รถบรรทุกล้อเยอะที่วิ่งอยู่เต็มไฮเวย์ในประเทศไทยเป็นเรื่องที่รถเล็กต้องหลีกให้ไกล ความใหญ่ของรถบรรทุกทำให้บางครั้งอาจมองไม่เห็นรถที่คันเล็กกว่า หรือไม่สามารถเบรกให้หยุดได้อย่างรวดเร็ว แม้จะเบรกเต็มเหนี่ยวแต่น้ำหนักมหาศาลทำให้ไม่สามารถหยุดในระยะที่ปลอดภัยได้โดยไม่เกิดอุบัติเหตุ การขับแซงรถบรรทุกให้ปลอดภัยไร้อุบัติเหตุก็มีวิธีการขับที่จะทำให้รถเล็กซึ่งกำลังจะแซงรถบรรทุกมีความปลอดภัยไม่เกิดการเฉี่ยวชน การชนปะทะที่เกิดขึ้นจากการแซงที่ผิดพลาด มักหมายถึงชีวิต! การแซงรถบรรทุกพ่วงหรือรถที่มีขนาดใหญ่อาจมองว่าเป็นเรื่องง่ายๆ ไม่มีอะไรมาก แต่มันไม่ได้ง่ายอย่างที่คิด เมื่อขับตามรถบรรทุกแล้วต้องการแซง คุณต้องทิ้งระยะห่างหรือทิ้งระยะให้สามารถมองเห็นทัศนวิสัยด้านหน้าให้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้ การทำแบบนั้นก็เพื่อการแซงที่ปลอดภัย ไม่ต้องมากังวลว่าจะพ้นหรือไม่พ้นจากรถที่แล่นสวนทางมาอย่างต่อเนื่อง ควรทิ้งระยะห่างจากรถบรรทุกมากพอ เพื่อเปิดการแซงทันทีที่ไม่มีรถแล่นสวนทางมา

สังเกตดูให้แน่ใจว่ารถบรรทุกคันที่คุณกำลังจะแซง บรรทุกหนักหรือกำลังวิ่งตัวเปล่า เป็นรถ 10 ล้อแบบปกติ หรือเป็นรถ 18 ล้อที่ลากพ่วงท้ายยาวเหยียด สภาพแวดล้อมของการแซงก็อาจก่อให้เกิดอุบัติเหตุ เช่น ทางขึ้นเขาหรือลงเนิน ทางแบบสองเลนสวนกันที่มีอันตรายรอบด้าน ความเร็วของการขับขึ้นเขาของรถบรรทุกนั้นแตกต่างไปจากการขับลงเนิน ความแตกต่างนี้คืออันตรายที่อาจทำให้เกิดอุบัติเหตุ รถบรรทุกมาหนัก เวลาขับขึ้นเนินจะวิ่งในย่านความเร็วต่ำ หรือบางครั้งช้าจนแทบจะคลานเพราะบรรทุกมาเต็มพิกัด ส่วนการขับตามรถบรรทุกขณะห้อลงจากเขาให้เพิ่มความระมัดระวัง อย่าขับเข้าไปในช่องทางของรถบรรทุกในลักษณะปาดหน้าอย่างเด็ดขาด เพราะรถบรรทุกหนักที่กำลังวิ่งลงเนินนั้นไม่มีทางเบรกอยู่ 

...

ตัวแปรที่มีความหลากหลายเมื่อต้องการขับแซงรถบรรทุก ทำให้ต้องเพิ่มความระวังให้มากยิ่งขึ้น การคาดการณ์ต้องแม่นยำ เพราะแทบจะไม่มีโอกาสแก้ไขเมื่อเกิดความผิดพลาด เมื่อตั้งใจจะแซงรถใหญ่ และเห็นว่าทางข้างหน้าโล่งพอมีระยะแซง ไม่มีรถแล่นสวนมา ก็รีบแซงโดยใช้การขับแบบกดคันเร่งให้จมมิด แซงทีเดียวให้ขาด ไม่ควรวิ่งประกบไปกับรถบรรทุกในลักษณะค่อยๆ เพิ่มความเร็วเพื่อแซง รถพ่วงนั้น หากคุมพวงมาลัยไม่ดีหรือมีหักหลบอะไรก็ตาม พ่วงหลังมักจะส่ายไปส่ายมา พร้อมที่จะเซไปฟาดกับรถคันข้างๆ อยู่แล้ว ควรเร่งความเร็วแซงให้พ้นไปเร็วๆ จะปลอดภัยกว่าการแซงแบบค่อยเป็นค่อยไป

ทางที่อุดมไปด้วยเนินหรือโค้ง ที่ทำให้คุณมองไม่เห็น ก็ควรจะใจเย็นๆ ขับตามหลังไปโดยทิ้งระยะห่างให้ปลอดภัย ระยะห่างที่เหมาะสมจะช่วยลดปัญหาหินกรวดกระเด็นใส่กระจกหน้ารถอีกด้วย นักขับบางคนจะแซงก็เล่นจี้ท้ายรถบรรทุก จนแทบจะมุดเข้าใต้ท้อง การขับในลักษณะดังกล่าวนั้นอันตรายมาก เมื่อพ้นจากเนินถี่ๆ พอมองเห็นว่าไม่มีรถโผล่หัวเนินแน่แล้วจึงค่อยแซง การกดคันเร่งจนสุดจะช่วยให้แรงบิดปล่อยออกมาทั้งหมด โดยเฉพาะรถเล็กที่มีเครื่องยนต์ตัวจิ๋ว การมองและกะระยะให้ปลอดภัยถือเป็นเรื่องสำคัญสูงสุดของการแซงรถใหญ่

อย่าแซงตามน้ำ หรือแซงตามรถคันข้างหน้าที่กำลังขับแซงรถบรรทุก ปล่อยให้เขาแซงไปในจังหวะของเขาเอง ส่วนคุณเองก็ควรจับหรือกะจังหวะของการแซงใหม่ มองให้แน่ใจจริงๆ แล้วค่อยแซง อย่าใจร้อนแซงตามรถคันหน้า อุบัติเหตุจากการแซงไม่พ้นเพราะมองไม่เห็นมักเกิดขึ้นกับการแซงในลักษณะดังกล่าว ตัดสินใจด้วยตาของคุณเอง ห้ามแซงจี้ติดตูดรถคันหน้าที่กำลังแซงอย่างเด็ดขาด

...

การแซงที่ถูกต้องไม่ว่าจะเป็นการแซงรถเล็กหรือรถบรรทุก เริ่มจาก

วางตำแหน่งให้ถูกต้อง

ใช้ความเร็วให้เหมาะสม ทิ้งระยะจากรถคันหน้าพอสมควรเพื่อสังเกตการณ์

มองข้างหน้าว่าโล่ง มองกระจกข้างขวาด้วยก่อนที่จะแซง คุณอาจเจอพวกพาโหดแซงซ้อนออกมา

หากมีรถแซงซ้อนเพราะดันตัดสินใจช้า ให้เริ่มขั้นตอนหรือวงจรของการแซงใหม่ทันที

การแซงรถบรรทุกหรือรถอื่นๆ มีข้อห้ามเด็ดขาดก็คือ

ห้ามแซงมุมอับหรือจุดบอดที่มองไม่เห็น หรือจุดออกจากโค้ง

ห้ามแซงมุมอับที่รถคันอื่นมองรถของคุณไม่เห็น เช่น ทางที่มีเนินเขาสลับสูงๆ ต่ำๆ

ห้ามแซงบริเวณทางโค้ง

ห้ามแซงบนทางที่คับแคบไม่มีพื้นที่เผื่อความผิดพลาด

ห้ามแซงบริเวณทางแยกทางร่วม

ห้ามแซงเด็ดขาดบนสะพาน ยกเว้นรถบรรทุกวิ่งชิดซ้ายในช่องทางแบบสี่ช่อง

ห้ามแซงบริเวณที่มีทางม้าลายอยู่ข้างหน้า

ห้ามแซงบริเวณด้านหน้าที่มีทางรถไฟตัดผ่าน

ห้ามแซงบริเวณที่มีเส้นทึบแบ่งเลน

ห้ามแซงบนเนินเขาอับสายตา มองไม่เห็นรถที่แล่นสวนมา

ส่วนใหญ่ก็จะคิดแค่จะแซง แต่ดันลืมว่ากำลังวิ่งอยู่ในเลนขวาสุด ซึ่งเป็นช่องทางรถเร็ว แต่ดันใช้ความเร็วต่ำ ทำให้รถที่ขับตามหลังมาต้องแซงซ้ายผ่านไปนับสิบคัน มองกระจกหลังให้บ่อยขึ้น ถ้าเห็นว่ารถทางซ้ายเริ่มแซงผ่านขึ้นไปก็แสดงว่าคุณกำลังขับแช่อยู่ในช่องทางของรถที่ทำความเร็ว เมื่อรู้ตัวอย่างนั้นก็ควรที่จะหลบเข้าซ้ายให้ชาวบ้านเขาแซงขวาขึ้นไป ดีกว่าจะมาคาอยู่ในเลนรถเร็วซึ่งอาจทำให้เกิดอันตราย อย่าคิดว่าขับตามกฎหมาย 110-120 กิโลเมตรต่อชั่วโมง แล้วจะวิ่งเลนขวาคาไว้ยังไงก็ได้ เพราะคิดว่ารถที่วิ่งเร็วกว่า 120 นั้นผิดกฎหมาย ฉันจะคาอยู่แบบนี้ด้วยความเร็วที่ถูกกฎหมายแล้ว ใครจะทำไม คิดแค่นั้นมันผิดนะครับ ไม่ว่าคุณจะซัดมาเต็มเหนี่ยวจนเร็วจี๋ในเลนขวาสุดก็ยังมีรถที่เร็วกว่าคุณเสมอ หลบซ้ายให้เขาแซงผ่านไป ช่วยลดอันตรายและหลีกเลี่ยงการกระทบกระทั่งกันบนถนน ทำเถอะครับ ไม่ได้ยากเย็นอะไรเลย. 

...

ผู้เขียน : อาคม รวมสุวรรณ
E-Mail chang.arcom@thairath.co.th
Facebook https://www.facebook.com/chang.arcom
https://www.facebook.com/ARCOM-CHANG-Thairath-Online-525369247505358

ภาพ : Theerapong Chaiyatep