ภาพพระนางพญา วัดนางพญา พิษณุโลก องค์ในคอลัมน์ วงการวันนี้เรียกกันว่า “พิมพ์อกนูนเล็ก” มีความหมายเชื่อมโยงไปจับคู่กับพิมพ์อกนูนใหญ่ เพราะเค้าโครงองค์พระอวบอั๋นอกเต่งตึง เหมือนๆกัน
แต่วงการพระเครื่องรุ่นแรกเริ่มสมมติว่าเริ่มกันสมัยที่ครู ตรียัมปวาย เขียนปริอรรถาธิบายแห่งพระเครื่อง เล่ม 2 พระ
นางพญา ครูเรียกพิมพ์นี้ว่า “อกตั้ง” เพื่อจับคู่กับอีกพิมพ์ “อกแฟบ”
คำ “อกแฟบ” ฟังไม่ค่อยดี บางคนรักจะเรียก “พิมพ์ทรงเทวดา” เพื่อไปจับคู่กับพิมพ์ “สังฆาฏิ” ก็เรียกกันไป ไม่มีใครว่าใคร ชื่อนั้นสำคัญอย่างไร ก็ไม่เท่ากับขอให้เป็นพระแท้ ก็เป็นพอ
“ตรียัมปวาย” เขียนตำราพระนางพญา ราวปี พ.ศ.2497 จัดพิมพ์อกนูนใหญ่ ไว้ในกลุ่มพิมพ์ทรงพิเศษ ซึ่งมีสามพิมพ์ พิมพ์พิเศษอกนูนใหญ่ พิมพ์พิเศษแขนอ่อนสุโขทัย และพิมพ์พิเศษแขนอ่อนอยุธยา
แต่ในระยะหลังๆ เมื่อพิมพ์ทรงพิเศษอกนูนใหญ่ กลายเป็นไม่พิเศษไปแล้ว พิมพ์พิเศษแขนอ่อนอยุธยา ก็เรียกขานกันในชื่อใหม่ “พิมพ์เข่าบ่วง”
ย้อนมาคุยกันถึงพิมพ์อกนูนเล็ก องค์ในคอลัมน์วันนี้ต่อ อกนูนเล็กองค์นี้ ที่พิเศษก็คือกดพิมพ์ติดชัด โดยเฉพาะส่วนพระพักตร์ ที่เห็นชัดก็คือ จมูก ปาก ชัดเจน เม็ดตาปุ่มโปน
เหนือเม็ดตายังเห็นเค้าลางของเส้นพระศก เป็นริ้วทางยาวขึ้นไปข้างบน
เรื่องจมูก ปาก ตา พิมพ์อกนูนเล็ก คงพอเห็นเค้ากันบ้าง ในองค์ครูที่ตีพิมพ์ในหนังสือพระมาตรฐาน องค์แรก เม็ดตาปุ่มโปนเหมือนจะทะลักออกจากเบ้า ของอาจารย์รังสรรค์ ต่อสุวรรณ แต่องค์นั้น ส่วนอื่นๆล่างลงมา ติดพิมพ์ไม่ชัดจึงยังดูไม่สะใจ
ต่อมาหนังสือภาพพระเครื่องมาตรฐานวงการ ก็เริ่มมีองค์มีหน้ามีตา ทยอยกันออกมา แต่ก็ยังไม่ชัดเจนสักเท่าไหร่
...
เจอองค์ในคอลัมน์วันนี้ ตอนแรกก็ต้องตั้งสติส่องแล้วส่องอีก ส่องแบบแทบไม่กะพริบตา ...สวยคมสมบูรณ์เป็นเลิศ ผิวพรรณเกลี้ยงเกลา ไม่มีคราบฝ้ารารักเป็นตัวช่วย อย่างนี้ พระแท้หรือเปล่า?
เนื้อละเอียดสีแดง แบบที่คุ้นตา ผิวตึงแน่น ด้านหน้าแทบไม่ปรากฏเม็ดแร่ แต่ด้านหลังมีริ้วลายมือ และปุ่มปูดของผิวดิน ที่ปกคลุมเม็ดแร่ ...ประปราย นี่ก็คือสภาพผิวพระนางพญา วัดนางพญาแท้อีกข้อ
“ตรียัมปวาย” วางหลักเนื้อมาตรฐาน ไว้สี่เนื้อ เนื้อว่านนุ่ม เนื้อดินนุ่ม เนื้อดินแกร่ง เนื้ออิฐ
ใช้ประสบการณ์ในการดูพระนางพญา มาหลายองค์ ลองมโนตาม เนื้อองค์นี้ จัดไว้เป็น “เนื้อดินนุ่ม” เป็นเนื้อระดับกลางของเนื้อนางพญาส่วนใหญ่
ข้อเด่นขององค์นี้ คือความคมชัดของพิมพ์ นอกจากส่วนพระพักตร์แล้ว ส่วนพระอุระเส้นสังฆาฏิ เส้นขอบชีวิตคมชัด คนที่แม่นพิมพ์เทียบเคียงได้ ทุกเส้นสายถูกที่ถูกตำแหน่ง
อยากคุยถึงจุดสำคัญที่เก็บไว้ใช้กับตัวเองมานาน คือริ้วร่องรอยยุบ เยื้องๆกันบนและล่างเส้นขอบจีวร ซึ่งมีในพระแท้ไม่กี่องค์ ผมเจอจุดนี้ในองค์ไหน ก็ตัดสินใจได้ทันที
ยิ่งองค์ที่ติดชัดขนาดมีหน้ามีตา สิ่งที่จะมีตามมาก็คือเส้นคมๆสามสี่เส้น ในพระศอ
นางพญาพิมพ์อกนูนเล็ก องค์สวยๆ ราคาเลยแสนกลางมานาน ข่าวขึ้นหลักล้านยังไม่ค่อยได้ยิน
จนมาถึงองค์ล่า องค์ของคุณศิริ คูวิบูลย์ศิลป์ ที่อาจารย์รังสรรค์ ต่อสุวรรณ เอาภาพถ่ายมาเขียนลง “ผู้จัดการสุดสัปดาห์” ทำเอาคนในวงการตาค้าง เพราะประเมินราคาไว้ถึง 12 ล้าน
เห็นภาพแล้วก็ต้องยอมรับ สวยจริงดูง่ายจริง
ยิ่งเอาไปรวมกับเครดิต “พี่หริ” เจ้าของพระ เซียนพระรอดรุ่นตำนาน...ซึ่งเคยทำสถิติราคาพระรอดพิมพ์ใหญ่ไว้ถึง 14 ล้าน หลายคนคงถอนใจว่า “ไม่แพง”.
O พลายชุมพล O