พ่อแม่มือใหม่ อาจรู้สึกตื่นเต้นและวิตกกังวลกับอาการต่างๆ ของลูกน้อย ไม่รู้ว่าอาการที่เกิดขึ้นนั้นเป็นอันตรายหรือไม่
อย่างไรก็ตาม ช่วงเวลาหลังคลอด 1 เดือน ก่อนที่คุณหมอจะนัดมาตรวจอีกครั้ง คุณพ่อคุณแม่ต้องหมั่นสังเกตอาการของลูกน้อย ว่าอาการแบบไหน ควรจะต้องพามาพบคุณหมอโดยเร็ว
1 . อุณหภูมิร่างกายสูงหรือต่ำกว่าปกติ
ปกติอุณหภูมิเด็กแรกเกิดจะอยู่ที่ประมาณ 37 องศาเซลเซียส ซึ่งหากลูกปกติ อุณหภูมิไม่ควรจะมากกว่าหรือต่ำกว่า 0.5 องศา สิ่งที่ต้องระวัง เมื่ออุณหภูมิมากกว่า 37.5 องศาเซลเซียสคือตัวจะร้อน คุณแม่ควรใช้เทอร์โมมิเตอร์วัดอุณหภูมิทางรักแร้นาน 3-5 นาทีแล้วอ่านค่าเทอร์โมมิเตอร์ ไม่ควรเอาใส่ในปากเด็กเนื่องจากเด็กจะกัดทำให้ปรอทแตกได้ ส่วนปรอทที่ใช้วัดทางหน้าผากอาจอ่านค่าผิดพลาดได้ ไม่แนะนำให้ใช้ในเด็กเล็ก และถ้ามีไข้ควรพบแพทย์ทันที ส่วนกรณีที่ลูกตัวเย็นคุณแม่สามารถใช้มือสัมผัสได้ว่าลูกตัวเย็นร่วมกับสังเกตว่าปลายมือปลายเท้าเขียวคล้ำ คุณพ่อคุณแม่ควรปิดแอร์ห่อตัวห่มผ้าให้ความอบอุ่น หากลูกยังมีอาการเขียวคล้ำ และดูซึม ๆ ควรรีบพบแพทย์ เนื่องจากเด็กอาจมีภาวะติดเชื้อได้ ถ้าเด็กอายุน้อยกว่า 1 เดือนมีไข้ ไม่ควรให้ทานยาลดไข้เองโดยเด็ดขาด เนื่องจากอาจเป็นการปิดบังอาการและเกิดอันตรายต่อเด็กได้
2 . สีผิว
เด็กปกติผิวควรเป็นสีชมพูแดงดี ถ้าเมื่อไหร่กดดูสีผิวลูกแล้ว ลูกมีอาการสีผิวออกเหลืองส้มเหมือนทาขมิ้นควรพามาพบแพทย์ ในเด็กปกติอาจมีอาการตัวเหลืองได้ในวันที่ 3-5 หลังกลับจากโรงพยาบาล จากนั้นจะค่อย ๆ ดีขึ้นภายในอายุ 7 วัน เวลาตัวเหลืองเด็กจะเริ่มเหลืองจากหน้าลงไปเรื่อย ๆ ถึงขา แต่เวลาหายเหลืองจะหายจากขาขึ้นมาเรื่อย ๆ ถึงหน้า ดังนั้นถ้ากลับบ้านแล้วลูกมีอาการตัวเหลืองถึงขาควรรีบพามาพบแพทย์โดยเร็ว เนื่องจากภาวะตัวเหลืองถ้าปล่อยทิ้งไว้ อาจทำให้เด็กมีอาการผิดปกติ ชักเกร็งและพัฒนาการช้ากว่าเด็กปกติได้
3 . การดูดนม
ปกติเด็กแรกเกิดจะดูดนมประมาณ 1-2 ออนซ์ต่อครั้ง ขึ้นกับขนาดน้ำหนักตัวเด็ก โดยใช้เวลาในการกินนมไม่เกินครึ่งชั่วโมง จากนั้นเด็กจะหลับไปแล้วตื่นมาอีกครั้งประมาณ 3 ชั่วโมงเพื่อกินนมอีก ในกรณีกินนมแม่ เด็กอาจจะดูดบ่อยทุก 1-2 ชั่วโมงและใช้เวลาประมาณ 20-30 นาที หากผิดปกติจะมีอาการคือ ลูกดูดนมน้อยลง ซึม หรือร้องกวน จะใช้เวลาในการดูดนมนานกว่าปกติจึงจะหมดขวด หรือดูดนมแล้วมีอาการหอบเหนื่อย หากมีอาการดังกล่าวควรรีบพามาพบแพทย์
...
4 . ระบบขับถ่าย
ช่วง 2-3 วันแรกเด็กจะถ่ายเป็นสีเทา จากนั้นจะกลายเป็นสีเหลืองทอง ถ้ากินนมแม่จะถ่ายเป็นฟอง หรือเป็นเม็ดมะเขือปนน้ำเนื้อเละ ๆ โดยถ่ายวันละ 6-10 ครั้ง ถ้ากินนมผสมจะถ่ายวันละ 2-3 ครั้ง ขึ้นกับชนิดของนมผสมที่รับประทาน
ถ้า 2 - 3 วันแล้วไม่ถ่ายเลยและมีอาการท้องอืดบวม ดูไม่สบายตัว ประกอบกับมีอาการอาเจียนร่วมด้วย ต้องระวังภาวะลำไส้อุดตันแต่กำเนิด ควรรีบมาพบแพทย์ หรือถ้าอุจจาระมีมูกมีเลือดปน ควรพามาพบแพทย์ทันที อาจมีภาวะติดเชื้อในลำไส้ หรือเกิดภาวะแพ้นมวัวได้
5. อาการชัก
ปกติเด็กวัยนี้จะมีการสะดุ้ง ผวา สะอึกหรือมีภาวะแขนขาสั่น แต่จับแล้วจะหยุด พอปล่อยอาจจะมีอาการสั่น ๆ อีกเล็กน้อย อาการที่ผิดปกติในทารกแรกเกิด การชักจะไม่เกร็งกระตุกเหมือนเด็กโต อาจมีอาการแค่เกร็ง ตาลอยและกระพริบตาถี่ ๆ กำมือเหมือนว่ายน้ำ ขาถีบสูงเหมือนปั่นจักรยาน ปากจะขมุบขมิบคล้ายดูดนมตลอดเวลาขณะที่ตาลอยค้าง อาการแบบนี้ควรต้องรีบพามาพบแพทย์ทันที เนื่องจากอาจมีความผิดปกติทางสมอง โรคทางเมตาบอลิก หรือมีการติดเชื้อได้
ศูนย์กุมารเวชกรรม โรงพยาบาลเวชธานี
www.vejthani.com