ข่าว
100 year

เทียนอันเหมิน 2532/ ฮ่องกง 2562

นิติการุณย์ มิ่งรุจิราลัย6 ส.ค. 2562 05:01 น.
SHARE

รัฐบาลจีนอาจจะไม่กล้าปราบผู้ประท้วงที่ฮ่องกงรุนแรง เพราะกลัวจะเหมือนตอนที่ใช้กำลังทหารเข้าสลายการชุมนุมที่จัตุรัสเทียนอันเหมินเมื่อ 4 มิถุนายน 2532 ที่ทำให้มีนักศึกษาและประชาชนตายเป็นจำนวนมาก

การประท้วง + การปราบปรามจนมีคนตายมากมาย มักจะตามมาด้วยการเปลี่ยนแปลงประเภทพลิกฟ้าคว่ำแผ่นดิน สมัยที่มีการประท้วงที่จัตุรัสเทียนอันเหมิน จ้าว จื่อหยางดังมาก แต่เพราะไปแสดงทีท่าประนีประนอมกับผู้ประท้วง นายจ้าวจึงถูกปลดออกจากตำแหน่ง และเจียง เจ๋อหมิน ได้รับเลือกให้เป็นเลขาธิการพรรคคอมมิวนิสต์แทน

ถ้าไม่มีการประท้วง หรือมีการประท้วงทว่าท่าทีไม่เอียงไปเข้าพวกประท้วง นายจ้าวก็ยังคงมีอำนาจต่อ การปราบปรามจนมีคนตายเยอะแยะยังทำให้เติ้ง เสี่ยวผิง ต้องลาออกจากตำแหน่งประธานคณะกรรมาธิการทหารและให้นายเจียงเป็นแทน นายเจียงจึงกลายเป็นคนที่กุมอำนาจได้อย่างเบ็ดเสร็จเด็ดขาด เป็นทั้งเลขาธิการพรรคและประธานคณะกรรมาธิการทหาร

พอถึงการประชุมสมัชชาพรรคคอมมิวนิสต์จีนครั้งที่ 14 เมื่อ 14 ตุลาคม 2535 นายเจียงก็ได้รับการเสนอชื่อให้เป็นประธานพรรค และเมื่อถึงต้น พ.ศ.2536 มีการประชุมสภาผู้แทนประชาชนแห่งชาติครั้งที่ 8 นายเจียงก็ได้เป็นประธานาธิบดีของสาธารณรัฐประชาชนจีน

ความกลัวประวัติศาสตร์ซ้ำรอย ทำให้รัฐบาลจีนของสีระวังเรื่องการปราบปราม นายสีเป็นประธานาธิบดีที่มีศัตรูทางการเมืองและการทหารจำนวนมาก ศัตรูกำลังแสวงหาเงื่อนไขและสถานการณ์ที่จะล้มนายสี ไม่เพียงแต่ศัตรูภายในเท่านั้น สหรัฐฯและตะวันตกก็เป็นศัตรูภายนอกที่กำลังหาเงื่อนไขที่จะลดความน่าเชื่อถือของจีนลงด้วยเช่นกัน เชื่อกันว่า ตอนนี้ สหรัฐฯและตะวันตกกำลังเข้าไปปั่นการประท้วงในฮ่องกงให้ขยายไปสู่การถูกปราบปรามรุนแรง

สาเหตุของการประท้วงใหญ่ในฮ่องกง พ.ศ.2562 เริ่มมาจากการที่ผู้คนต่อต้านร่างกฎหมายส่งผู้ร้ายข้ามแดน ส่วนสาเหตุของการประท้วงที่จัตุรัสเทียนอันเหมิน พ.ศ.2532 มาจากการมรณกรรมของนายหู เย่าปัง ซึ่งหัวใจวายเมื่อต้น พ.ศ.2532 และเสียชีวิตเมื่อ 15 เมษายนปีเดียวกัน

นักศึกษาออกมาชุมนุมแสดงความอาลัยต่อนายหู ผู้ที่พวกตนศรัทธาว่าเป็นบุคคลที่ยืนหยัดต่อสู้เพื่อประชาธิปไตยและให้เสรีภาพในการพูดและเขียน นักศึกษาเรียกร้องให้รัฐบาลจีนจัดพิธีศพนายหูให้สมกับที่นายหูเคยเป็นเลขาธิการและประธานพรรคคอมมิสนิสต์จีน

นายจ้าว จื่อหยาง เลขาธิการพรรคคอมมิวนิสต์จีนในขณะนั้น มากล่าวคำสดุดีด้วยตนเอง พอเผาศพนายหูแล้ว ครอบครัวจะเอาอัฐิไปบรรจุที่บ้านเกิด เมืองลิ่วหยาง มณฑลหูหนาน แต่รัฐบาลท้องถิ่นลิ่วหยางกลัวว่านักศึกษาจะตามมาใช้ลิ่วหยางเป็นเมืองชุมนุมประท้วง อัฐิของนายหูจึงต้องนำไปบรรจุไว้ที่เมืองกงชิงเฉิง นครเยาวชนคอมมิวนิสต์ มณฑลเจียงชิง

นักศึกษามองว่า รัฐบาลจีนจัดพิธีศพของนายหูไม่สมเกียรติ จึงประท้วงกันต่อ โดยมีพวกตะวันตกแอบผสมโรงเพื่อขยายผลจนเกิดการเรียกร้องประชาธิปไตยและเสรีภาพ เรียกร้องให้ปราบปรามทุจริตในวงราชการและการเมือง และจำกัดกลุ่มผู้มีอิทธิพลรุ่นเก่า

ขณะกำลังประท้วง นักศึกษาตะโกนก้องร้องชื่นชมนายหูและประชาธิปไตย แต่ด่าการทุจริตคอร์รัปชัน อย่างต่อเนื่อง การประท้วงบานปลายขยายจากจัตุรัสเทียนอันเหมินไปยังอีกหลายเมือง มีนักศึกษาและประชาชนมาร่วมประท้วงในครั้งนั้นเป็นล้าน

เหตุการณ์การปราบปรามการประท้วงนักศึกษาเมื่อ 4 มิถุนายน 2532 ทำให้จีนเสียภาพลักษณ์ด้านสิทธิมนุษยชนอยู่นาน มีการรังเกียจเดียดฉันท์รัฐบาลจีนไปทุกตรอกซอกมุมโลก

ส่วนการประท้วงในฮ่องกงใน พ.ศ.นี้ มีนักวิชาการหลายคนจากหลายสำนักประเมินว่า จีนน่าจะใช้ความรุนแรงเข้าปราบปรามในบั้นปลายท้ายที่สุด

ทว่าถ้ามองจากมุมประวัติศาสตร์ ผมว่าประธานาธิบดีสีก็อาจจะแขยงแขงขนความกลัวว่าจะมีคนตายเป็นจำนวนมาก

กลัวตัวเองจะมีชะตากรรมเหมือนนายจ้าว หรือแม้แต่นายเติ้ง.

นิติการุณย์ มิ่งรุจิราลัย
songlok1997@gmail.com 

อ่านเพิ่มเติม...

แท็กที่เกี่ยวข้อง

รัฐบาลจีนประท้วงฮ่องกงสลายการชุมนุมจัตุรัสเทียนอันเหมินเปิดฟ้าส่องโลกนิติการุณย์ มิ่งรุจิราลัยข่าวทั่วไป

คุณอาจสนใจข่าวนี้