ชาวไทยผู้ที่ร่วมสัมมนา “การทำร้านอาหารไทยในเมืองรองและเมืองท่องเที่ยวของสาธารณรัฐประชาชนจีน” เมื่อวันอาทิตย์ที่ผ่านมา จำนวนไม่น้อยมีภรรยาหรือคู่รักเป็นชาวจีน บางท่านมีสามีเป็นชาวสิงคโปร์ที่พูดจีนได้
ผู้เข้าร่วมสัมมนาท่านหนึ่งถามคุณนิธินาคิน์ มิ่งรุจิราลัย วิทยากรเจ้าของร้านอาหารไทยในเมืองหลินกุ้ยและเมืองกุ้ยหลินว่า หลักง่ายๆที่จะพิจารณาว่าเมืองใดน่าเปิดร้านอาหารไทยคืออะไร ได้รับคำตอบว่าให้ดูที่ร้านกาแฟ ถ้าเมืองใดมีร้านสตาร์บัคส์เยอะ มีไฟลท์บินตรงมาไทย เป็นเมืองท่องเที่ยว แต่มีร้านอาหารไทยน้อย เมืองนั้นจะมีตลาดร้านอาหารไทยที่สดใสมาก
การทำร้านอาหารไทยบางแห่งเช่าตึกทำหรือทำในห้างสรรพสินค้าชื่อดังของจีนที่มีการจัดการดี มีคนเข้าเยอะ อย่างห้างของ Wanda Group ห้าง Evergrande Group ห้าง The Mix c หรือห้าง Joy City ปัญหาของร้านอาหารไทยหน้าใหม่คือ ยังไม่ดังพอที่ห้างเหล่านี้จะเชิญเข้าไปร่วม หรือจะเข้าไปก็โดนค่าแรกเข้าและค่าส่วนแบ่งจากการขายสูง ข้อกำหนดของห้างก็มากไป
ผมเคยไปนั่งในร้าน Cafeteria Nitinagin ของคุณนิธินาคิน์ที่เมืองหลินกุ้ยอยู่เกือบสัปดาห์ หลายครั้งเห็นเจ้าของห้างมาพบเพื่อชวนคุณนิธินาคิน์ไปเปิดร้านในห้างของตัวเอง แต่ได้รับการปฏิเสธ เมื่อสอบถามผมได้รับคำอธิบายว่า ห้างเมืองจีนมีเยอะมากที่มีแต่ทุน แต่บริหารไม่เป็น กลายเป็นห้างร้าง ไม่มีคนเดิน
ตั้งแต่ประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ประกาศนโยบายจีนเที่ยวจีน แต่ละเมืองก็พยายามสร้างถนนคนเดิน ถนนคนเดินในแต่ละเมืองน่าเปิดร้านอาหารไทยมากที่สุดครับ เพราะนักท่องเที่ยวเยอะ บรรยากาศดี การเปิดก็ได้แบรนด์ แต่มีข้อเสียคือ พื้นที่เล็กและค่าเช่าแพง
จากการเก็บข้อมูลภูมิหลังของลูกค้าของร้าน Cafeteria Nitinagin พบว่าคนที่ทานอาหารคือ นักเรียนไทยและอาเซียน นักเรียนจีนที่เคยเรียนในเมืองไทย ชาวต่างประเทศที่ทำงานในจีน หนุ่มสาวที่เคยไปเที่ยวในไทย ครอบครัวคนรุ่นใหม่ที่กินข้าวนอกบ้าน และคู่รักออกเดต สำหรับคนจีนนะครับ อาหารไทยไม่ต้องอร่อยมากก็ได้ แต่ขอให้ได้มาตรฐาน มาทานวันไหนก็รสชาติเหมือนเดิม หรือจะไปทานสาขาไหนก็รสชาติเหมือนกันทุกสาขา
...
รายได้หลักของ Cafeteria Nitinagin และร้านอาหารไทยอื่นๆ เท่าที่สอบถามในวงประชุม เดี๋ยวนี้การประชาสัมพันธ์ให้ร้านเป็นที่รู้จักก็ต้องผ่านออนไลน์ทั้งสิ้น ในเมืองไทยมีวงใน (wongnai) ที่เป็นสื่อแนะนำร้านอาหาร เมืองจีนมี dianping.com เมืองไทยมี eatigo ที่ขายคูปองหรือส่วนลดร้านอาหาร เมืองจีนก็มี meituan.com เมืองไทยมี Line Man คอยส่งอาหาร เมืองจีนมีบริษัทส่งอาหารเยอะมากเป็นร้อยแห่ง ที่เมืองไทยคนนิยมใช้ facebook และ Line รวมทั้งจ่ายค่าสินค้าและบริการผ่านแอปของธนาคาร แต่คนจีนทำกิจกรรมและธุรกรรมเหล่านี้ผ่าน WeChat ซึ่งคนที่จะไปทำร้านอาหารในเมืองจีนจะต้องทราบข้อมูลเหล่านี้
การเดินทางมาบรรยายในเมืองไทยครั้งนี้ ทั้งนายนิธินาคิน์และนางเว่ยพาคุณสเตลลา บล็อกเกอร์ที่มีชื่อเสียงชาวจีนมาด้วย การตลาดสมัยใหม่เน้นความสัมพันธ์ระหว่างเจ้าของร้านอาหารไทยกับบล็อกเกอร์ แท้ที่จริง ธุรกิจร้านอาหารไทยในเมืองจีนไม่ได้ถูกจัดในหมวดขายอาหารเพียงอย่างเดียว แต่ขายการพักผ่อน ขายประสบการณ์ ขายความแตกต่างจากชีวิตประจำวันที่ซ้ำซากจำเจ เช่นเดียวกับธุรกิจโรงภาพยนตร์ สวนสนุก หรือห้างสรรพสินค้า
นอกจากนั้น ยังมีการพูดถึงการขอตั้งบริษัท การขอใบอนุญาตทำร้านอาหาร การนำเข้าพ่อครัวและคนทำงาน การเสียภาษี ฯลฯ
6 ชั่วโมงในการสัมมนาการทำร้านอาหารไทยในเมืองรองและเมืองท่องเที่ยวของจีนในวันอาทิตย์ที่ผ่านมา ยังมีข้อมูลที่มีประโยชน์อีกเยอะมากครับ ผู้เข้าร่วมสัมมนาทั้ง 50 คน ชมเป็นเสียงเดียวกันว่าได้ประโยชน์มาก จำนวนไม่น้อยบอกว่าจะชวนเพื่อนมาหากมีการสัมมนาในครั้งหน้า ซึ่งยังไม่ทราบว่าจะจัดอีกเมื่อไหร่ครับ.
นิติการุณย์ มิ่งรุจิราลัย
songlok1997@gmail.com