลิงเคนตอบว่า สหรัฐฯไม่พยายามเช่นนั้น เรื่องนี้ไม่ได้ขึ้นกับเรา แต่ขึ้นกับประชาชนรัสเซียต้องตัดสินใจเรื่องผู้นำของตัวเอง สหรัฐฯพร้อมหารือกับรัฐบาลรัสเซียเสมอ ทั้งนี้ กระทรวงกลาโหมยูเครนเผยว่า มีชาวยูเครนกลับจากต่างประเทศมาจับอาวุธสู้รบกับรัสเซียแล้วมากกว่า 66,000 คน

สำนักข่าวซีเอ็นเอ็นสหรัฐฯยังรายงานอ้างการเปิดเผยของแหล่งข่าวความมั่นคงระดับสูงในรัฐบาลสหรัฐฯว่า สถานการณ์ตอนนี้ดูเหมือนว่ากองทัพรัสเซียอาจปรับกลยุทธ์มาใช้วิธียิงถล่มเมืองจนยอมจำนน อาจทำให้มีพลเรือนเสียชีวิตจำนวนมาก ทั้งยังตรวจพบว่ารัสเซียใช้ทหารรับจ้างในบางพื้นที่ แต่ยังไม่แน่ชัดว่าภารกิจของทหารรับจ้างเหล่านี้คืออะไร กระนั้นเชื่อว่าอีกไม่นานทหารรับจ้างที่รัสเซียนำเข้ามารบในยูเครนอาจมีมากกว่า 1,000 นาย

นอกจากนี้ สำนักงานข้าหลวงใหญ่เพื่อผู้ลี้ภัยแห่งสหประชาชาติ (UNHCR) รายงานว่า นับตั้งแต่สงครามยูเครนอุบัติขึ้นเมื่อวันที่ 24 ก.พ.ส่งผลให้มีผู้อพยพออกจากยูเครนแล้วกว่า 1.2 ล้านคน หลบหนีไฟสงครามไปยังโปแลนด์กว่า 650,000 คน รัสเซีย 149,000 คน ฮังการี 145,000 คน มอลโดวา 103,000 คน สโลวะเกีย 90,000 คน และหลบหนีไปยังโรมาเนีย 57,000 คน

ส่วนสถานการณ์อพยพคนไทยที่สนามบินสุวรรณภูมิ เมื่อเวลา 07.30 น. นายฉัตรชัย วิริยเวชกุล อธิบดีกรมการกงสุล นายกิตติพงศ์ กิตติขจร ผอ.ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ บริษัท ท่าอากาศยานไทย จำกัด (มหาชน) (ทอท.) ต้อนรับคณะคนไทยชุดที่ 4 จำนวน 16 คน กลับจากประเทศยูเครนถึงประเทศไทยด้วยสายการบินไทยเที่ยวบิน TG971 เวลา 06.50 น. พาไปกักตัวที่สถาบันบำราศนราดูร นางพรพัฒน์ เล็กสูงเนิน ชาว จ.นครราชสีมา เล่านาทีหนีตายจากเคียฟว่า ก่อนหน้านี้ตนและเพื่อนติดต่อสถานทูตรออพยพล่วงหน้า แต่ไม่คิดว่าเกิดเหตุเร็วกว่าที่คิด เช้ามืดวันที่ 23 ก.พ.ยังมีแผนไปทำงาน แต่พอตื่นมามีเสียงระเบิดดังขึ้น ยอมรับว่ากลัวมาก นายจ้างติดต่อมาว่าต้องอพยพกลับไทย จนมีรถบัสเล็กมารับไปยังสนามบินใช้เวลา 15 ชม. ตลอดทางเห็นการปะทะรุนแรง ไม่เว้นแม้แต่กระสุนปืนใหญ่ที่ข้ามหัว พอก้าวขึ้นเครื่องบินได้รู้สึกปลอดภัยว่าได้กลับบ้านเกิดแล้ว

ต่อมาเวลา 12.05 น. คณะคนไทยชุดที่ 5 จำนวน 45 คน เดินทางกลับถึงประเทศไทยด้วยสายการบินเอมิเรตส์ เที่ยวบิน EK384 ผ่านกระบวนการคัดกรองก่อนนำขึ้นรถบัสไปยังสถาบันบำราศนราดูร นายกิตติพงศ์ กิตติขจร ผอ.การท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ กล่าวว่า การปฏิบัติวันนี้ทั้ง 2 เที่ยวบิน ตั้งแต่เที่ยวบินตอนเช้าของการบินไทยมีผู้โดยสารทั้งหมด 16 คน รวมถึงเที่ยวบินนี้มีผู้โดยสารมา 45 คน การปฏิบัติเป็นไปด้วยความเรียบร้อย ส่วนนายนฤชัย นินนาท ผอ.กองคุ้มครองและดูแลผลประโยชน์คนไทยในต่างประเทศ กรมการกงสุล กล่าวว่า เรื่องความปลอดภัยของคนไทยในยูเครน ตอนนี้ปลอดภัยดีไม่มีใครได้รับอันตรายทยอยเดินทางกลับอีก 8 คน ที่เหลือทยอยออกมาวันที่ 7 หรือ 8 มี.ค. ส่วนคนไทยที่ไม่ประสงค์เดินทางกลับเนื่องจากมีครอบครัวประมาณ 26 คน ประสานกันอยู่ตลอด หากเปลี่ยนใจจะเดินทางกลับก็ประสานมาได้ทันที

ที่หน้าห้องสมุดประชาชนกรุงเทพมหานครภายในสวมลุมพินี เย็นวันเดียวกัน กลุ่มชาวยูเครนที่อาศัยในประเทศไทย นัดหมายรวมตัวแสดงออกต่อต้านสงคราม โดยมีชาวต่างชาติไม่ทราบสัญชาติทั้งหญิงชาย ตลอดจนคนไทยกลุ่มหนึ่งรวมทั้งสิ้นราว 100 คนเข้าร่วม ท่ามกลางการจับตาอย่างใกล้ชิดของตำรวจ สน.ลุมพินี สำหรับกิจกรรมทางกลุ่มมีการร่วมชูป้าย ตะโกนข้อความประณามผู้นำรัสเซีย เรียกร้องยุติสงคราม ระหว่างนั้นมีพระสงฆ์ 4 รูป นำโดยพระสมาน ศรีงาม และแม่ชีจำนวนหนึ่งอ้างว่าเดินทางจาก จ.นครราชสีมา นำกองผ้าป่าพร้อมเงินสดจำนวนหนึ่งที่รวบรวมมามอบให้เพื่อช่วยเหลือประชาชนในประเทศยูเครนที่ได้รับความเดือดร้อนจากภัยสงครามด้วย

วันเดียวกัน เพจเฟซบุ๊กสถานเอกอัครราชทูตรัสเซียประจำประเทศไทย โพสต์กรณีรัฐบาลยูเครนรับอาสาต่างชาติเข้าร่วมการสู้รบในยูเครนว่า เรื่องนี้กระทรวงกลาโหมรัสเซียเตือนไว้ว่า ภายใต้กฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศ ทหารรับจ้างชาวต่างชาติไม่ได้จัดให้เป็นทหารและไม่มีสิทธิได้นับสถานะเชลยศึก ต้องเผชิญการดำเนินคดีตามมา ขอเตือนไม่ให้เข้าร่วมในการกระทำดังกล่าว พร้อมระบุว่า ในช่วงนี้สถานเอกอัครราชทูตรัสเซียได้รับจดหมายจากชาวไทยและต่างชาติที่อยู่ในประเทศไทย บางคนประกาศพร้อมลงทะเบียนเข้าร่วมกองทัพรัสเซีย อย่างไรก็ตาม กฎหมายของรัสเซียไม่ได้ให้ชาวต่างชาติที่พำนักถาวรนอกรัสเซียเข้าร่วมทางการทหาร แต่รัสเซียรู้สึกขอบคุณทุกคนสำหรับความเห็นอกเห็นใจ และการสนับสนุนที่ส่งถึงรัสเซีย