หากเปรียบร่างกายคนเราเหมือนเครื่องจักรกล จะทำงานได้ก็ต่อเมื่อมีเชื้อเพลิงที่ให้พลังงาน ซึ่งก็เปรียบได้กับสารอาหารที่มนุนษ์เรากินเข้าไปเพื่อให้เซลล์สามารถสร้างพลังงานได้ เชื้อเพลิงเหล่านี้ก็เปรียบได้กับสารอาหารกลุ่ม Macronutrients อันได้แก่ คาร์โบไฮเดรต โปรตีน และไขมัน แต่เครื่องจักรนี้ไม่ได้ต้องการเพียงเชื้อเพลิงเท่านั้น แต่ยังต้องการน้ำมันหล่อลื่นมาช่วยเสริม เพื่อให้เครื่องจักรทำงานได้ราบลื่นยิ่งขึ้น ไม่มีสะดุด ถ้าจะเปรียบน้ำมันหล่อลื่นนี้ให้ง่ายก็เหมือน Micronutrients อันได้แก่ วิตามิน และแร่ธาตุที่จะช่วยเซลล์ของเราทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น
เซลล์ในร่างกายของเรามีการทำงานอยู่ตลอดเวลา เซลล์ของเราจึงต้องการสารอาหารที่ให้พลังงานและสารอาหารที่ช่วยหล่อลื่นการทำงานของเซลล์ตลอดเวลา แต่ในวิถีชีวิตที่เปลี่ยนแปลงของคนเรา ทั้งเรื่องของประเภทอาหารที่ขาดความหลากหลาย อาหารขยะ หรือ Junk foods ก็มีมากขึ้น ความเครียดที่สะสมจากการทำงานหรือปัญหาครอบครัว ขาดการออกกำลังกายที่เหมาะสม ยิ่งส่งผลให้เซลล์ในร่างกายของเราต้องการสารอาหารทดแทนเพื่อมาเสริมการทำงานของเซลล์มากขึ้น เพราะฉะนั้นการรับประทานให้ครบ 5 หมู่และหวังว่าร่างกายของเราจะได้สารอาหารครบถ้วนเพียงพอ ก็เป็นไปได้ยากหรือแถบจะเป็นไปไม่ได้เลย วิตามินหรือแร่ธาตุเสริมจึงเริ่มเข้ามามีบทบาทเพื่อช่วยตอบโจทย์แก่คนที่รักสุขภาพและอยากให้มีสุขภาพที่ดีไม่แก่ก่อนวัย หรือไม่เป็นโรคร้ายแรงเช่น ความดันโลหิตสูง โรคเบาหวาน โรคหัวใจ หรือโรคมะเร็งก่อนวัยอันควร
แต่หลายๆคนคงเคยประสบปัญหาในการเลือกซื้อวิตามิน ว่าจะซื้อวิตามินตัวไหนกินดี ต้องกินปริมาณเท่าไรถึงจะเพียงพอ และจะซื้อยี่ห้อไหน ความยากลำบากเพียงแค่นี้ก็ทำให้บางคนเลิกคิดที่จะซื้อวิตามินกินกันไปเลยทีเดียว สิ่งแรกที่คุณควรรู้คือวิตามินเป็นยา ก่อนที่จะเลือกซื้อควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร แพทย์ที่ควรปรึกษาก็ขอแนะนำให้เป็นแพทย์ที่มีความรู้ทางด้าน Anti-aging medicine หรือเวชศาสตร์ชะลอวัย เพราะแพทย์กลุ่มนี้จะมีความรู้ความชำนาญในเรื่องการใช้วิตามินรักษาและป้องกันโรค สิ่งที่สองที่ควรรู้ก็คือปริมาณวิตามินหรือแร่ธาตุ ที่กำหนดให้รับประทานในแต่ละวันหรือที่เรียกว่า RDA ( Recommended daily allowance dose ) นั้น เพียงพอในการป้องกันโรคที่เกิดจากการขาดวิตามินหรือแร่ธาตุเท่านั้น แต่ปริมาณดังกล่าวไม่เพียงพอที่จะทำให้เซลล์ของเราทำงานให้อยู่ในระดับปกติได้ เพราะฉะนั้นปริมาณวิตามินหรือแร่ธาตุที่คุณต้องการอาจจะมากกว่า RDA dose ก็ได้
แพทย์ผู้เชี่ยวชาญทางด้านเวชศาสตร์ชะลอวัย หรือ Anti-aging medicine จะเข้ามามีบทบาทสำคัญในการแก้ปัญหาตรงนี้ได้ดี เพราะเราจะทำการวิเคราะห์ซักประวัติเพื่อลงลึกถึงปัญหาที่แตกต่างกันในแต่ละบุคคล และความต้องการของแต่ละคนก็ไม่เหมือนกันเช่นบางคนอยากมีสุขภาพที่ดี บางคนอยากมีผิวพรรณที่ดีขาวใส หรือบางคนกลัวว่าตัวเองจะเป็นมะเร็ง นอกจากนี้แพทย์จะมีวิธีการตรวจทางห้องปฏิบัติการเพื่อดูว่าจริงๆแล้วคุณมีโอกาสขาดวิตามินและแร่ธาตุตัวไหนบ้าง เพื่อว่าก่อนที่จะจ่ายวิตามินหรือแร่ธาตุเพื่อให้คุณรับประทานนั้น เราจะได้รู้ว่าปริมาณวิตามินหรือแร่ธาตุที่จ่ายให้ไปนั้นไม่มากเกินไป และไม่น้อยเกินไป
รูปแบบของวิตามินและแร่ธาตุที่ใช้กันนั้นก็แบ่งง่ายๆเป็น 2 รูปแบบก็คือ
- วิตามินสูตรมาตรฐาน ( Standard formula ) อันนี้พูดง่ายก็คือวิตามินที่ปรุงเป็นสูตรสำเร็จ หาซื้อได้ง่ายตามท้องตลาด ข้อเสียก็คือถ้าคุณขาดวิตามินหรือแร่ธาตุหลายชนิด คุณก็อาจจะต้องซื้อกินหลายชนิดและเวลากินก็กินกันเป็นกำๆเลยทีเดียว
- วิตามินสูตรเฉพาะบุคคล ( Customized supplement ) วิตามินรูปแบบนี้แพทย์จะเป็นผู้เขียนใบสั่งการปรุงวิตามินของคนนั้นๆ และจะมีเภสัชกรที่มีความรู้เพื่อช่วยในการปรุงวิตามินขึ้นมา เภสัชกรจะรู้ว่าวิตามินและแร่ธาตุตัวไหนที่ผสมอยู่ด้วยกันได้ ไม่ได้ รูปแบบวิตามินแบบนี้ก็จะทำให้ลดจำนวนเม็ดวิตามินให้มีน้อยลงแต่คุณยังได้ชนิดของวิตามินหรือแร่ธาตุเป็นสิบๆชนิดได้ ทำให้สะดวกสบายกินง่ายขึ้น และก็มีประโยชน์หรือตรงกับความต้องการของคุณจริงๆ
หลายคนคงเริ่มกังวลแล้วว่าแล้วถ้าต้องปรุงสูตรเฉพาะบุคคลค่าใช้จ่ายจะแพงหรือไม่ เอาเข้าจริงๆวิธีการปรุงสูตรเฉพาะบุคคลกลับถูกกว่าเมื่อเทียบกับที่คุณต้องซื้อวิตามินแยกเป็นตัวๆเสียอีก นอกจากนี้คุณยังมั่นใจได้ว่าวิตามินหรือแร่ธาตุที่คุณได้รับเป็นปริมาณที่เหมาะสมไม่มากหรือไม่น้อยเกินไป และมีความปลอดภัยค่อนข้างสูงเพราะอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์และเภสัชกรที่จะคอยติดตามประเมินผลการรักษาเป็นระยะๆ หากคุณคิดจะรับประทานวิตามินหรือแร่ธาตุครั้งต่อไปลองปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านเวชศาสตร์ชะลอวัยดูก่อน ว่าคุณควรรับประทานวิตามินหรือแร่ธาตุชนิดไหน วิตามินรูปแบบไหนที่เหมาะสมสำหรับคุณ ดีกว่าจะต้องเสียเงินเสียทองไปลองซื้อมากินเองซึ่งก็ไม่รู้ว่าตรงกับปัญหาหรือความต้องการของคุณหรือไม่ เพื่อให้การลงทุนด้านสุขภาพครั้งต่อไปของคุณมีความคุ้มค่ามากที่สุด และเกิดประโยชน์สูงสุด ส่วนใครที่คิดว่าวิตามินหรือแร่ธาตุนั้นไม่จำเป็นต้องการกินเสริมนั้นก็ขอให้เข้าใจเสียใหม่ว่า มันเป็นสิ่งที่ร่างกายเราต้องการมากและไม่ควรขาด เพราะการป้องกันก่อนที่จะเกิดโรคยังไงก็คงดีกว่าตอนที่เกิดโรคแล้วและเราต้องเสียเงินมากมายเพื่อซื้อยาเพื่อรักษาและร่างกายของเราของเราก็ไม่สามารถกลับมาเป็นปกติได้
...
ศูนย์เวชศาสตร์ชะลอวัย โรงพยาบาลเวชธานี
www.vejthani.com