"พูดติดอ่าง" ปัญหาที่ไม่ควรมองข้าม

ข่าว

"พูดติดอ่าง" ปัญหาที่ไม่ควรมองข้าม

คณะแพทยศาสตร์ รพ.รามาธิบดี

    16 มิ.ย. 2560 05:01 น.

    “การพูดติดอ่าง” เป็นความผิดปกติเกี่ยวกับความคล่องแคล่วและจังหวะในการพูด ซึ่งมีผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของคนๆ หนึ่งตั้งแต่วัยเด็กจนกระทั่งเติบโตเป็นผู้ใหญ่ เช่น ถูกล้อเลียน ทำให้ขาดความมั่นใจในการสื่อสาร กลายเป็นเด็กเงียบ แยกตัว อาย เป็นปมด้อยและใช้ท่าทางแทนการพูด

    การพูดติดอ่างสามารถพบได้ทุกวัยทั้งเด็กและผู้ใหญ่ ในเด็กอายุระหว่าง 2-6 ปี พบ 5% และเด็กชายเป็นมากกว่าเด็กหญิง 3-4 เท่า ซึ่งลักษณะการพูดไม่คล่องของเด็กในวัยนี้เป็นการพูดไม่คล่องแบบ normal dysfluency เป็นช่วงที่เด็กกำลังพัฒนาภาษาและการพูด การพูดติดอ่างในช่วงนี้จะเป็นแบบชั่วคราวและหายเองได้ใน 6 เดือน

    สาเหตุ

    ยังไม่มีสาเหตุที่แน่ชัดของการพูดติดอ่าง แต่มีปัจจัยต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการพูดติดอ่าง ได้แก่

    - พันธุกรรม เด็กมากกว่า 70% ที่พูดติดอ่าง จะมีสมาชิกในครอบครัวเคยพูดติดอ่างมาก่อน
    - ปัจจัยทางระบบประสาทและสมอง สมองส่วนที่เกี่ยวกับการเคลื่อนไหว รวมถึงบริเวณที่ชื่อ Wernicke’s area ทำงานมากกว่าปกติ หรือในเด็กที่ได้รับการบาดเจ็บของสมอง ทำให้อวัยวะที่เกี่ยวกับการพูดขาดการประสานงานกัน หรือมีระดับของการสื่อประสาทที่ชื่อว่า dopamine มากกว่าคนปกติ
    - ปัจจัยด้านอารมณ์และจิตใจ นั่นคือ เด็กมีความเครียดหรือวิตกกังวล เช่น ย้ายบ้าน ย้ายโรงเรียน เป็นต้น
    - ปัจจัยทางด้านพัฒนาการและการเรียนรู้ เด็กอาจถูกผู้ใหญ่เร่งรัดให้พูดเร็วเกินกว่าความพร้อมทางภาษาของเด็กหรือการเรียนรู้ที่ผิด
    - ปัจจัยด้านสิ่งแวดล้อม การเลี้ยงดูที่ไม่ถูกต้องของครอบครัว เช่น ดุด่าเมื่อเด็กพูดไม่คล่อง ทำให้เด็กไม่กล้าพูด

    อาการ

    คนที่พูดติดอ่างจะมีอาการพูดไม่ทันความคิด พูดตะกุกตะกัก พูดไม่คล่อง ขาดความต่อเนื่องในการพูด มีการพูดซ้ำๆ มากกว่า 3 ครั้งขึ้นไป โดยเฉพาะเมื่อเริ่มต้นพูด

    @การพูดซ้ำ เช่น
    - พูดซ้ำเสียง เช่น “ป-ป-ป-ปาก”
    - พูดซ้ำพยางค์ เช่น “แตง-แตง-แตง-แตงโม”
    - พูดซ้ำคำ เช่น “พ่อ-พ่อ-พ่อ-ขอตังค์หน่อย”
    - พูดซ้ำวลี เช่น “ไปกิน-ไปกิน-ไปกิน-ไปกินข้าว”
    - พูดซ้ำประโยค เช่น “เสือวิ่ง-เสือวิ่ง-เสือวิ่งมา”
    @ การพูดลากเสียง เช่น “ส____________หวัดดีครับ”
    @ หยุดพูดหรือพูดไม่ออกเป็นบางช่วง เช่น “ไป______บ้านยาย”
    @ มีคำ “เอ้อ” “อ้า” แทรก
    @ มีการตอบสนองต่อคำถามช้าหรือมีการลังเลที่จะพูด ผู้ที่พูดติดอ่างบางรายจะมีพฤติกรรมอื่นๆ ร่วมด้วย เช่น หัวใจเต้นเร็ว, หายใจลำบาก, เหงื่อออกมาก, แกว่งแขน, กะพริบตาถี่ๆ ไม่สบตาคู่สนทนา
    @ อาการจะเป็นมากขึ้นเมื่อมีความคับข้องใจ กลัว กังวล หรือมีความเครียด เมื่อต้องพูดต่อหน้าคนหมู่มาก หรือพูดโทรศัพท์ แต่เมื่อร้องเพลง กระซิบ อ่านออกเสียงจะพูดได้คล่องขึ้น
    @ ผู้ที่ติดอ่างมักมีความวิตกกังวล หรือมีการคาดการณ์ล่วงหน้าว่าตนเองจะพูดผิด

    การวินิจฉัย

    นักแก้ไขด้านการพูดจะซักประวัติ ตรวจร่างกาย โดยเฉพาะอวัยวะที่ใช้ในการพูด ตรวจหาความผิดปกติของโครงสร้างและการทำงานของอวัยวะนั้นๆ และประเมินพัฒนาการทางภาษาและการพูด

    แนวทางแก้ไข

    ผู้ที่จะช่วยเหลือเรื่องการพูดติดอ่างได้ดีที่สุดก็คือพ่อแม่ หรือผู้เลี้ยงดู การแสดงออกของพ่อแม่ จะมีผลต่อความมั่นใจในการพูดของเด็ก โดยควร

    - เป็นผู้ฟังที่ดี รอให้เด็กพูดจนจบ และไม่พูดแทรก
    - เป็นแบบอย่างที่ดีในการพูด โดยพูดช้าๆ สั้นๆ ชัดเจน เมื่อพูดจบประโยคแล้ว ควรหยุดรอ 2-3 นาที แล้วค่อยเริ่มพูดประโยคใหม่
    - ลดการตั้งคำถาม
    - ให้เวลาและทำกิจกรรมร่วมกับเด็ก
    - ในขณะที่เด็กพูด ไม่แสดงสีหน้าท่าทางที่ทำให้เด็กไม่มั่นใจ เช่น จ้องหน้าหรือโมโห
    - แสดงความรัก เอาใจใส่และเข้าใจ
    - ไม่เปรียบเทียบความสามารถด้านการพูดกับเด็กที่โตกว่าหรือเด็กที่ปกติอื่นๆ
    - หลีกเลี่ยงสถานการณ์ที่ทำให้เด็กพูดติดอ่างมากขึ้น

    ส่วนวัยผู้ใหญ่ การฝึกพูดจะช่วยให้ผู้ติดอ่างมีทัศนคติที่ดีต่อตนเอง ตระหนักถึงคุณค่าของตนเอง ยอมรับว่าตนเองพูดติดอ่าง ไม่หลีกเลี่ยงสถานการณ์การพูด

    หากสามารถแก้ปัญหาการพูดติดอ่างได้ ไม่ว่าเด็กหรือผู้ใหญ่ คุณก็จะเป็นคนที่มีความมั่นใจ กล้าพูด กล้าแสดงความคิดเห็นและสามารถพูดจาได้ปกติเหมือนคนทั่วไป
    ------------------------------------------------

    แหล่งข้อมูล
    ผศ.ดร. กัลยาณี มกราภิรมย์ หัวหน้าสาขาแก้ไขการพูด ภาควิชาวิทยาศาสตร์สื่อความหมายและความผิดปกติของการสื่อความหมาย คณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล

    อ่านเพิ่มเติม...

    แท็กที่เกี่ยวข้อง

    ศุกร์สุขภาพการพูดติดอ่างการพูดพันธุกรรมโรงพยาบาลรามาธิบดีสุขภาพกาย/ใจ

    คุณอาจสนใจข่าวนี้

    thairath-logo

    ApplicationMy Thairath

    ios-app-logoandroid-app-logohuawei-app-logo
    Trendvg3 logo
    Sonp logo
    inet logo
    วันจันทร์ที่ 20 กันยายน 2564 เวลา 00:01 น.
    ติดต่อโฆษณาร่วมงานกับเราติดต่อเรา
    เกี่ยวกับไทยรัฐมูลนิธิไทยรัฐศูนย์ข้อมูลไทยรัฐบริการข่าวไทยรัฐ - App & SMSFAQศูนย์ช่วยเหลือนโยบายความเป็นส่วนตัวเงื่อนไขข้อตกลงการใช้บริการไทยรัฐโลจิสติคส์