ผืนผ้าและดอกไม้จากภูมิปัญญาไทย

นับเป็นการสร้างสรรค์ภูมิปัญญาไทยระหว่างผืนผ้าและดอกไม้ได้อย่างลงตัว เมื่อพิพิธภัณฑ์ผ้า ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ จับมือกับ สกุล อินทกุล ผู้อำนวยการพิพิธภัณฑ์วัฒนธรรมดอกไม้ จัดกิจกรรมเชิงปฏิบัติการ “รักไม่รู้โรย” โดยเปิดโอกาสให้ผู้สนใจทั่วไปทั้งชาวไทยและต่างชาติ ได้เข้าเรียนรู้การปักประดับดอกบานไม่รู้โรยบนผืนผ้าไหมไทย ที่ห้องประชุมพิพิธภัณฑ์ผ้าฯ เมื่อเร็วๆนี้

นักจัดดอกไม้ชื่อดัง สกุล อินทกุล กล่าวว่า ความที่ประเทศไทยเป็นเมืองร้อน ทำให้ดอกไม้ไทยส่วนใหญ่บานเร็วแล้วก็โรยรา คนไทยจึงนำดอกไม้มาแยก หรือเรียกว่าการ Reconstruct คือการประกอบใหม่เป็นรูปแบบต่างๆ อย่างการเย็บปักถักร้อย โดยเทคนิคที่ใช้ในกิจกรรมครั้งนี้คือ การติดกาว ด้วยการนำกลีบดอกไม้มาแยกแล้วประกอบใหม่ เป็นลักษณะเฉพาะที่มีความโดดเด่นของงานวัฒนธรรมดอกไม้ไทย หรือจะเรียกให้ถูกต้องว่า งานประดิษฐ์ดอกไม้สด ไม่ใช่การจัดดอกไม้เหมือนกับวัฒนธรรมต่างชาติ อย่างประเทศญี่ปุ่นหรือทางยุโรป ซึ่งเขาใช้วิธีการตัดดอกไม้มาปักแจกัน สำหรับเทคนิคการติดกาวนั้น เป็นเทคนิคที่สามารถทำได้เฉพาะดอกบานไม่รู้โรยเท่านั้น เป็นงานโบราณซึ่งปู่ย่าตายาย ครูบาอาจารย์ใช้กันมานาน ในภาพเก่าโบราณที่สืบค้นได้จากหอสมุดแห่งชาติ ก็มีงานประเภทนี้อยู่แล้วตั้งแต่รัชกาลที่ 4 รัชกาลที่ 5 โดยจะทำเป็นรูปครุฑ นาค เทวดา แล้วก็เป็นรูปอื่นๆ ซึ่งในกิจกรรมครั้งนี้ได้ทำเป็นเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นโบราณมงคลนพรัตนราชวราภรณ์ งานชิ้นนี้เคยได้มีโอกาสถวายงานรับใช้ใต้เบื้องพระยุคลบาท เมื่อครั้งงานเฉลิมฉลองเนื่องในโอกาสพระบาทสมเด็จพระเจ้า อยู่หัว ทรงครองสิริราชสมบัติครบ 60 ปี โดยได้ทำถวายตั้งประดับบนโต๊ะเสวย

ณัฏฐวรรณ ตันหยงมาศ รองผู้อำนวยการฝ่ายบริหารและพัฒนา พิพิธภัณฑ์ผ้าฯ บอกว่า จริงๆแล้วผ้าไทยกับดอกไม้มีความสัมพันธ์กันโดยตลอด เห็นได้จากลายผ้าส่วนใหญ่คือลายดอกไม้ต่างๆ ไม่ใช่แค่ผ้าไทยเท่านั้น ลายผ้าส่วนใหญ่ ไม่ว่าจะเป็นของชนชาติไหน จะเป็นลวดลายดอกไม้ทั้งสิ้น ไม่ว่าจะเป็นอินเดีย หรือกราฟฟิกแบบอียิปต์ จึงเป็นความสัมพันธ์กันมาตลอดประวัติศาสตร์อันยาวนาน ดอกไม้ยังอยู่คู่กับวิถีชีวิต วัฒนธรรม ประเพณีไทย เพราะคนไทยใช้ดอกไม้ตั้งแต่เกิดจนตาย ทั้งในงานประเพณีงานวัฒนธรรม การตกแต่งสถานที่ในงานต่างๆ หรือให้เป็นของขวัญ ให้เป็นเครื่องสักการบูชา ถวายสิ่งที่เราเคารพบูชา เรียกได้ว่าดอกไม้เป็นส่วนหนึ่งที่ไม่สามารถแยกจากวิถีชีวิตของคนไทยได้.