อัลตราซาวด์...ก้าวแรกแห่งการทำความรู้จักลูกน้อยในครรภ์

อัลตราซาวด์..เป็นเครื่องมือทางการแพทย์ ซึ่งใช้หลักการของคลื่นเสียง และการสะท้อนกลับของคลื่นเสียง จากอวัยวะในร่างกายกลับมายังเครื่อง แล้วแปรสัญญาณเสียงสะท้อน เป็นภาพของอวัยวะต่างๆ เหมือนของจริง สามารถดูอวัยวะภายในได้ อีกทั้งเห็นภาพการเคลื่อนไหวขณะนั้นจริง เช่น การเคลื่อนไหวของหัวใจ การเคลื่อนไหวของเด็กในครรภ์ เป็นต้น

จำเป็นด้วยหรือที่ต้องทำอัลตราซาวด์ทางสูติกรรม

วัตถุประสงค์ของการทำอัลตราซาวด์ทางสูติกรรม ก็เพื่อตรวจหาความผิดปกติของทารกในครรภ์ ซึ่งการทำอัลตราซาวด์จะแบ่งตามช่วงอายุครรภ์ ดังนี้

การตรวจอัลตราซาวด์ในไตรมาสแรก คืออายุครรภ์ 11-14 สัปดาห์

เพื่อยืนยันว่ามีการตั้งครรภ์อยู่ในมดลูก ไม่ใช่เป็นการตั้งครรภ์นอกมดลูก
เพื่อประเมินทารกว่ามีการเต้นของหัวใจเป็นปกติ
ตรวจวัดความหนาของผิวหนังตรงต้นคอว่าหนาผิดปกติหรือไม่ ถ้าหนาผิดปกติมักจะสัมพันธ์กับทารกกลุ่มดาวน์ซินโดรม หรือมีโครโมโซมผิดปกติ
เพื่อประเมินอายุครรภ์โดยการวัดความยาวของตัวทารก
เพื่อประเมินอายุครรภ์โดยการวัดความยาวของตัวทารก
เพื่อตรวจดูลักษณะการตั้งครรภ์เป็นครรภ์เดี่ยวหรือครรภ์แฝด
เพื่อประเมินอวัยวะในอุ้งเชิงกรานของมารดา เพื่อค้นหาความผิดปกติที่อาจเกิดขึ้นได้ เช่น เนื้องอกในมดลูก, เนื้องอกในรังไข่ขณะตั้งครรภ์ เป็นต้น

...

การตรวจอัลตราซาวด์ในไตรมาสที่สอง คืออายุครรภ์ 18 – 22 สัปดาห์

เพื่อดูความผิดปกติของอวัยะต่างๆ การหาส่วนนำของทารก เช่น กะโหลกศีรษะ แขนขา อวัยวะสำคัญต่างๆ
เพื่อหาตำแหน่งของรก และขนาดของรก
เพื่อประเมินปริมาณน้ำคร่ำว่าปกติดีหรือไม่
เพื่อประเมินอายุครรภ์โดยการวัดขนาดของทารกในครรภ์ และคำนวณน้ำหนักของทารกในครรภ์
เพื่อตรวจหาความพิการของทารกในครรภ์ โดยการตรวจอัลตราซาวด์ดูอวัยวะต่างๆ ของทารก

การตรวจอัลตราซาวด์ในไตรมาสที่สาม คืออายุครรภ์ 32 – 34 สัปดาห์

เพื่อดูว่าเด็กมีการเจริญเติบโตดีหรือไม่ มีการเติบโตช้าหรือไม่ หรือน้ำคร่ำปกติหรือไม่
เพื่อดูตำแหน่งรก ว่ามีภาวะรกเกาะต่ำหรือไม่

ความแตกต่างระหว่างอัลตราซาวด์ 2 มิติ และอัลตราซาวด์ 4 มิติ

อัลตราซาวด์ 2 มิติ คือการมองเห็นภาพทารกเป็นภาพเคลื่อนไหว ซึ่งทางการแพทย์จะมีฟังก์ชั่นของการแสกนที่ละเอียด เพื่อดูโครงสร้างต่างๆ ของทารก จึงมีรายละเอียดที่มากขึ้น และเห็นได้ชัดเจน รวมทั้งการวินิจฉัยความผิดปกติก็ทำได้แม่นยำ แต่ทั้งนี้การอัลตราซาวด์ 4 มิติ จะทำควบคู่ไปกับอัลตราซาวด์ 2 มิติ

อัลตราซาวด์ 4 มิติ คือการอัลตราซาวด์ 4 มิติ ส่วนใหญ่ก็จะใช้ดูโครงสร้างของเด็ก ดูความผิดปกติ รวมทั้งสามารถดูสีหน้าท่าทางของทารก ซึ่งเป็นอาการตามธรรมชาติของทารก นอกจากนี้ก็ยังสามารถดูโรคที่เป็นความพิการทางโครงสร้าง เช่น ปากแหว่งเพดานโหว่ หัวใจพิการอย่างรุนแรง กะโหลกศีรษะ เป็นต้น ไม่ว่าจะเป็นอวัยวะภายนอกหรือภายใน ก็สามารถดูได้ทั่วทั้งร่างกายของทารก รวมไปถึงการตรวจวัดขนาดของทารก ทั้งนี้จะเป็นประโยชน์อย่างมากกรณีที่พบว่าทารกมีความผิดปกติ แพทย์สามารถวางแผนการรักษาหลังคลอดได้ล่วงหน้า ว่าจะรักษาอย่างไรต่อไป ซึ่งจะทำให้ทารกได้รบการรักษาในทันที