ศุกร์สุขภาพ : “ข้อเข่าเสื่อม” ปัญหาสุขภาพผู้สูงวัย (ตอน 1)

ข่าว

    ศุกร์สุขภาพ : “ข้อเข่าเสื่อม” ปัญหาสุขภาพผู้สูงวัย (ตอน 1)

    คณะแพทยศาสตร์ รพ.รามาธิบดี

      6 มี.ค. 2563 05:02 น.


      เมื่ออายุเพิ่มขึ้น ปัญหาด้านสุขภาพต่างๆ ของผู้สูงอายุก็เพิ่มขึ้นตามวัยไปด้วย ไม่ว่าจะเป็นเรื่องการมองเห็น การฟัง สมอง รวมถึงเรื่องของ “ข้อเข่า” ซึ่งนับเป็นอีกหนึ่งปัญหาที่สำคัญของผู้สูงอายุ เพราะเป็นความเสื่อมที่เกิดขึ้นตามวัย ซึ่งทุกคนไม่สามารถหลีกเลี่ยงได้ แต่จะเกิดขึ้นช้าหรือเร็วก็ขึ้นอยู่กับสุขภาพและการใช้งานข้อเข่าของแต่ละคน คอลัมน์ “ศุกร์สุขภาพ” สัปดาห์นี้จะพาไปรู้จักอีกหนึ่งโรคของผู้สูงวัย นั่นก็คือ “โรคข้อเข่าเสื่อม”

      รู้จัก “โรคข้อเข่าเสื่อม”

      “โรคข้อเข่าเสื่อม” เป็นโรคที่เกิดจากความเสื่อมของกระดูกอ่อนของผิวข้อ ที่อยู่ระหว่างข้อเข่า ซึ่งกระดูกอ่อนนี้มีหน้าที่รองรับแรงกระแทกของข้อเข่า ช่วยกระจายน้ำหนัก และทำให้ข้อเข่าลื่นไหลได้ดีขึ้น แต่เมื่อคนเราอายุมากขึ้น ประมาณ 50 ปีขึ้นไป กระดูกอ่อนส่วนนี้ก็จะเริ่มมีความเสื่อม ทำให้กระดูกแข็งเกิดการเสียดสีกัน และทำให้คนไข้เกิดอาการปวด

      นอกจากนี้ความเสื่อมตามธรรมชาติยังมีสาเหตุอื่นๆ ที่ทำให้เพิ่มความเสี่ยงให้เกิดข้อเข่าเสื่อมมากขึ้น เช่น อุบัติเหตุที่เข่า ทำให้เส้นเอ็นฉีกขาด คนไข้ที่เคยกระดูกหัก คนที่มีโรคประจำตัวอื่นๆ เช่น โรครูมาตอยด์ โรคข้ออักเสบเรื้อรัง การติดเชื้อของข้อเข่า เป็นต้น

      อาการ

      เมื่อไม่มีกระดูกอ่อนรองรับแรงกระแทกของเข่าเวลาที่เคลื่อนไหวร่างกาย กระดูกแข็งจึงเกิดการเสียดสีกัน คนไข้จึงมาพบแพทย์ด้วยอาการเหล่านี้

      • มีเสียงในข้อเข่า

      • มีอาการปวดเวลาเดิน

      • การเหยียดงอของข้อเข่าลดลง หรือในบางรายที่มีการอักเสบของเยื่อหุ้มข้อร่วมด้วย ทำให้ข้อเข่ามีอาการบวมด้วย

      • ข้อเข่าผิดรูป ขาโก่งหรือขาฉิ่งมากกว่าผิดปกติ

      • เข่าแอ่นหรือไม่สามารถเหยียดจนสุดได้

      อาการปวดหลักๆ ของคนไข้ข้อเข่าเสื่อมเกิดจากการที่กระดูกแข็งเสียดสีกัน ส่วนอีกสาเหตุหนึ่งคือ เยื่อหุ้มข้อรอบๆ เข่ามีการอักเสบ ทำให้เกิดอาการปวดได้เช่นกัน

      ในคนไข้ที่มีอาการอักเสบไม่มาก จะมีอาการปวดเฉพาะเวลาที่ใช้งานเท่านั้น เช่น งอเหยียดเข่า เวลาลงน้ำหนักเข่า แต่ในคนไข้ที่มีการอักเสบของเยื่อหุ้มข้อหรือเส้นเอ็นอักเสบ แม้ว่าไม่ได้ใช้งานเข่า ก็มีอาการปวดเกิดขึ้นได้

      ควรไปพบแพทย์เมื่อไร?

      • หากมีอาการปวดข้อเข่าเวลาใช้งาน เช่น เดิน นั่งงอเข่า นั่งสมาธิ งอเข่าแล้วปวด เดินมากๆ แล้วมีอาการปวด

      • มีเสียงดังก๊อกแก๊กๆ ในข้อเข่า

      • อาการดังที่กล่าวไปข้างต้น เป็นอาการที่พบบ่อยในผู้สูงอายุ แต่หากมีอาการดังกล่าว ก็ควรรีบไปพบแพทย์เฉพาะทาง เพื่อหาสาเหตุของอาการปวดเข่า จะได้รักษาได้อย่างทันท่วงที

      การวินิจฉัยโรค

      แพทย์จะทำการซักอาการและประวัติของคนไข้ ในรายที่อายุมากๆ หากพบว่ามีเสียงในข้อเข่า ก็สามารถวินิจฉัยได้ว่าเป็นโรคข้อเข่าเสื่อม นอกจากนี้อาจทำการตรวจเพิ่มเติมโดยการเอกซเรย์ข้อเข่า หากพบว่าภาพถ่ายเอกซเรย์เข้าได้กับโรคข้อเข่าเสื่อม ก็สรุปได้ว่าเป็นโรคนี้

      ระยะของโรคข้อเข่าเสื่อม แบ่งออกเป็น 4 ระยะ ดังนี้

      ระยะที่ 1 ในระยะแรกนี้ ภาพรังสีของคนไข้จะยังไม่มีการเปลี่ยนแปลงของข้อเข่ามากนัก มีเพียงแค่อาการปวดเข่า

      ระยะที่ 2 คนไข้จะมีอาการปวดเข่า ร่วมกับภาพรังสีมีกระดูกงอก ซึ่งเกิดจากการที่กระดูกอ่อนเดิมเสื่อมไป ร่างกายจึงมีการสร้างกระดูกเพิ่มขึ้นมา เพื่อให้มีพื้นที่ในการรับน้ำหนัก ทำให้มีกระดูกเพิ่มขึ้นมาบริเวณด้านในหรือด้านนอกของหัวเข่า ซึ่งกระดูกงอกนี้สามารถมองเห็นได้จากภาพรังสี

      ระยะที่ 3 นอกจากอาการปวดเข่าแล้ว ภาพรังสีมีช่องระหว่างข้อเข่าเริ่มมีความตีบแคบลง

      ระยะที่ 4 เป็นระยะที่กระดูกอ่อนเสื่อมไปจนหมดแล้วจนทำให้กระดูกแข็งด้านบนและด้านล่างชิดกัน เมื่อคนไข้เคลื่อนไหวร่างกาย ก็จะเกิดการเสียดสีกันของกระดูกแข็ง ในระยะนี้คนไข้ที่มีอาการค่อนข้างมาก จะมีอาการของขาโก่งร่วมด้วย

      สัปดาห์หน้ายังมีความรู้เรื่องการรักษา การดูแลตนเอง และการป้องกันโรคข้อเข่าเสื่อมกันต่อ รอติดตามกันนะครับ

      ---------------------------------------------

      แหล่งข้อมูล

      อ.นพ.ชวรัฐ จรุงวิทยากร ภาควิชาออร์โธปิดิกส์ คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล

      อ่านเพิ่มเติม...

      แท็กที่เกี่ยวข้อง

      ศุกร์สุขภาพคณะแพทยศาสตร์ รพ.รามาธิบดีโรคข้อเข่าเสื่อมผู้สูงอายุข้อเข่าโรคผู้สูงอายุ

      คุณอาจสนใจข่าวนี้

      thairath-logo

      ApplicationMy Thairath

      ios-app-logoandroid-app-logohuawei-app-logo
      Trendvg3 logo
      Sonp logo
      inet logo
      วันศุกร์ที่ 22 ตุลาคม 2564 เวลา 17:32 น.
      ติดต่อโฆษณาร่วมงานกับเราติดต่อเรา
      เกี่ยวกับไทยรัฐมูลนิธิไทยรัฐศูนย์ข้อมูลไทยรัฐบริการข่าวไทยรัฐ - App & SMSFAQศูนย์ช่วยเหลือนโยบายความเป็นส่วนตัวเงื่อนไขข้อตกลงการใช้บริการไทยรัฐโลจิสติคส์