เตือนภัยใกล้ตัว "จิ้งจกในบ้าน" อาจนำโรคสู่คน เสี่ยงลำไส้อักเสบ-อาหารเป็นพิษไม่รู้ตัว

แม้ “จิ้งจก” จะเป็นสัตว์เลื้อยคลานขนาดเล็กที่พบเห็นได้ทั่วไปตามเพดานและผนังบ้าน จนหลายคนมองเป็นเรื่องคุ้นชินและมีประโยชน์ในการช่วยจับแมลงตัวเล็กๆ กินเป็นอาหาร แต่ในทางสุขอนามัย จิ้งจกกลับเป็นพาหะนำเชื้อโรคร้ายแรงที่คุณอาจมองข้าม โดยเฉพาะการปนเปื้อนผ่านมูล (ขี้จิ้งจก) คราบตัว และภาชนะประกอบอาหารภายในบ้าน

เปิด 3 กลุ่มโรคร้ายและเชื้อโรคที่มากับ “จิ้งจก”

แม้จิ้งจกจะไม่ได้มีพิษจากการกัดเหมือนสัตว์เลื้อยคลานบางชนิด แต่เชื้อโรคที่แฝงอยู่ในระบบทางเดินอาหารและอุจจาระของมัน สามารถส่งผลกระทบต่อสุขภาพของมนุษย์ได้อย่างรุนแรง ดังนี้

1. โรคติดเชื้อทางเดินอาหารจากเชื้อแบคทีเรียซัลโมเนลลา

เชื้อซัลโมเนลลาถือเป็นเชื้อแบคทีเรียหลักที่พบได้บ่อยในทางเดินอาหารของสัตว์เลื้อยคลานทุกชนิด รวมถึงจิ้งจก เมื่อจิ้งจกถ่ายมูลทิ้งไว้ตามโต๊ะอาหาร จานชาม หรือตกใส่ภาชนะ หากมนุษย์รับประทานอาหารที่ปนเปื้อนเชื้อนี้เข้าไป จะก่อให้เกิด

• โรคลำไส้อักเสบและอาหารเป็นพิษอย่างรุนแรง
• อาการปวดท้องเกร็ง คลื่นไส้ อาเจียน
• ท้องเสีย ถ่ายเป็นน้ำหรือมีมูกเลือดปน
• มีไข้สูง หนาวสั่น
• ในผู้ป่วยกลุ่มเปราะบาง เช่น เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ หรือผู้มีภูมิคุ้มกันต่ำ เชื้ออาจหลุดเข้าสู่กระแสเลือดจนเป็นอันตรายถึงชีวิต

2. โรคท้องร่วงจากเชื้อแบคทีเรียอีโคไล

นอกจากซัลโมเนลลาแล้ว ในมูลของจิ้งจกยังปนเปื้อนเชื้อแบคทีเรีย Escherichia coli หรือ อีโคไล ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญของอาการท้องเสียเรื้อรัง อาเจียน และเกิดภาวะขาดน้ำในร่างกายอย่างรวดเร็ว

3. โรคระบบทางเดินหายใจและสารก่อภูมิแพ้

มูลจิ้งจกหรือคราบที่แห้งกรอบเมื่อเวลาผ่านไป สามารถหลุดลอกเป็นละอองฝุ่นขนาดเล็กฟุ้งกระจายอยู่ในอากาศ หากสูดดมเข้าไปเป็นเวลานาน อาจกระตุ้นให้เกิดโรคภูมิแพ้ อักเสบในระบบทางเดินหายใจ หรือระคายเคืองในผู้ป่วยที่เป็นโรคหอบหืดได้

วิธีรักษาสุขอนามัยในครัวเรือน ให้สะอาดและปลอดภัยจาก "จิ้งจก"

ข้อมูลจากกรมอนามัยและกรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข ระบุว่า การเจ็บป่วยด้วยโรครู้เท่าไม่ถึงการณ์จากอาหารเป็นพิษส่วนหนึ่ง เกิดจากการละเลยภาชนะที่วางทิ้งไว้ในครัวโดยไม่มีสิ่งครอบปิด ทำให้สัตว์พาหะอย่างจิ้งจก หนู หรือแมลงสาบ แอบลงมาไต่ตอมและขับถ่ายทิ้งไว้

แนะนำ 4 แนวทางลดปริมาณจิ้งจกในบ้านอย่างปลอดภัย

ชลดความเสี่ยงจากการสัมผัสเชื้อโรคร้าย ควรปฏิบัติตามแนวทางการดูแลบ้านดังนี้

1. ตัดแหล่งอาหาร หมั่นกำจัดแมลงแมงเม่า ยุง และแมลงสาบตัวเล็กๆ ซึ่งเป็นอาหารหลักของจิ้งจก

2. ปิดช่องทางเข้าออก ติดตั้งมุ้งลวดตามประตูหน้าต่าง และอุดรอยรั่วหรือรอยแตกตามผนังบ้าน

3. ใช้กลิ่นสกัดธรรมชาติ สเปรย์ฉีดกลิ่นสมุนไพร เช่น กลิ่นน้ำมันหอมระเหยเปปเปอร์มินต์ กลิ่นมะกรูด หรือเปลือกส้ม เพื่อไล่จิ้งจก

4. รักษาความสะอาด ไม่วางเศษอาหารทิ้งไว้นอกตู้เย็น และทำความสะอาดคราบมันในห้องครัวอย่างสม่ำเสมอ