ถ้าพูดถึง "สถิติโลก" ในประวัติศาสตร์ยานยนต์สำหรับรถยนต์ที่ใช้งานส่วนบุคคล ไม่ใช่รถเพื่อการพาณิชย์ รถที่ครองแชมป์ระยะทางวิ่งมากที่สุดในโลก ไม่น่าเชื่อว่า รถสปอร์ตคูเป้ Volvo P1800S ปี 1966สามาถทุบทุกสถิติการใช้งานลงไปได้อย่างราบคาบ เจ้า P1800 คูเป้สองประตูสุดหล่อคันนี้ เจ้าของคือ Irv Gordon (ชาวอเมริกัน) สามารถทำระยะทางรวมกว่า 3,260,257 ไมล์ หรือประมาณ 5,246,875 กิโลเมตร
ระยะทางดังกล่าวนั้น เป็นการวิ่งใช่งานจริง โดยได้รับการรับรองจาก Guinness World Record ว่าเป็นรถยนต์นั่งส่วนบุคคลที่ใช้งานโดยเจ้าของคนเดียวที่มีระยะทางวิ่งสะสมมากที่สุดในโลก เกร็ดที่น่าสนใจของรถคันนี้ก็คือ การใช้งานที่ยาวนานควบคู่ไปกับการบำรุงรักษาระดับสูง Irv Gordon ซื้อรถคันนี้มาตั้งแต่มือหนึ่งในปี 1966 (พศ. 2509) และใช้งานขับไปทำงานรวมถึงขับท่องเที่ยวทั่วสหรัฐอเมริกา แคนาดา และยุโรป เป็นเวลากว่า 52 ปี จนกระทั่งเขาเสียชีวิตลงในปี 2018 (พศ. 2561)
ผ่านระยะ 5.2 ล้านกิโลเมตร และแน่นอนว่าเครื่องยนต์ของรถคันนี้ยังคงใช้ "เสื้อสูบเดิม" (Original Engine Block) ตั้งแต่วันแรกที่ออกจากโรงงาน แต่มีการโอเวอร์ฮอล (Overhaul) ปรับแต่งตามระยะไป 2 ครั้ง และเปลี่ยนอุปกรณ์ตามระยะทางการใช้งานในคู่มือซ่อมบำรุง อย่างเคร่งครัด เรียกว่าอะไรได้อายุที่จะต้องเปลี่ยนก็ถูกเปลี่ยนหมดเพื่อรักษาสภาพการใช้งานที่ค่อนข้างเยอะ ระยะทาง 5 ล้านกิโลเมตร ทำให้ได้รางวัลจาก Volvo เมื่อเขาขับครบ 1 ล้านไมล์, 2 ล้านไมล์ และ 3 ล้านไมล์ ทาง Volvo ใจปล้ำ มอบรถคันใหม่ให้เขาเป็นของขวัญรวมแล้วถึง 3 คัน เช่น Volvo 780, C70 และ XC60 แต่เขาก็ยังคงรักและขับใช้งานเจ้า P1800S สีแดงคันเดิมเป็นหลัก
อันดับรองลงมาที่น่าสนใจก็คือ สุดยอดความเหนียวที่ทำให้ Toyota ถึงกับต้องหาทางสร้างรถที่เหนียวกว่า รถคันนั้นก็คือ Mercedes-Benz 240D (1976) ซึ่งเป็นรถแท็กซี่ของชาวกรีกชื่อ Gregorios Sachinidis วิ่งไปได้ 2.85 ล้านไมล์ (4.6 ล้านกิโลเมตร) ปัจจุบันรถคันนี้ถูกนำไปตั้งโชว์ในพิพิธภัณฑ์ของ Mercedes-Benz ในเยอรมนี อันดับสาม เต่าทอง Volkswagen Beetle ปี 1963 วิ่งไปได้ประมาณ 1.44 ล้านไมล์ หรือกว่า 2.3 ล้านกิโลเมตร สถิติของ Irv Gordon กับรถ Volvo P1800S จึงถือเป็นตำนานที่พิสูจน์ได้ว่า หากมีการดูแลรักษาที่ดี (Preventive Maintenance) รถยนต์หนึ่งคันสามารถวิ่งได้ไกลเกินกว่าที่เราจะจินตนาการได้ครับ โดยเฉพาะในยุคที่เครื่องยนต์ยังไม่ซับซ้อนเท่าปัจจุบัน
ข้อมูลเชิงลึกของสถิติโลกที่ Irv Gordon ทำไว้กับ Volvo P1800S ปี 1966 สีแดงคันนี้ ถือเป็นกรณีศึกษาที่ยอดเยี่ยมที่สุดในวงการวิศวกรรมยานยนต์
ตัวเลขสถิติที่บันทึกไว้
ระยะทางสุดท้าย 3,260,257 ไมล์ หรือประมาณ 5,246,875 กิโลเมตร
ระยะเวลาการใช้งาน ตั้งแต่ซื้อป้ายแดงเมื่อวันที่ 30 มิถุนายน 1966 จนกระทั่ง Irv เสียชีวิตในเดือนพฤศจิกายน 2018 รวม 52 ปี
ความสม่ำเสมอของการใช้งาน เฉลี่ยแล้วเขาขับรถคันนี้ประมาณ 100,000 กิโลเมตรต่อปี
ความลับของความทนทาน (Engineering & Maintenance)
Irv Gordon เคยให้สัมภาษณ์ถึงเคล็ดลับที่ทำให้รถวิ่งได้ไกลขนาดนี้ไว้ว่า "ไม่ใช่ปาฏิหาริย์ แต่คือการรักษาวินัย
การเปลี่ยนน้ำมันเครื่อง เขาเปลี่ยนน้ำมันเครื่องทุกๆ 3,000 - 3,500 ไมล์ (ประมาณ 5,000 กม.) อย่างเคร่งครัดตลอดอายุการใช้งาน
เครื่องยนต์เดิม ตัวรถยังคงใช้ "เสื้อสูบเดิม" (Original Block) จากโรงงาน โดยมีการทำโอเวอร์ฮอล (Rebuild) ใหญ่เพียง 2 ครั้งเท่านั้น (ครั้งแรกที่ระยะ 680,000 ไมล์ และครั้งที่สองในปี 2009)
การดูแลส่วนตัว Irv Gordon ไม่เคยปล่อยให้ใครขับรถคันนี้เลย (ยกเว้นช่างเทคนิคของ Volvo ในบางครั้ง) และมีกฎเหล็กคือ ห้ามกินอาหารหรือสูบบุหรี่ในรถ อย่างเด็ดขาด
อะไหล่แท้ เขาเลือกใช้เฉพาะอะไหล่แท้จาก Volvo และอ่านคู่มือการใช้รถอย่างละเอียดเพื่อทำตามคำแนะนำของผู้ผลิต
เหตุการณ์สำคัญในประวัติศาสตร์
ซื้อวันแรกก็ขับยาว ในช่วงสุดสัปดาห์แรกหลังจากซื้อรถ (ปี 1966) เขาขับไปกลับระหว่างบ้านกับที่ทำงานและท่องเที่ยวจนทำระยะทางได้ถึง 1,500 ไมล์ (2,400 กม.) ภายในเวลาเพียง 2 วัน จนต้องเข้าเช็คระยะครั้งแรกในวันจันทร์ทันที
บันทึกสถิติโลก Guinness World Records จดบันทึกครั้งแรกในปี 1998 ที่ระยะ 1.69 ล้านไมล์ และเขาก็ทำลายสถิติตนเองมาเรื่อยๆ จนแตะ 3 ล้านไมล์ที่อลาสก้าในปี 2013
ชะตากรรมของรถ Volvo P1800 ในปัจจุบัน (ปี 2026)
หลังจาก Irv Gordon เสียชีวิตในปี 2018 รถคันนี้ไม่ได้ถูกนำไปขายทอดตลาด แต่ปัจจุบัน การครอบครอง รถถูกส่งมอบกลับคืนสู่ Volvo Cars เพื่อเป็นการให้เกียรติและรักษาตำนาน
สถานะปัจจุบัน รถ P1800 ถูกเก็บรักษาไว้เป็น "Living Museum Piece" โดย Volvo ยังคงมีการนำรถออกมาขับบ้างในบางโอกาสเพื่อรักษาการทำงานของเครื่องยนต์ (ไม่ใช่แค่ตั้งโชว์เฉยๆ) เพื่อเป็นเครื่องยืนยันถึงคุณภาพการผลิตในยุคนั้น
สถิตินี้ไม่เพียงแต่บอกถึงความทนทานของเหล็กสวีเดน แต่ยังแสดงให้เห็นว่า การบำรุงรักษาเชิงป้องกัน (Preventive Maintenance) มีผลต่ออายุการใช้งานของเครื่องยนต์สันดาปมากขนาดไหน
Volvo P1800 เป็นรถสปอร์ตคลาสสิก 2+2 ที่นั่งในตำนานของ Volvo ผลิตช่วงปี พ.ศ. 2504-2515 ดีไซน์อิตาลี โดดเด่นด้วยความหรูหราและทนทาน ขึ้นชื่อเรื่องความแข็งแกร่งและเคยปรากฏในซีรีส์ดัง The Saint ปัจจุบันในไทยถือเป็นรถสะสมมูลค่าสูง โดยเฉพาะรุ่นคูเป้ (Coupe) และการนำมาทำ Restomod ใหม่
ประวัติและเอกลักษณ์ ออกแบบโดย Pelle Petterson ภายใต้การดูแลของ Pietro Frua มีชื่อเสียงจากเครื่องยนต์ทนทาน และได้รับฉายาว่าคุณน้าสายซิ่ง ในไทยมักพบรุ่น P1800S ที่ผลิตในช่วงปี 1960 โดยใช้เครื่องยนต์ B18 หรือ B20 (1.8 - 2.0 ลิตร) 4 สูบเรียง เกียร์ธรรมดา กาลเวลาบวกกับรูปลักษณ์ ทำให้ P1800 กลายเป็นรถคลาสสิกยอดนิยมสำหรับนักสะสม เนื่องจากดีไซน์ที่สวยงามคลาสสิกและประวัติศาสตร์ที่ยาวนาน สำหรับราคาในตลาดรถคลาสสิก จากการตรวจสอบข้อมูล ราคาขายรถ Volvo P1800 ในไทยเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณ 2.99 - 3.99 ล้านบาท ขึ้นอยู่กับสภาพและความสมบูรณ์ของรถ.
อาคม รวมสุวรรณ
E-Mail chang.arcom@thairath.co.th
Facebook https://www.facebook.com/chang.arcom
https://www.facebook.com/ARCOM-CHANG-Thairath-Online-525369247505358/
