- มนุษย์ยังศิโรราบความร้ายกาจของโควิด-19 ระบาดใหญ่ข้ามปี คร่าชีวิตกว่า 1.8 ล้านศพ แต่ถึงวันนี้ ยังไม่รู้แน่ชัดต้นตอเชื้อมรณะมาจากไหน
- เร่งไขปริศนา ความเป็นไปได้ที่ต้นกำเนิดของเชื้อโควิด-19 มาจากไวรัสโคโรนาในค้างคาวผสมกับตัวนิ่มจริงหรือไม่
- WHO เตรียมส่งทีมนักวิทย์นานาชาติไปอู่ฮั่น ตรวจสอบหาต้นตอของไวรัสมรณะ ป้องกันโรคระบาดในอนาคต
ถึงวันนี้ยังไม่ชัด ต้นกำเนิดโควิดมาจากในหรือนอกจีน
ปี 2563 ถือเป็นปีที่หนักหนาสาหัสมากที่สุดสำหรับชาวโลกอีกปีหนึ่ง ที่ต้องเผชิญกับการระบาดใหญ่ของโรคอุบัติใหม่ ‘ไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ 2019 หรือ COVID-19 (โควิด-19 ) ที่ได้ปลิดชีวิตผู้คนราวกับใบไม้ร่วงมากมายแล้วถึง 1.79 ล้านศพ จากจำนวนยอดสะสมผู้ติดเชื้อทั่วโลก 82 ล้านราย จนถึง ณ วันที่ 30 ธ.ค.2563
ทว่าขณะที่เชื้อก่อโรคโควิด-19 ซึ่งมีชื่อทางการว่า ‘SARS-CoV-2’ สุดอันตรายนี้ ระบาดมานานแรมปี ยังไม่มีวี่แววจะทุเลาเบาลง อีกทั้งหลายประเทศยังเจอการระบาดระลอก 2-ระลอก 3 ที่มีอัตราการติดเชื้อพุ่งทะยานสูงกว่าระลอกแรกอย่างน่าวิตกนั้น ปรากฏว่า มีปริศนาเกี่ยวกับเชื้อโควิด-19 หลายเรื่องที่ยังไม่รู้คำตอบ โดยเฉพาะ ต้นกำเนิดของเชื้อไวรัสมรณะนี้ มาจากไหน??
ซีเอ็นเอ็น ชี้ว่า ขณะที่รัฐบาลหลายประเทศกำลังแข่งหาวัคซีนต้านโควิด-19 เพื่อหวังควบคุมการแพร่ระบาดกันอยู่นั้น แต่คำถามพื้นฐานที่สุดเรื่องหนึ่งเกี่ยวกับการก่อกำเนิดของเชื้อโควิด-19 ว่ามาจากไหน กลับยังไม่มีคำตอบ
จากตอนแรก ที่คาดกันว่าต้นกำเนิดของเชื้อโควิด-19 ดูเหมือนจะเกี่ยวข้องกับตลาดหัวหนาน ซึ่งมีการค้าขายสัตว์ป่าด้วย ในเมืองอู่ฮั่น มณฑลหูเป่ย ของจีน ซึ่งเป็นเมืองศูนย์กลางการระบาดของเชื้อโควิด-19 ระลอกแรก แต่ต่อมาก็ยังมีความสับสน อีกทั้งมีทฤษฎีสมรู้ร่วมคิดหลายเรื่องพยายามโต้แย้ง
...
วารสารการแพทย์ Lancet ในเดือนมกราคม 2563 รายงานพบว่า ผู้ป่วยด้วยโรคโควิด-19 ถึง 1 ใน 3 ไม่ได้มีความเกี่ยวข้องโดยตรงที่ติดเชื้อมาจากตลาดสดหัวหนาน ในเมืองอู่ฮั่น ขณะที่ ยังมีคำถามบางอย่างรวมทั้ง คำถามของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ แห่งสหรัฐฯที่ถามว่าเชื้อโควิด-19 ได้หลุดออกมาจากห้องแล็บ หลังจากมีการศึกษาหรือถูกสร้างขึ้นในห้องแล็บที่สถาบันไวรัสวิทยาอู่ฮั่น จริงหรือไม่?
ผลการศึกษาหลายเรื่องยังพบหลักฐานว่า เชื้อโควิด-19 อาจแพร่กระจายอยู่ในสหรัฐอเมริกาและทวีปยุโรปในเดือนธันวาคม 2562 ซึ่งเป็นเวลาหลายเดือนกว่าที่คิดกันไว้ในตอนแรก โดยสื่อทางการจีนได้รายงานต่อเนื่องในเรื่องนี้ว่าเชื้อโควิด-19 อาจมีต้นกำเนิดมาจากนอกประเทศจีน
อย่างไรก็ตาม ถึงแม้ ศาสตราจารย์ปีเตอร์ คอลลิกนอน ศาสตราจารย์ด้านจุลชีววิทยาที่มหาวิทยาลัยแห่งชาติออสเตรเลีย กล่าวว่า ดูเหมือนมีความเป็นไปได้มากทีเดียวที่เชื้อโควิด-19 ได้แพร่กระจายอยู่ในสหรัฐฯและบางพื้นที่ของยุโรป ก่อนจะมีการตรวจพบผู้ติดเชื้อรายแรกในประเทศเหล่านั้น ทว่าจนถึงวันนี้ ก็ไม่มีการสรุปแน่ชัดว่าเชื้อโควิด-19 มีต้นกำเนิดนอกประเทศจีนแต่อย่างใด
โควิด-19 ไวรัสโคโรนาในค้างคาวผสมตัวนิ่มใช่หรือไม่?
ทีมนักวิจัยของจีนที่มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์เซาท์ไชน่า และห้องปฏิบัติการเพื่อการเกษตรสมัยใหม่หลิ่งหนาน กว่างตง เผยแพร่ผลการศึกษา ก่อนมีการตีพิมพ์ในวารสารเนเจอร์ เมื่อเดือน พ.ค.63 พบว่ามีความเป็นไปได้ที่เชื้อโควิด-19 อาจมีต้นกำเนิดจากการผสมกันของไวรัสโคโรนาในตัวนิ่มมาเลเซีย และไวรัสโคโรนาในค้างคาวมงกุฎที่พบในจีน
...
โดยไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ SARS-CoV-2 ที่ทำให้เกิดโรคโควิด-19 มีลำดับทางพันธุกรรมเหมือนกับไวรัสโคโรนาที่ก่อโรคซาร์ส (SARS)ในปี 2546 ซึ่งมีต้นกำเนิดในสัตว์และไวรัสโคโรนา RaTG13 ในค้างคาวมงกุฎถึง 96%
ขณะเดียวกัน ไวรัสโคโรนาสายพันธุ์หนึ่งซึ่งคัดแยกมาจากตัวนิ่มในมาเลเซีย มีกรดอะมิโน เหมือนกับไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ในยีน E, M, N และ S ระดับร้อยละ 100,98.6, 97.8 และ 90.7 ตามลำดับ โดยตำแหน่งตัวรับ-ยึดเกาะ (receptor-binding domain) ภายในโปรตีน S ของไวรัสโคโรนาในตัวนิ่ม มีลักษณะเหมือนกับไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ แตกต่างกันตรงกรดอะมิโนที่ไม่จำเป็นตัวเดียวเท่านั้น
คณะนักวิจัยจีนมีความเห็นว่าจากการคัดแยกไวรัสโคโรนาในตัวนิ่มที่มีความเกี่ยวพันอย่างมากกับไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ บ่งชี้ว่า ตัวนิ่มอาจมีศักยภาพในการเป็น ‘โฮสต์ตัวกลาง’ (สัตว์อื่นที่เป็นตัวกลางของเชื้อโรคก่อนมาสู่คน) ของไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่
อย่างไรก็ตาม เรื่องนี้มีคำถาม เพราะยังมีข้อโต้แย้ง ไม่พบว่ามีตัวนิ่มสายพันธุ์มาเลเซียอยู่ในตลาดค้าสัตว์ป่าที่อู่ฮั่น ด้วยเหตุนี้ จึงต้องพิสูจน์กันต่อไปว่ามีสัตว์อื่นที่จะเป็นตัวกลางของเชื้อไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ ก่อนจะมาสู่คนอีกหรือไม่
...
WHO เตรียมส่งทีมนักวิทย์มาอู่ฮั่น ตรวจหาต้นตอการระบาด
หลังจากเชื้อโควิด-19 ระบาดข้ามปีมาตั้งแต่ปี 2562 จนผ่านพ้นปี 2563 ในที่สุด รัฐบาลจีนได้ยินยอมให้องค์การอนามัยโลก (WHO) ส่งทีมนักวิทยาศาสตร์นานาชาติ 10 คน เดินทางเข้ามาตรวจต้นตอการระบาดของโรคโควิด-19 ที่เมืองอู่ฮั่น ในเดือน ม.ค.64 นี้ เพื่อป้องกันโรคระบาดในอนาคต
ตามแผนขององค์การอนามัย จะส่งทีมนักวิทย์ลงพื้นที่ เริ่มจากเมืองอู่ฮั่น ซึ่งเป็นเมืองที่พบการระบาดของโรคโควิด-19 เป็นแห่งแรก ก่อนจะขยายการตรวจสอบไปทั่วประเทศจีนและนอกเหนือจากนั้น
ภารกิจติดตามหาต้นตอของเชื้อไวรัสโคนาสายพันธุ์ใหม่ ก่อโรคโควิด-19 ถือเป็นวิธีการสำคัญในการป้องกันการแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสในอนาคต ทว่านักวิทยาศาสตร์หลายคนชี้ว่าทีมนักวิทย์ของ WHO กำลังเผชิญกับงานที่ยากลำบาก
เพราะจนถึงขณะนี้ นักวิจัยส่วนใหญ่คิดว่า เชื้อไวรัสโควิด-19 มีต้นกำเนิดในค้างคาว แต่ยังไม่รู้ว่าเชื้อมรณะนี้ ‘กระโดด’ มาสู่คนได้อย่างไร เพราะเชื้อไวรัสโคโรนาอื่นๆ ที่ผ่านมาได้แพร่ระบาดสู่คน ผ่านสัตว์ตัวกลาง
แอนเจลา ราสมุซเซน นักไวรัสวิทยาที่มหาวิทยาลัยโคลัมเบีย ในนครนิวยอร์ก มีความเห็นว่า การหาสัตว์ตัวกลางที่ติดเชื้อโควิด-19 และแพร่ระบาดสู่คน ดูเหมือนเป็นงานยากราวกับการหาเข็มเล่มหนึ่งที่ตกลงไปในกองหญ้ามหึมาก็ไม่ปาน พวกเขาอาจหาไม่เจอ ค้างคาวที่เป็นต้นตอของเชื้อ หรือสัตว์อื่นๆ ก็เป็นได้!!
ผู้เขียน : เวนิส
ที่มา : CNN , The Guardian, Xinhua
...