นโยบายเศรษฐกิจที่ชื่นชอบ

ขยับเข้าใกล้วันเลือกตั้ง 8 ก.พ. 2569 เข้ามาทุกขณะ ท่ามกลางกระแสซื้อเสียงสะพัด สารพันผลโพล “ทีมเศรษฐกิจ หนังสือพิมพ์ไทยรัฐ” ขอเป็นกลไกกระตุ้นความตื่นตัว ใคร่รู้ ผ่านการสำรวจความชื่นชอบในนโยบายเศรษฐกิจของบรรดาพรรคการเมืองของคนหลากหลายอาชีพ

แสงสุริยา โคตพงษ์
เกษตรกร จ.ศรีสะเกษ

นโยบายที่โดนใจมาก คือการประกันรายได้พืชผลทางการเกษตร เพราะทำให้เกษตรกรมั่นใจว่ามีรายได้แน่นอน เนื่องจากสินค้าเกษตรบางปีราคาตกต่ำ บางปีราคาสูง ขณะที่ผลผลิตไม่ได้เป็นไปตามคาดการณ์ เนื่องจากยังพึ่งน้ำฝน ระบบชลประทานก็ยังไม่เอื้ออำนวย

ทำให้มันสำปะหลังบางช่วงราคา 1 บาทต่อกิโลกรัม ขายไม่คุ้มค่าต้นทุน ทั้งคนงานถอน ตัดมัน ยาฆ่าหญ้า ยาฆ่าแมลง ปุ๋ย บางช่วงราคาก็ปรับขึ้นสูง 3 - 4 บาทต่อกิโลกรัม แต่ฝนไม่ตกตามฤดูกาล แล้งเกินไป ผลผลิตได้น้อย ก็ได้เงินน้อย ถ้ามีนโยบายประกันราคา จะช่วยสร้างหลักประกันให้เกษตรกรได้

นอกจากนี้ยังสนใจนโยบายพักหนี้เกษตรกร เพราะทำให้มีเวลาหาเงิน เก็บออม เก็บไว้ใช้จ่ายยามจำเป็น หากปีไหนพืชผลราคาไม่ดี ฝนไม่ตก เกษตรกรมีรายได้น้อย ทำให้ไม่มีเงินชำระหนี้ แม้การพักหนี้ไม่ได้เป็นทางออกที่ดี แต่เกษตรกรบางรายไม่มีทางเลือก.

สุกรี แมนชัยนิมิต
นักสื่อสารมวลชนอิสระ

นโยบายที่ชอบ คือการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานและโครงสร้างพื้นฐานทางเทคโนโลยี AI (ปัญญาประดิษฐ์) คาดหวังว่าหากหาเสียงแล้วทำได้ จะเป็นผลดีกับประเทศชาติ โดยเฉพาะโครงการเพื่อการพัฒนาคุณภาพชีวิต เพราะปกติการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานสามารถกระตุ้นเศรษฐกิจทั้งระยะสั้นและระยะยาวได้

การกระตุ้นเศรษฐกิจระยะสั้นที่ชัดเจน เช่น การอัดฉีดเงินเข้าสู่ระบบ ที่เริ่มจากการใช้จ่ายภาครัฐ การเกิดการจ้างงานทันที การลงทุนวัสดุอุปกรณ์ ต่อยอดไปถึงการลงทุนภาคเอกชน และการใช้จ่ายภาคครัวเรือน ทำให้ส่งต่อการพัฒนาเศรษฐกิจในระยะยาวได้ โครงสร้างพื้นฐานเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิต อย่างระบบขนส่งสาธารณะ ระบบสาธารณูปโภค สาธารณสุข การศึกษา สิ่งแวดล้อม เพื่อส่งเสริมคุณภาพชีวิตคนทุกวัย และกลุ่มเปราะบางใช้บริการได้สะดวก หากโครงสร้างพื้นฐานเหล่านี้ยังขาดแคลน ต้นทุนชีวิตของคนไทยจะสูงขึ้น ปัญหาอื่นๆจะตามมา

ส่วนโครงสร้างพื้นฐานทางเทคโนโลยี AI เพื่อผลักดันระบบเศรษฐกิจใหม่ ชอบที่หลายพรรคนำเสนอนโยบายนี้ เพราะเป็นกลไกแห่งความหวังในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจประเทศ แต่ยังมีความคาดหวังที่สำคัญกว่า คือต้องลงทุนโดยปราศจากการคอร์รัปชันอย่างจริงจัง.

ประเสริฐ ตรงเจริญเกียรติ
ประธานสายปฏิบัติการ/ธุรกิจเพื่อสังคม มูลนิธิแม่ฟ้าหลวงในพระบรมราชูปถัมภ์

พูดไม่ได้ว่าชอบนโยบายเศรษฐกิจที่ใช้หาเสียงในปัจจุบัน เพราะขาดการลงทุนระยะยาว นโยบายส่วนใหญ่เน้นกระตุ้นการบริโภค เช่น โครงการคนละครึ่ง แต่ขาดการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานและเทคโนโลยีใหม่ๆ ซึ่งเป็นสิ่งที่ควรทำมากกว่า “การแจกเงินอาจช่วยพยุงเศรษฐกิจได้ชั่วคราว แต่ไม่สามารถสร้างการเติบโตของเศรษฐกิจประเทศอย่างยั่งยืนได้ หากไม่ลงทุนในโครงสร้างพื้นฐาน สาธารณูปโภค เทคโนโลยีใหม่ๆ ควบคู่กันไป”

ปัญหาเศรษฐกิจไทยจำนวนมากไม่ได้เกิดจากการขาดเงินในระบบ แต่เกิดจากโครงสร้างการใช้งบประมาณและระบบราชการที่ไม่มีประสิทธิภาพ รวมถึงการรั่วไหลและคอร์รัปชัน ซึ่งควรถูกแก้ไขที่ต้นเหตุมากกว่าอัดฉีดเม็ดเงินอย่างเดียว “นโยบายเชิงโครงสร้างมักสื่อสารได้ยากและไม่ดึงดูดคะแนนเท่ากับนโยบายประชานิยมที่จับต้องได้ทันที คำถามคือการเมืองไทยจะสามารถก้าวข้ามกับดักประชานิยม และหันมาแก้ปัญหาเชิงโครงสร้างได้จริงหรือไม่”

ขณะเดียวกันเศรษฐกิจไทยยังแข่งขันอยู่บนฐานเศรษฐกิจแบบเดิม ขณะที่ประเทศอื่นเดินหน้าไปสู่ New Economy โดยเฉพาะเศรษฐกิจชีวภาพ และสินค้ามูลค่าสูง ตัวอย่างสมุนไพรไทย ซึ่งยังถูกพัฒนาในระดับพื้นฐาน เช่น การบดและบรรจุแคปซูล สะท้อนว่าปัญหาไม่ได้อยู่ที่ทรัพยากรแต่เป็นเรื่องการลงทุนในองค์ความรู้ เทคโนโลยี และระบบนิเวศนวัตกรรม.

นฤมล ทองถาวรกุล
แม่บ้าน

พรรคการเมืองที่อยากเลือกคือพรรคที่มองเศรษฐกิจจากฐานรากขึ้นมา โดยเฉพาะนโยบายที่ให้ความสำคัญกับภาคเกษตรกรรมขนาดกลางและขนาดเล็ก ซึ่งเป็นโครงสร้างหลักของเศรษฐกิจไทยมานาน แต่กลับได้รับการสนับสนุนน้อยเกินไป รัฐควรเป็นเจ้าภาพพัฒนาแพลตฟอร์มซื้อ-ขายสินค้าเกษตรออนไลน์ คล้ายแพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซขนาดใหญ่ แต่กำหนดค่าธรรมเนียมอย่างเป็นธรรมต่อทั้งผู้ซื้อและผู้ขาย หากรัฐเป็นผู้ดูแลโครงสร้างจะช่วยลดต้นทุน ลดการเอาเปรียบและเพิ่มอำนาจต่อรองให้เกษตรกรได้จริง

ในระยะสั้น นโยบายคนละครึ่งยังคงเป็นเครื่องมือที่มีประสิทธิภาพ ควรได้รับการสานต่ออย่างเหมาะสม ควบคู่กับการปรับกลไกให้ตรงเป้าหมายและลดการรั่วไหล

ส่วนในระยะยาว ปัญหาที่ไม่อาจมองข้ามคือที่อยู่อาศัยของคนชั้นกลาง ราคาบ้านและอสังหาริมทรัพย์ในปัจจุบันสูงเกินกำลังของพนักงานบริษัททั่วไป แม้จะมีรายได้ประจำแต่ไม่สามารถเข้าถึงสินเชื่อหรือผ่อนชำระได้อย่างปลอดภัย รัฐบาลควรลงทุนร่วมกับภาคเอกชนในโครงการบ้านขนาดเล็ก ราคาย่อมเยา โดยเป็นผู้จัดหาที่ดิน และเอกชนรับหน้าที่ก่อสร้างและบริหารการขาย ภายใต้เงื่อนไขราคาที่คนรายได้ปานกลางเอื้อมถึงได้จริง.

สมคิด พุทธศรี
บรรณาธิการอำนวยการ The 101.World

ผมชอบนโยบายเศรษฐกิจเชิงโครงสร้าง ซึ่งทุกพรรคมีนำเสนอหมด แต่ที่ชอบเป็นพิเศษคือนโยบายเรื่องอุตสาหกรรมใหม่ เพราะไทยกำลังสูญเสียความสามารถในการแข่งขันจากอุตสาหกรรมเดิมที่ถดถอย ภาคอุตสาหกรรมเป็นแหล่งสร้างงาน สร้างโอกาสให้ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในห่วงโซ่การผลิต (Supply Chain) จำนวนมาก

จริงๆ ทุกพรรคตระหนักถึงปัญหานี้ แต่ส่วนใหญ่ตีโจทย์แบบเดิมๆ อยากให้ไทยเป็นศูนย์กลางด้านสุขภาพและความเป็นอยู่ที่ดี (Wellness) ด้านเทคโนโลยี AI และอุตสาหกรรมสีเขียว (Green) ว่ากันไป

“ผมชอบนโยบายที่มีวิธีคิดเฉพาะลงไป มีการตีโจทย์ที่น่าสนใจ เช่น การที่ให้รัฐเป็นผู้ซื้อหลัก สนับสนุนอุตสาหกรรมอนาคต เช่น อุตสาหกรรมเครื่องมือแพทย์ แทนที่จะพูดแค่ว่าต้องการให้ไทยเป็นศูนย์กลางด้านสุขภาพ, นโยบายมิเตอร์อัจฉริยะ (Smart Meter) ซึ่งช่วยสร้างโอกาสใหม่มหาศาลในภาคการผลิต โอกาสส่งออก เจาะตลาดประเทศเพื่อนบ้าน

เราเป็นประเทศเล็กและเปิด เราต้องมีกลยุทธ์ที่ชัดเจน ต้องเปลี่ยนวิธีคิด วิธีรับมือ หาการเติบโตใหม่ หาเงินทุนใหม่ รองรับโลกที่เปลี่ยนไป ส่วนอุตสาหกรรม AI เทคโนโลยีนั้น ผมมองว่าไม่ได้สร้างงานมากนัก หรืออย่างดาต้าเซ็นเตอร์มองว่าเป็นเหมืองแร่ยุคใหม่ สิ่งที่เราต้องการคืออุตสาหกรรมการผลิตมากกว่า”.

นรินทร์ เจียรนัย
อาชีพอิสระ ชาว จ.ชุมพร

ชาวบ้านต่างจังหวัดจำนวนมาก ดูคนที่ลงสมัคร สส.มากกว่าดูนโยบายพรรค ดูว่าเป็นใคร เคยทำอะไรให้พื้นที่ เคยช่วยเหลือกันมาก่อนหรือไม่ มากกว่าจะมานั่งเทียบว่านโยบายพรรคไหนดีกว่าใคร สส.หน้าเดิมหรือกลุ่มการเมืองเดิมยังมีแต้มต่อสูง เพราะคุ้นเคยกับชาวบ้าน ไม่ใช่พรรคที่นโยบายดูดีหรือเคยเป็นกระแสแรง ดังนั้นคนเก่าที่ประชาชนยังรัก น่าจะโกยคะแนนปาร์ตี้ลิสต์ไปครอง

ปัจจัยสำคัญอย่างหนึ่ง ที่มีผลต่อการตัดสินใจเลือกตั้งของชาวบ้าน คือเรื่องตอบแทนบุญคุณ โดยเฉพาะในพื้นที่ภาคใต้ ให้ความสำคัญกับนักการเมืองที่เคยช่วยเหลือกันจริงๆ ในช่วงมีปัญหา มีงานสีดำ เขาดูตรงนี้มากกว่านโยบายระยะยาวที่จับต้องยาก สุดท้ายแล้วการเลือกพรรคหรือเลือกคน จึงเป็นเรื่องของความคุ้นเคยและความสัมพันธ์มากกว่าการเลือกจากนโยบาย.

วรุณนันท์ ตันติฉันทะวงศ์
นักศึกษา

ส่วนตัวชอบนโยบาย “ตั๋วร่วม” และ “คนละครึ่งพลัส” เนื่องจากช่วยประหยัดค่าใช้จ่ายของครอบครัว โดยเฉพาะนโยบายตั๋วร่วม เพราะครอบคลุมระบบขนส่งมวลชนทุกระบบ ไม่ว่าจะเป็นรถเมล์ รถไฟ รถไฟฟ้า ทำให้เดินทางสะดวกและประหยัดค่าใช้จ่ายได้ เนื่องจากประชาชนบางคนอาจเข้าไม่ถึงบริการรถสาธารณะที่มีราคาแพงหรือไม่ได้อยู่ในเส้นทางรถไฟฟ้า “เท่าที่ติดตามนโยบายของพรรคการเมืองเกือบทุกพรรค ยังเน้นเฉพาะกรุงเทพฯ ประเทศไทยไม่ควรถูกพัฒนาแค่ในกรุงเทพฯ เพียงแห่งเดียว”

สำหรับนโยบายด้านสวัสดิการอื่นๆ เช่น บัตรสวัสดิการ การรักษาพยาบาล และสวัสดิการผู้สูงอายุมองว่าเป็นประเด็นสำคัญเช่นกัน เหมือนหลายประเทศที่พัฒนาแล้ว เช่น เกาหลีที่ให้ความสำคัญกับเด็กแรกเกิด และนิวซีแลนด์ที่มีระบบดูแลผู้สูงอายุและผู้ไร้บ้านค่อนข้างชัดเจน “หนูคิดว่าสิ่งเหล่านี้ไม่ใช่เรื่อง “เลือกได้หรือไม่ได้” แต่ควรเป็นสิทธิพื้นฐาน (Basic Need) ที่คนไทยทุกคน โดยเฉพาะคนที่เสียภาษีสมควรได้รับอย่างทั่วถึง”.

สมพร ยศไกร
พนักงานบริษัท (แม่บ้าน)

ชอบนโยบายคนละครึ่ง เพราะเห็นผลทันทีนำไปใช้จ่ายในชีวิตประจำวัน ถือว่าโชคดีตนได้รับสิทธิดังกล่าว “ถ้ามีรัฐบาลใหม่ ไม่ว่าพรรคการเมืองใดจะมาบริหารประเทศ ขอให้ทำนโยบายคนละครึ่งต่อไปตลอดอายุรัฐบาล และขอเพิ่มวงเงินสำหรับคนรายได้น้อย ซึ่งตนและคิดว่าคนอีกหลายล้านคน ไม่รู้หรอกว่าโครงการคนละครึ่งจะช่วยกระตุ้นเศรษฐกิจได้มากน้อยเพียงไร แต่ชอบโครงการนี้เพราะช่วยคนจนให้ประหยัดได้จริง เห็นผลได้ทันที สำหรับคนมีรายได้น้อย เงินเพียง 2,000 - 2,400 บาทถือว่ามีค่ามากสำหรับคนมีรายได้น้อย”

อีกเรื่องที่ชอบ อยากให้รัฐบาลใหม่ทำ เพื่อคนมีรายได้น้อยคือรถไฟฟ้าตลอดสายทุกเส้นทาง ขอให้มีค่าโดยสาร 20 บาท เพราะขณะนี้ราคาค่าโดยสารจากชานเมืองเข้ามาทำงานในกรุงเทพฯ รวมๆแล้วแพงมาก เพราะบางวันต้องนั่งรถไฟฟ้าจากแถวดอนเมืองมายังสถานีกลางบางซื่อในราคา 29 บาท.

อจลา ตะเภาพงษ์
ที่ปรึกษาด้านประชาสัมพันธ์และกิจกรรมการตลาด

สิ่งที่ชอบคือนโยบายกระตุ้นเศรษฐกิจและการส่งออกที่ทำได้จริง โดยเฉพาะการฟื้นกำลังซื้อฐานราก สนับสนุนผู้มีรายได้น้อยให้หลุดพ้นจากกับดักหนี้ ทั้งหนี้ในระบบและนอกระบบ ควบคู่กับการสร้างสภาพคล่องในครัวเรือน ให้รายรับเพียงพอต่อการดำรงชีวิต

ขณะเดียวกัน ภาครัฐและเอกชนควรมีตำแหน่งงานรองรับบัณฑิตจบใหม่อย่างเป็นรูปธรรม ลดการว่างงานและการขาดโอกาสในประเทศ รวมถึงแก้ปัญหาแรงงานต่างด้าวผิดกฎหมายอย่างเป็นระบบ นโยบายด้านภาษีและการบริโภค เช่น การปรับโครงสร้างภาษีนำเข้า และการควบคุมการจำหน่ายแอลกอฮอล์ตามช่วงเวลา ควรออกแบบโดยคำนึงถึงความปลอดภัยบนท้องถนนและผลกระทบต่อสังคมเป็นหลัก

หัวใจสำคัญอีกประการคือการบริหาร “ประกันสังคม” ให้โปร่งใส ตรวจสอบได้ ปราศจากทุจริต เพื่อให้เงินจากน้ำพักน้ำแรงของผู้ประกันตน กลับมาเป็นหลักประกันยามเกษียณได้จริง ควบคู่กับการดูแลความมั่นคงในครอบครัว โดยเฉพาะการลดความรุนแรงในครัวเรือน การส่งเสริมสิทธิและความเท่าเทียมของคนพิการ รวมถึงการผลักดันกฎหมายคุ้มครองสัตว์เลี้ยง “อยากเห็นนโยบายเกิดขึ้นจริง วัดผลได้ และไม่ใช่เพียงคำสัญญา”.

พิชิตพล ออกตลาด
ผู้ประกอบการร้านอาหาร อ.หนองหาน จ.อุดรธานี

ขอนโยบายอะไรก็ได้ ที่ช่วยผลักดันราคาสินค้าเกษตรดีขึ้น เชื่อว่าชาวบ้านไม่รู้หรอกว่า นโยบายไหนดีหรือไม่ดี แต่ถ้าทำให้ราคาสินค้าเกษตรดีขึ้นกว่าปัจจุบัน มั่นใจว่าจะทำให้เกษตรกรมีรายได้เพิ่มขึ้น เพราะเกษตรกรเป็นคนส่วนมากของประเทศ จะทำให้เกิดการใช้จ่ายหมุนเวียนในเศรษฐกิจ

“นโยบายนี้ ผมเชื่อว่าถ้าทำได้จริง จะช่วยให้เกิดการจ้างแรงงานในระบบเพิ่มขึ้น ลดการว่างงานหรือการอพยพเข้ามาทำงานในเมืองหลวง นักศึกษาจบใหม่มีโอกาสเข้ามาทำงานในภาคเกษตรกรรม แทนที่จะเกิดการว่างงานโดยสูญเปล่า”.

ทีมเศรษฐกิจ

อ่านคอลัมน์ "สกู๊ปเศรษฐกิจ" ทั้งหมดที่นี่