เลิกเป็นเหยื่อในโลกหลายขั้ว เปิดทางรอดเศรษฐกิจไทย จาก“ผู้ตาม”สู่ ผู้ร่วมวางกติกาใหม่ให้โลกฝากอนาคต

ในวันที่โลกเต็มไปด้วยวิกฤตซ้อนวิกฤต ทั้งสงครามการค้า การแบ่งขั้วทางภูมิรัฐศาสตร์ ภาวะโลกเดือด (Global Boiling) ไปจนถึงเทคโนโลยี AI ที่เข้ามาเขย่าโครงสร้างธุรกิจ 

คำถามสำคัญที่อยู่ในใจของคนไทยและผู้ประกอบการทุกคน คือ ท่ามกลางความเปราะบางนี้ ประเทศไทยจะไปต่ออย่างไรให้รอดและรุ่ง?

ภายในงาน Sustainability Expo 2026 (SX2026) SPOTLIGHT Day 2026 ภายใต้แนวคิด “ERA OF RESILIENCY: OPPORTUNITIES IN A FRAGMENTED WORLD” 

“วราวุธ ศิลปอาชา”  รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม และ ดร.สันติธาร เสถียรไทย ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงการคลัง ได้ร่วมกันฉายภาพพิมพ์เขียวทางรอดของเศรษฐกิจไทย เพื่อเปลี่ยนสถานะประเทศจาก "ผู้ตั้งรับ" สู่การเป็น "ผู้ร่วมวางกติกาใหม่ของโลก" (Rule Shaper)

เอเชียคือเครื่องยนต์โลก 68% และไทยกลับมาอยู่ในเรดาร์อีกครั้ง

“วราวุธ” ชี้ให้เห็นว่าความสำเร็จจากการเป็นเจ้าภาพจัดประชุมระดับโลกอย่าง IMF-World bank group Annual Meetings 2026 ที่ผ่านมา ได้ส่งสัญญาณชัดเจนไปยังผู้นำการเงินและนักลงทุนทั่วโลกว่า ประเทศไทยกลับมาอยู่ในเรดาร์ของนานาอารยประเทศอีกครั้ง สอดคล้องกับข้อมูลที่ระบุว่า 68% ของการเติบโตทางเศรษฐกิจโลกยุคใหม่ ล้วนขับเคลื่อนมาจากภูมิภาคเอเชีย

สำหรับประเทศไทย ตัวเลขทางเศรษฐกิจในปี 2569 สะท้อนสัญญาณบวกอย่างเป็นรูปธรรม ทั้งยอดการลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศ (FDI) ครึ่งปีแรกที่เติบโต 30% การส่งออกที่ขยายตัว 25% และตัวเลข GDP ไตรมาส 3 ที่คาดว่าจะเติบโตสูงกว่าที่หลายฝ่ายคาดการณ์ไว้

"วันนี้โลกเขียนกติกาใหม่แล้ว คำถามคือประเทศไทยของเราจะเป็นคนนั่งอยู่เฉยๆ แล้วคอยให้โลกเปลี่ยนกติกา กำหนดซ้าย กำหนดขวา หรือประเทศไทยของเราจะเป็นหนึ่งในคนที่มาเขียนกติกาเหล่านั้น เราจะเป็น Rule Taker หรือเราจะเป็น Rule Shaper" 

3 ตัวแปรเปลี่ยนโลก โอกาสทองท่ามกลางความท้าทาย

ทั้งนี้ การจะขยับขึ้นเป็นผู้กำหนดกติกา ต้องเข้าใจ 3 คลื่นลูกใหญ่ที่เป็นทั้งตัวคุกคามและแรงขับเคลื่อนใหม่

1. พลังของ AI และอุตสาหกรรมไฮเทค: ช่วงปี 2023-2025 เศรษฐกิจโลกเติบโต 8.3% แต่เกือบ 1 ใน 3 หรือสูงถึง 29% มาจากกลุ่มไฮเทคและ AI ซึ่งข่าวดีคือ ไทยเป็น 1 ใน 5 ประเทศสำคัญของโลกที่อยู่ในห่วงโซ่อุปทาน (Supply Chain) ของ AI ตั้งแต่เซมิคอนดักเตอร์ไปจนถึงดาต้าเซ็นเตอร์

2. ภาวะโลกเดือด (Global Boiling): สภาพอากาศสุดขั้วกำลังกระทบความมั่นคงทางอาหารและธุรกิจ โดยเฉพาะกลุ่ม SME ที่อาจได้รับผลกระทบจากภัยพิบัติสูงถึง 90% หากขาดระบบบริหารความเสี่ยงที่ดี

3. การผสานพลังคนและ AI (Human-AI Collaboration): แม้ไทยจะเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุอย่างสมบูรณ์ แต่เทคโนโลยีจะไม่ได้เข้ามาแทนที่คนทั้งหมด หากแต่จะเข้ามาช่วยยกระดับผลิตภาพ (Productivity) ให้คนรุ่นใหม่ ผู้สูงอายุ และผู้พิการ สร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจได้สูงขึ้นโดยยึด "คนเป็นศูนย์กลาง" 

4 ยุทธศาสตร์กระทรวงอุตสาหกรรม ดันไทยสู้กติกาโลก

เพื่อตอบรับความเปลี่ยนแปลง กระทรวงอุตสาหกรรมได้เดินหน้า 4 ยุทธศาสตร์สำคัญ 

1. โลกเปลี่ยน อุตสาหกรรมปรับ: ปรับปรุงดัชนีชี้วัดผลผลิตอุตสาหกรรม (MPI) ให้ทันสมัย สะท้อนโครงสร้างอุตสาหกรรมยุคใหม่ตามความเป็นจริง
2. เร่งเครื่องสู่สมาชิก OECD ภายในปี 2571: เดินหน้ายกระดับและแก้ไขกฎหมายในประเทศกว่า 200 ฉบับ เพื่อสร้างมาตรฐานสากล ดึงดูดเงินลงทุนคุณภาพสูงจากทั่วโลก
3. พลิก CBAM เป็นโอกาสด้วย Green Rulebook: เปลี่ยนมาตรการปรับคาร์บอนก่อนข้ามพรมแดนของยุโรป ให้กลายเป็น "พาสปอร์ต" ที่ทำให้สินค้าไทยส่งออกไปขายได้ทั่วโลก พร้อมผลักดันเป้าหมาย Net Zero ภายในปี 2050
4. ยุทธศาสตร์ความเป็นกลาง (Neutrality Driven): วางจุดยืนเป็น "สะพานเชื่อม" (Trusted Connector) ในโลกที่ขัดแย้ง ไม่เลือกข้างมหาอำนาจ แต่ยึดเอา "ผลประโยชน์ของประชาชนและผู้ประกอบการไทย" เป็นอันดับหนึ่ง 

เปิด "3 เสาหลัก" ผสานรากเหง้าสู่เทคโนโลยีขั้นสูง

รัฐมนตรีกระทรวงอุตสาหกรรม ยืนยันว่า ประเทศไทยพร้อมแล้วที่จะปรับตัวเข้ากับกติกาใหม่ของโลก ด้วยเสาค้ำยัน 3 หลักสำคัญ

• เสาที่ 1 เศรษฐกิจพอเพียง: มรดกทางความคิดที่ทั่วโลกต่างชื่นชมในยุค ESG เพราะยึดหลักความพอดี มีเหตุมีผล และมีภูมิคุ้มกัน ไม่เบียดเบียนใครเพื่อให้เติบโตอย่างยั่งยืน ซึ่งล่าสุดได้ถูกต่อยอดเป็นมาตรฐานอุตสาหกรรม มอก. 9999 โดยมีบริษัทขนาดใหญ่และเครือข่ายซัพพลายเชนที่ครองสัดส่วนถึง 38% ของ GDP ประเทศ เข้าร่วมขับเคลื่อนแล้ว
• เสาที่ 2 BCG Economy Model: ขับเคลื่อนเศรษฐกิจชีวภาพ เศรษฐกิจหมุนเวียน และเศรษฐกิจสีเขียว ปลดล็อกข้อจำกัดเพื่อให้ภาคธุรกิจเข้าถึงพลังงานสะอาดได้ง่ายขึ้น
• เสาที่ 3 นโยบาย AI ยกกำลัง 2: ใช้ AI ตัวแรกยกระดับอุตสาหกรรมไฮเทค (ขาบน) และใช้ AI ตัวที่สองดึงภาคเกษตรกรรมซึ่งเป็นรากเหง้าของประเทศ (ขาล่าง) ให้เติบโตไปด้วยกัน เปลี่ยนเกษตรดั้งเดิมให้เป็นเกษตรมูลค่าสูง แก้ปัญหาความเหลื่อมล้ำของเศรษฐกิจแบบ K-Shaped 

มุมมอง ดร.สันติธาร 3 กลยุทธ์ชนะในโลกหลายขั้ว

ด้าน ดร.สันติธาร เสถียรไทย ได้เสริมกลยุทธ์สำคัญให้ทั้งภาครัฐและผู้ประกอบการไทยสามารถยืนหยัดและชนะได้ในโลกที่แตกแยก ผ่าน 3 แนวทางหลัก

1. ประเทศเล็กไม่ใช่เหยื่อ แต่คือ "Middle Power" โดยมองว่า ไทยไม่ได้เล็กจนไร้พลัง และไม่ได้ใหญ่จนใครหวาดระแวง ขนาดของประเทศและเศรษฐกิจของเราอยู่ในจุดที่พอเหมาะ (Sweet Spot) ที่สามารถริเริ่มสร้างความร่วมมือใหม่ๆ ได้เองโดยไม่ต้องรอให้มหาอำนาจมาขีดเส้นให้เดิน
2. กระจายความเสี่ยงอย่างมีกลยุทธ์ (Strategic Diversification): อย่าฝากอนาคตไว้ที่ตลาดใดตลาดหนึ่ง นอกจากการจับมือกันให้แน่นในอาเซียนแล้ว ผู้ประกอบการต้องกล้าออกไปหาเพื่อนใหม่และตลาดใหม่ๆ ทั่วโลก เช่น ยุโรป ตะวันออกกลาง หรือละตินอเมริกา
3. เลือกหุ้นส่วนที่ใช่ (Partner of Choice): เลือกจับมือกับประเทศและพันธมิตรที่มีเป้าหมายร่วมกัน (Like-minded) เพื่อเข้ามาอุดจุดอ่อนและเสริมจุดแข็งของเรา เช่น หากเราเก่งเรื่องความมั่นคงทางอาหาร แต่ยังขาดความมั่นคงทางพลังงาน ก็ต้องเลือกจับมือกับประเทศที่เป็นเลิศด้านพลังงานเพื่อเติบโตร่วมกัน 

"ประเทศที่ขนาดเล็กหน่อยอย่างเรา ไม่ได้จำเป็นจะต้องทำตัวเป็นเหยื่อเสมอไป อย่าทำตัวเป็นคนอ่อนแอที่ถูกรังแก เราเองก็มีอำนาจ มีพลัง... พวกเราก็สามารถเป็น Middle Power ได้" 

จากภาพทั้งหมดนี้ สะท้อนให้เห็นว่าท่ามกลางพายุแห่งความเปลี่ยนแปลงของโลก ประเทศไทยไม่ได้เดินตัวเปล่า แต่มีทั้งภูมิคุ้มกันทางความคิดอย่างเศรษฐกิจพอเพียง ความเป็นกลางที่โลกไว้วางใจ และเทคโนโลยีสมัยใหม่เป็นอาวุธสำคัญ นี่คือจังหวะประวัติศาสตร์ที่ภาครัฐและผู้ประกอบการไทยจะจับมือกันเปลี่ยนวิกฤตให้เป็นโอกาส เพื่อพิสูจน์ให้โลกเห็นว่า ประเทศไทยคือพื้นที่ปลอดภัยและคุ้มค่าที่สุดที่โลกกล้าฝากอนาคตไว้.

อ่านข่าวเศรษฐกิจและนโยบายรัฐ กับ ThairathMoney เพื่อให้คุณ "การเงินดีชีวิตดี ได้ที่ 

https://www.thairath.co.th/money/economics/thai_economics

ติดตามเพจ Facebook : Thairath Money ได้ที่ลิงก์นี้  https:// www.facebook.com/ThairathMoney