ความสัมพันธ์ตุรกี–สหรัฐฯ ดูจะย่ำแย่ไปทุกขณะ ไม่ว่าจากกรณีบุกโจมตีกองกำลังเคิร์ดในซีเรียตะวันออก เดือน ต.ค. หรือการตัดสินใจซื้ออาวุธยุทโธปกรณ์ ที่เอนเอียงไปยังค่ายรัสเซียมากขึ้น

ก่อนหน้านี้รัฐบาลสหรัฐฯได้ใช้มาตรการคว่ำบาตรระยะสั้นแก่กระทรวงของตุรกีไปแล้ว เพื่อกดดันให้ตุรกีหยุดปฏิบัติการโจมตีในซีเรีย แต่อีกไม่นานนี้ตุรกีอาจถูกสหรัฐฯดำเนินการคว่ำบาตรอีกครั้ง หลังทดสอบระบบอาวุธรุ่นใหม่ที่ได้มาจากรัสเซีย โดยใช้อาวุธของสหรัฐฯเป็นเป้าในการฝึกซ้อม

การทดสอบดังกล่าวมีขึ้นเมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา โดยกองทัพอากาศตุรกีได้ทดลองเปิดใช้งานเรดาร์ของระบบต่อต้านภัยทางอากาศขั้นสูง “เอส–400” ที่ฐานทัพอากาศเมอร์เต็ด ในกรุงอังการา ให้ลองตรวจจับเครื่องบินขับไล่เอฟ-16 ไวเปอร์ และเอฟ-4 แฟนทอมทู จากค่ายอเมริกัน

แม้จะไม่มีการทดสอบยิงจรวดต่อต้านอากาศยานแบบใช้กระสุนจริง และเป็นเพียงการทดสอบว่าระบบเรดาร์ของรัสเซียจะแยกแยะเช่นไรว่า เครื่องบินรบค่ายอเมริกันที่ตุรกีใช้เป็นมิตรหรือศัตรู แต่งานนี้นักวิเคราะห์ความมั่นคงมองว่ารัฐบาลสหรัฐฯไม่พอใจอย่างมากต่อรูปแบบการซ้อมเยี่ยงนี้

เนื่องด้วยระบบเอส-400 ที่กำลังดำเนินการติดตั้ง จะต้องใช้ช่างเทคนิคจากรัสเซีย เท่ากับว่าข้อมูลต่างๆที่ระบบเก็บไว้ย่อมหนีไม่พ้นที่จะถูกรายงานไปยังเครมลินจนหมดสิ้น ทั้งเป็นโอกาสอันดีของฝ่ายกลาโหมรัสเซีย ที่อยู่ระหว่างการเร่งพัฒนาระบบต่อต้านเจเนอเรชันถัดไป “โพรมีธีอุส เอส–500” หวังจะนำเข้าประจำการในปี 2563 ซึ่งข้อมูลการตรวจจับเครื่องบินสหรัฐฯที่ได้จากการทดสอบของตุรกี คงมีประโยชน์พอตัว

ตั้งแต่ต้นปี 2562 รัฐบาลสหรัฐฯให้โอกาสตุรกีเปลี่ยนใจเรื่องการซื้ออาวุธ พร้อมพยายามเจรจาแบบทวิภาคีหลายครั้ง แต่ก็ไม่วายใช้การทูตเชิงกดดัน สั่งระงับโครงการขายเครื่องบินรบแบบพรางเรดาร์รุ่นใหม่ “เอฟ–35” และเสนอให้ตุรกีเลือกอย่างใดอย่างหนึ่งว่าจะเอาเอฟ-35 ของสหรัฐฯ หรือเอส-400 ของรัสเซีย

...

กลับกลายเป็นว่ายิ่งทำให้ตุรกีเล่นบทไม่แคร์ได้ง่ายขึ้น แสดงจุดยืนว่าจะซื้อเครื่องบินรบรัสเซียแทน ซึ่งงานนี้รัสเซียก็ใส่พานให้ เสนอขายเครื่องบินรบอเนกประสงค์ “ซูคอย–35” และรุ่นใหม่ “ซูคอย–57”

ด้วยเหตุนี้ การที่ตุรกีทดสอบระบบจากรัสเซีย จึงเปรียบเสมือนการส่งสัญญาณแรงไปยังสหรัฐฯอีกระลอก และไม่แปลกหากสภาคองเกรสจะเคลื่อนไหวให้รัฐบาลใช้มาตรการตอบโต้ตุรกี โดยเฉพาะบทกฎหมายปี 2560 ว่าด้วยการใช้มาตรการคว่ำบาตร เพื่อสกัดกั้นอิทธิพลของรัสเซีย (CAATSA)

ตุ๊ ปากเกร็ด