นอกจาก “ปลาคาร์ป” กับ “ซาจิ” ตามที่กล่าวถึงไปแล้ว ยังมีอีกหนึ่งตัวที่ควบคู่วัฒนธรรมญี่ปุ่น “ปลามะได” เป็นปลาที่รู้จักกันมาตั้งแต่สมัยโบราณ ในฐานะปลามงคล เพราะคำว่า “ได” แปลว่า มงคล สำหรับชาวญี่ปุ่น ปลาชนิดนี้เป็นปลาที่ขาดเสียไม่ได้ในงานมงคล เนื่องจากมีปลาไม่กี่ชนิดที่จะอยู่ร่วมกันเป็นคู่ในพื้นที่เดียวกัน ในประเทศญี่ปุ่นจึงนิยมเสิร์ฟปลามะไดทัั้งตัวในงานพิธีแต่งงาน จะทำให้คู่บ่าวสาวมีความสุข อยู่คู่กันตลอดไป
และมีความรู้เพิ่มเติมว่า ปลามะได ซึ่งอยู่ในตระกูลเดียวกับปลากะพงแดง ถือเป็นปลาที่มีเกรดดีสุดในตระกูลปลาญี่ปุ่น ในสมัยเอโดะ ปลาชนิดนี้ถือเป็นปลาชั้นสูงราคา แพงเหล่าขุนนางและพ่อค้าที่ร่ำรวยเท่านั้นที่จะสามารถรับประทานได้
นอกจากนี้ “เทพเอะบิสุ” หนึ่งในเทพเจ้าแห่งโชคลาภทั้ง 7 ของประเทศญี่ปุ่น ในมือข้างหนึ่งจะหนีบปลามะไดไว้ข้างตัว ในปัจจุบัน เทพเจ้าองค์นี้ก็เป็นสัญลักษณ์ของการค้าขายรุ่งเรือง จากเดิมเป็นเทพเจ้าแห่งการประมง เหล่าชาวประมงจะขอพรทุกครั้งเพื่อให้จับปลาได้จำนวนมาก
ไม่เพียงเท่านั้น เสน่ห์อย่างหนึ่งของประเทศญี่ปุ่น คือ การเพลิดเพลินไปกับอาหารตามฤดูกาล ที่นอกจากสามารถสัมผัสถึงความเปลี่ยนแปลงฤดูกาลผ่านความรู้สึกทางกายแล้ว ยังสามารถจำเริญใจไปกับวัตถุดิบอาหารประจำฤดูกาลที่มีปลาเป็นส่วนประกอบหลักอีกด้วย
ต้องอย่าลืมว่า ประเทศญี่ปุ่นล้อมรอบไปด้วยทะเล และมีแหล่งน้ำอันอุดมสมบูรณ์ ชาวญี่ปุ่นจึงมีวิธีปรับใช้วัตถุดิบอาหารทะเลหลากหลายชนิดตามพื้นที่ เช่น “ปลาซะวะระ” เป็นปลาประจำฤดูใบไม้ผลิ “ปลาอะยุ” เป็นปลาประจำฤดูร้อน “ปลาซัมมะ” เป็นปลาประจำฤดูใบไม้ร่วง และ “ปลาบุริ” เป็นปลาประจำฤดูหนาว.
...
ฤทัยรัช จันทร์เพ็ญ