ว่ากันตามหลักสรีรศาสตร์และพฤติกรรมการใช้ชีวิตของคนวัยเกษียณ หรือช่วงอายุ 60-65 ปี ไม่ว่ายังทำงานเล็กๆ น้อยๆ หรือหยุดทำงานหันมาพักผ่อนดูแลสุขภาพตัวเองให้มีชีวิตที่ยืนยาวไม่ติดเตียง เมื่อมองดูรสนิยมและการเลือกซื้อรถยนต์ของคนวัยใกล้หยุดทำงาน จะเปลี่ยนแปลงไปจากที่เคยเป็นตอนวัยรุ่นหรือช่วงวัยกลางคนแบบหน้ามือเป็นหลังมือเลย ช่วงที่เคยชอบรถเก๋งเตี้ย แต่งซิ่งในวันเวลาของวัยรุ่นดูจะหมดลงไปแล้ว แม้จะยังชอบรถแต่งอยู่เหมือนเดิม แต่สังขารเริ่มที่จะต้องการรถเข้าออกง่ายไม่ต้องก้ม หรือตะกายขึ้นไปนั่ง การก้ม ๆ เงย ๆ ในอดีตนั้น มักจะถูกแทนที่ด้วยความคิดใหม่ที่เน้นความสบายของร่างกายและใช้งานง่ายเป็นหลัก
ถ้าเงินเหลือเยอะมากจนใช้ในช่วงบั้นปลายไม่หมด (ซึ่งคิดเป็น % แล้วน้อยมาก) การเลือกซื้อรถ Premium จากฝั่งยุโรปเพื่อสนองความต้องการของตัวเองอาจมีตัวเลือกเยอะหน่อย แต่ถ้ามีเงินเก็บไม่มาก แค่อซื้อรถธรรมดาๆ ราคาไม่ถึงล้าน เน้นความประหยัด ขับง่าย เข้า-ออกจากห้องโดยสารไม่ต้องมุด หรือก้มตัว เปิดประตูแล้วหย่อนก้นลงไปนั่งได้เลย การเลือกรถครอสโอเวอร์ที่สูงกว่ารถเก๋งน่าจะทำให้ใช้งานได้สะดวกกว่ารถเตี้ยๆ ที่ขับมาทั้งชีวิต
...
จากการรวบรวมพฤติกรรมผู้ขับขี่รุ่นใหญ่ในไทย รถที่เหมาะกับคนวัย 60-65 ปี จะมีองค์ประกอบและเซกเมนต์ที่ตอบโจทย์อยู่พอสมควร เมื่อไม่เน้นความแพง ไม่ต้องการโชว์ใครว่าเงินเหลือกินเหลือใช้ เอาแค่พอประมาณ การเลือกรถญี่ปุ่นแบบไฮบริด HEV ดูจะดีต่อกระเป๋าเงิน ส่วนคนที่มองว่า อนาคตนั้นอยู่ใกล้ตัว เดินทางไม่ไกล ไปแค่ซื้อของกินของใช้ ออกไปพบปะเพื่อนฝูงบ้างนานๆ ครั้ง และขับทางไกลน้อยกว่าเดิมจากที่เคยทำมาในอดีต ที่พักอาศัยมีพื้นที่มากพอในการติดตั้งจุดชาร์จไฟ การเลือกรถยนต์ไฟฟ้าจีนสักคัน ก็ไม่ใช่เรื่องที่น่ากลัวอะไรกับความแปลกใหม่ที่พอใช้ไปแล้วเกิดความคุ้นชิน คุณน้าคุณอาที่มีอายุ 60-65 ปี กลับชอบรถยนต์ไฟฟ้ามากกว่ารถใช้น้ำมัน สาเหตุหลักๆ ก็คือ ความประหยัด ไม่ต้องเติมเชื้อเพลิงที่มีราคาแพงกว่าการเติมไฟ วันๆ ขับไม่ไกล ไม่ถึง 100 กิโลเมตร หรือหลายๆ วันขับครั้งนึง ตัวเลือกรถยนต์พลังงานสะอาด ดูจะเหมาะสมกับการเดินทางระยะสั้นที่ไม่ต้องกังวนเรื่องการชาร์จไฟ
จุดที่น่ารำคาญสำหรับคนอายุ 60-65 ปี ในการเลือกใช้รถยนต์ไฟฟ้าก็คือ การโหลดแอพตู้ชาร์จ การเชื่อมต่อระหว่างรถกับตู้ชาร์จ แรกๆอาจงงและหงุดหงิดที่บางครั้งไม่สามารถชาร์จไฟได้ หรือไปถึงที่ชาร์จแล้ว ตู้ชาร์จไม่สามารถเชื่อมต่อกับรถได้ หากกังวนเรื่องดังกล่าว แต่ยังมองว่ารถไฟฟ้านั้นน่าใช้กว่ารถน้ำมัน การชาร์จไฟที่บ้านโดยไม่พึ่งพาสถานีชาร์จนอกบ้านเพราะเดินทางไม่ไกล ดูจะเป็นทางออกที่ดีที่สุด
...
ความเหมาะสมในทุกด้าน คือหัวใจสำคัญที่คนอายุ 60+ เลือกรถ นั่นคือ ความชอบตามสรีระที่เปลี่ยนไป แน่นอนว่าคนอายุ 60-65 ปี ส่วนใหญ่ยังคงแข็งแรง เดินเหินคล่อง มีช้าลงไปบ้างแต่ก็ยังมีสุขภาพดีอยู่ การขับรถคันเดิมที่ไม่ได้สร้างปัญหาด้านสรีระการเข้าออกมากนัก รถเก่าที่ใช้ยังคงวิ่งได้ดีอยู่มาก ไม่ได้อยู่ในลักษณะหรือสภาพทรุดโทรมแบบขับไปซ่อมไป รถคันเก่าที่ยังขับได้ดีอยู่ก็ไม่ควรเปลี่ยนไปเป็นรถคันใหม่ นอกจากเงินจะเหลือเก็บจนอยากสนองตันหาของตัวเองตอนแก่ นั่นก็อีกเรื่องหนึ่ง แต่ส่วนใหญ่ คนสูงวัยมักจะมองไปที่ความประหยัด เพราะเห็นอนาคตได้ดีกว่าคนวัยอื่นเนื่องจากผ่านอะไรในชีวิตได้ลองผิดลองถูกมามากพอสมควรแล้ว การเลือกยานพาหนะที่เหมาะสมกับเงินเก็บในธนาคารดูจะเป็นคำตอบที่แต่ละคนนั้นคิดได้เองอยู่แล้ว....
...
สำหรับคนที่มีปัญหาเรื่องข้อ เข่า หมอนรองกระดูก ที่เริ่มส่งผลต่อสุขภาพโดยรวมตอนขับรถ ทำให้ต้องเลิกใช้รถเก๋งซีดานเตี้ยๆ รถเก๋งแบบดั้งเดิม หรือรถสปอร์ตที่เคยชื่นชอบมักจะส่งผลต่อข้อเข่าและหลังของคนวัยนี้โดยตรง จังหวะก้าวขาลงไปนั่งลึก ๆ หรือตะเกียกตะกายลุกออกจากรถมันทรมานสังขารเอาเรื่อง ดีไม่ดีจะพากันเจ็บมากกว่าเดิม
ชอบความสูงระดับ Hip Point ที่พอดี รถครอสโอเวอร์หรือเอสยูวียกสูงระดับคอมแพคที่เปิดประตูแล้วย้ายก้นเข้าไปนั่งได้เลย โดยไม่ต้องก้มหลังและไม่ต้องปีนป่ายตะกายขึ้นรถเหมือนกระบะหรือ PPV SUV ยกสูง ถ้าเป็นกระบะดัดแปลง PPV SUV ก็สูงเกินไป ต้องห้อยโหนโยนตัวเข้าสู้ห้องโดยสาร ซึ่งวัยที่สูงขึ้นทำให้เข้าออกไม่สะดวกเหมือนตอนยังแข็งแรง
ทัศนวิสัยต้องโปร่งตาก็มีความสำคัญ เสา A-Pillar ต้องไม่หนา กระจกบังลมหน้าต้องกว้าง เพราะสายตาคนวัย 60 เริ่มยาวและมองเห็นในที่มืดลดลง รถที่มีกระจกหน้าบานใหญ่ มุมอับน้อย ยกสูงเล็กน้อยจะช่วยให้มองได้ไกลขึ้นและขับขี่ได้มั่นใจมากขึ้น
แน่นอนว่า การใช้งานง่ายๆ และสะดวกสบายจากปุ่มควบคุมพื้นฐานต้องชัดเจน ไม่ซับซ้อน ไม่ต้องเข้าไปปรับทุกอย่างในจอ มีปุ่นปรับกระจกมองข้าง ปุ่มปรับแอร์ และปุ่มวอลลุ่มเครื่องเสียงแยกออกมาจากจอกลางดูจะใช้งานได้ง่ายกว่ามาก คนวัยนี้ไม่ชอบอะไรที่ไฮเทคแต่ใช้งานยาก รถยนต์ไฟฟ้าจีน ส่วนใหญ่ การปรับกระจกมองข้าง การปรับอุณหภูิ หรือแม้แต่การเปิดปิดม่านบังแดดของหลังคากระจก Panoramic Roof ต้องกดเข้าไปสั่งงานบนหน้าจอกลาง เพื่อจะเปิดแอร์ ลดหรือเพิ่มอุณหภูมิ ปรับทิศทางช่องลมแอร์หรือเปลี่ยนคลื่นวิทยุ ปุ่มกดทางกายภาพแบบเก่า ทั้งปุ่มแอร์ วอลลุ่ม ปุ่มปรับกระจกมองข้างที่แค่เอามือคลำก็เจอเจอแล้วกดใช้งานได้เลยในขณะขับรถโดยไม่ต้องละสายตาไปจากถนนข้างหน้าดูจะปลอดภัยกว่ามาก
...
เซกเมนต์รถยนต์ที่เหมาะสำหรับคนอายุ 60-65 ปี รถ SUV / Crossover ดูจะเป็นรถยอดนิยมของคนวัยเกษียณ เนื่องจากมีสัดส่วนความสูงกำลังพอดี ไม่ต้องตะกายเข้าออก หรือมุด ทัศนวิสัยรอบคันโปร่งโล่งมองเห็นไกล สายตาไม่ดีก็ไม่ต้องกระดังฟิลม์กันแดดบนกระจกหน้า เดี๋ยวฝนตกตอนกลางคืนแล้วสายตาไม่ค่อยดีจะเกิดเรื่องได้ รถต้องคันไม่ใหญ่มาก ขับคล่องตัวในเมืองหรือออกทางไกลได้สบายๆ พาหลานเล็กๆ นั่งได้ หรือขนของไปทำบุญ พบปะเพื่อนเก่าหรือไปออกกำลังกายได้อย่างสะดวก
Toyota Corolla Cross / Yaris Cross: จุดเด่นคือระบบไฮบริดที่นุ่มนวล เงียบ ขับง่าย ศูนย์บริการพึ่งพาได้ในระยะยาว ไม่จุกจิกให้ปวดหัว
Honda CR-V HR-V ความโปร่งโล่ง สัดส่วนความสูงที่มากกว่ารถเก๋ง เบาะนั่งด้านหลังที่พับได้ราบเรียบ ขนของ ขนต้นไม้ ใส่กระเป๋าเดินทาง หรือจักรยานเสือหมอบแบบถอดล้อหน้าได้สบาย
Nissan Kicks e-POWER สำหรับคนชอบรถไฟฟ้าแต่ไม่อยากวุ่นวายกับการหาที่ชาร์จ การขับเคลื่อนด้วยมอเตอร์ 100% ทำให้รถตอบสนองสมูทและคุมง่ายด้วยแป้นเดียว
Changan S05 REEV นี่คือรถไฟฟ้าที่มีเครื่องยนต์ ขุมกำลัง 1.5 ลิตร เอาไว้ปั่นไฟใส่แบตเตอรี่อย่างเดียวโดยไม่ส่งแรงบิดลงล้อ S05 ขับที่ความเร็วต่ำประหยัดใช้ได้ในระดับ 17-19 กิโลเมตรต่อลิตร แต่ถ้าคุณเป็น สว ประเภทเท้าหนัก ติดนิสัยขับเร็วมาตั้งแต่วัยรุ่น ถ้าใช้ความเร็วสูงใน REEV รถจะรับประทานระดับ 10.5 กิโลเมตรต่อลิตร ซึ่งดูตัวเลขแล้ว การใช้ความเร็วเทียบกับอัตราสิ้นเปลืองยังคงเป็นรอง HEV ไฮบริดของญี่ปุ่นที่พอขับเร็วแล้วยังกินแค่ 15-16 กิโลเมตรต่อลิตร ถ้าใช้ความเร็วต่ำในเมือง 50-60 กิโลเมตรต่อชั่วโมง REEV จะวิ่งด้วยไฟจากแบตเตอรี่และใช้ไฟไม่มากจนทำให้เครื่องยนต์ติดอยู่ตลอดเวลาเหมือนตอนขับเร็ว นั่นดูจะเหมาะสมมากกว่าเอา REEV ที่ขับสนุกอย่าง S05 มาซัดบนไฮเวย์ในย่าน 140-150 กิโลเมตรต่อชั่วโมงแล้วเครื่องยกซดน้ำมันอย่างหิวกระหาย!
การใช้งานและพฤติกรรมของคนไทยวัย 60–65 ปี หรือวัยแรกเริ่มเกษียณ ที่มีต่อรถยนต์ไฟฟ้าจีน มีการเปลี่ยนแปลงและเกิดตัวเลขที่น่าสนใจ เมื่อสัก 3-4 ปีก่อนคนกลุ่มนี้ที่ใช้รถน้ำมันของญี่ปุ่นมานานตั้งแต่ตอนวัยรุ่นมองว่ารถไฟฟ้าเป็นของเล่นวัยรุ่นหรือคนรุ่นใหม่คล้ายมือถือ แต่ปัจจุบัน ข้อมูลบ่งขี้ชัดเจนว่า สว. ในไทยเปิดใจรับ EV จีนสูงขึ้นกว่าเดิม ทั้งจากคำบอกเล่าของลูกๆ ที่ใช้รถยนต์ไฟฟ้า การได้เอารถอีวีออกไปลองขับแล้วกลับชอบมากกว่ารถน้ำมัน ไม่ใช่ชอบที่อัตราเร่งแต่ชอบความเงียบและความประหยัดเมื่อเติมพลังงานมากกว่าความแรง
สัดส่วนผู้ซื้อรถยนต์ไฟฟ้าในกลุ่มอายุ 40 ปีขึ้นไป ขยับตัวเล็กน้อย จาก 33% ในปี 2567 ขึ้นมาอยู่ที่ 38% ในปี 2568 และยังคงเติบโตต่อเนื่องในปี 2569 ตัวเลขนี้สะท้อนว่า ความเชื่อมั่นในระบบขับเคลื่อนไฟฟ้าไม่ได้กระจุกตัวอยู่แค่กลุ่ม Gen Y หรือคนอายุน้อยกว่า 40 ปีอีกต่อไป แต่เริ่มกินส่วนแบ่งเข้ามาในกลุ่มคนเจน X รุ่นใหญ่และคนวัยเกษียณที่ต้องหยุดทำงานประจำหันมาหาอะไรที่เหมาะกับตัวเองทำแทนงานเก่าที่ทำมานานแสนนาน
กว่า 80% ของรถยนต์ไฟฟ้า BEV ที่จดทะเบียนในไทยเป็นแบรนด์จีน เช่น BYD, Changan, GWM, MG, AION ซึ่งตัวเลขระดับราคาที่เข้าถึงง่ายและมีรถไฟฟ้าตัวถังยกสูงจำนวนมากอย่าง SUV/Crossover ให้เลือก รถอเนกประสงค์ของจีนบางโมเดลนั้น ราคาไม่ถึง 8 แสน แต่มีทุกอย่างเหนือกว่ารถคันเก่าที่เคยใช้ ข้อสำคัญ ราคาถูกกว่าอีกตะหาก ทำให้อีวีจีน กลายเป็นยานพาหนะที่กลุ่มคนอายุ 60-65 ปี หันมามองว่า นี่คือรถคันใหม่หลังเกษียณ
ผู้ใช้รถ EV ในไทยมากกว่า 81% เคยใช้รถน้ำมันมาก่อน สำหรับคนวัย 60 ปี ผ่านร้อน ผ่านหนาว มีประสบการณ์ในการใช้รถมาหลายคัน ผ่านการมีรถน้ำมันมาแล้วตั้งแต่เริ่มขับรถเป็นเมื่อกว่า 40 ปีก่อน การเลือกซื้อ EV จีนส่วนใหญ่เป็นการซื้อเพื่อเป็นรถสำหรับการเดินทางระยะใกล้-กลาง เช่น ขับไปตลาด ทำบุญ ไปโรงพยาบาลตามหมอนัด บ-ส่งหลานแบบเปิดแอร์โดยไม่ต้องดับเครื่องระหว่างรอเหมือนรถน้ำมัน หรือขับไปตีกอล์ฟ ออกกำลังกาย พบปะสังสรรกับเพื่อนวัยเดียวกัน โดยมีรถน้ำมันคันเดิมจอดสแตนด์บายไว้สำหรับเดินทางไกล
ผู้ใหญ่คุณน้า คุณอา คุณป้า คุณลุง ในวัย 60-65 ปี ส่วนใหญ่ ไม่สนใจเรื่องเลขอัตราเร่ง 0-100 กม./ชม. หรือโหมดการขับแบบสปอร์ต แต่พึงพอใจความเงียบ แรงสั่นสะเทือนน้อย ไม่มีเสียงเครื่องยนต์สันดาปมากวนใจ ทำให้การเดินทางไม่เหนื่อยล้า รวมถึงความสูงของรถจีนหลายรุ่นที่เป็นครอสโอเวอร์หรือเอสยูวีขนาดกลาง ทำให้เข้า-ออกลุกนั่งสบาย
เนื่องจากเป็นวัยที่ไม่มีรายได้ประจำจากการทำงานอีกแล้ว การลดรายจ่ายเรื่องค่าน้ำมันแล้วเปลี่ยนมาเป็นค่าไฟที่ถูกกว่า 3-4 เท่า ถือเป็นตัวเลขที่ สว. ยุคนี้นำมาคำนวณแล้วรู้สึกว่าคุ้มค่า ในการบริหารเงินเก็บหลังเกษียณ
แต่มีดีก็ต้องมีด้อยกันบ้าง เป็นเรื่องปกติธรรมดา เอาเป็นว่า แม้ตัวเลขยอดซื้อรถอีวีของคนสูงวัยจะเพิ่มขึ้น แต่ผลการศึกษาด้านคุณภาพการใช้งานและความพึงพอใจหลังการใช้งาน พบว่า รถไฟฟ้าแบรนด์จีนยังมีจุดที่ทำให้คนอายุ 60-65 ปี รู้สึกไม่ชอบ ขัดใจ ใช้งานยาก คือ
เอาทุกอย่างไปยัดไว้ในจอแสดงผลกลาง รถจีนยุคใหม่แน่นอนว่าเปลี่ยนไปจากรถสันดาบญี่ปุ่น ในเรื่องของฟังก์ชันและตำแหน่งต่างๆของปุ่มควบคุมทางกายภาพที่ถูกเอาออกทั้งหมด ตัดปุ่มที่ง่ายต่อการใช้งานอย่าง การปรับกระจกมองข้าง ปรับอุณหภูมิ พัดลมแอร์ ปุ่มเร่งหรือลดเสียงจากลำโพง ทุกอย่างถูกฝังลงไปในเมนูแล้วต้องใช้นิ้วแตะจอภาพเพื่อสั่งงาน สถิติร้องเรียนของผู้ใช้รุ่นใหญ่คือหาปุ่มเปิดแอร์ไม่เจอ หรือระบบหน้าจอมีอาการหน่วง คนวัย 60-65 ปี รังเกียจความซับซ้อนของเมนู และการที่ต้องสแกน QR Code เพื่อสั่งงานระบบต่าง ๆ หรือแม้แต่การชาร์จไฟตามสถานีชาร์จ
ความกังวลเรื่องการชาร์จไฟสาธารณะที่แม้แต่สื่อยานยนต์แก่ๆ ที่ต้องขับลากยาวทดสอบรถยนต์ไฟฟ้าก็ไม่สามารถไปในที่ห่างไกลจุดชาร์จได้ คนวัย 60+ สะดวกการชาร์จไฟที่บ้าน ผ่าน Wallbox ทิ้งไว้ข้ามคืน แต่ก็ควรจะเดินสายไฟของจุเชาร์จให้ใหญ่กว่า ใช้สายไฟที่ได้มาตรฐานระบุชัดเจนสำหรับชาร์จรถยนต์ไฟฟ้าโดยไม่ส่งผลต่ออุณหภูมิของสายเพราะมีขนาดใหญ่ มีค่าความต้านทานมากกว่าสายเล็ก แต่เมื่อต้องขับรถออกไปชาร์จสถานีข้างนอก จะเกิดความยุ่งยากในการดาวน์โหลดแอปพลิเคชันของสถานีชาร์จ, การผูกบัตรเครดิต, หรือแม้แต่ความซวยมาเยือนเจอระบบแอปฯ ล่ม นั่นเป็นอุปสรรคทางเทคโนโลยี ที่ทำให้รถยนต์ไฟฟ้ายังคงมีข้อกังวนด้านการใช้งานของคนสูงวัย
คนอายุ 60-65 ปีในไทย เลือกถอย EV จีน เพราะความคุ้มค่า นั่งสบาย และขับขี่ผ่อนคลาย แต่ในอนาคตอันใกล้นี้ ค่ายรถจีนแบรนด์ไหนที่ยังทำหน้าจอสัมผัสเพียว ๆ โดยไม่มีปุ่มกดทางกายภาพแยกตะหากเพื่อให้ใช้งานได้ง่ายขึ้น หรือระบบหลังบ้านใช้งานยาก แบรนด์นั้นก็จะไม่อยู่ในสายตาหรือการเลือกรถอีวีของ สว. ซึ่งหมายถึงกลุ่มผู้บริโภคกระเป๋าหนักวัยเกษียณที่มีจำนวนเพิ่มขึ้นทุกๆปี และจะมากขึ้นไปเรื่อยๆ จากจำนวนประชากรของไทยที่มีคนสูงวัยมากกว่าคนวัยทำงาน.
อาคม รวมสุวรรณ
E-Mail chang.arcom@thairath.co.th
Facebook https://www.facebook.com/chang.arcom
https://www.facebook.com/ARCOM-CHANG-Thairath-Online-525369247505358/