พระสมเด็จสภาพมีเค้าเป็นสมเด็จวัดระฆัง พิมพ์ใหญ่องค์นี้ เจ้าของพระนิมนต์มาให้ดู ในกรอบเลี่ยมเงินบางๆ ด้านหลังเจาะรูปใบโพธิ์ เหมือนพระสมเด็จปลอม ที่วางขายทั่วไปตลาดพระริมถนน
แต่ไม่ว่า จะเลี่ยมกรอบเงิน ตลับเงิน เลี่ยมทอง หรือตลับทอง ที่มักมาพร้อมกับเรื่องเล่า เจ้าของเป็นผู้เฒ่าบ้านโบราณ หรืออาเสี่ยตกยาก ฯลฯ สำหรับคนเป็นพระ ไม่สำคัญเท่าการได้ดูทั้งองค์
ถอดกรอบออกแล้ว ด้านหน้าเห็นทุกเส้นสาย อยู่ถูกที่ถูกตำแหน่ง ถือว่า “พิมพ์ไปได้”
สี่ขอบด้านหลังมีร่องรอยร่อยหรอ มีรอยยุบรอยแยก ไม่เป็นขอบคม เติมคะแนนพระแท้ มาได้อีกหน่อย
ส่องแว่นดูเนื้อส่วนที่สึก ตรงหน้า กลางอก หัวเข่าซ้าย เงาสว่างลึกจับตา ผิวรวมๆ เรียกแป้งโรยพิมพ์แม้ค่อนหนา แต่ก็นุ่มนวลตา ที่ไม่น่ารักก็จะเป็นฝ้ารักที่ควรเป็นสีดำแกมน้ำตาล แต่ฝ้ารักองค์นี้ เป็นสีเทา
หลายคนมีแผลใจ พระเก๊ผิวสีเทา เนื้อพิมพ์เข้าตา ก็อาจวาง แต่ถ้าผ่านชั่วโมงบิน ดูพระสมเด็จแท้มากพอ คุ้นตาฝ้ารักที่เป็นสีน้ำตาลปนแดง หรือสีดำ ก็จะพบว่า ฝ้ารักเปลี่ยนเป็นสีเทา เหมือนสีตะไคร่ ก็มีหลายองค์
ลึกลงในรอยยุบ รอยแยก รักติดเป็นแผ่นในขอบข้าง “ก้อนขาว” ทั้งผิวหน้าหรือด้านหลัง ดูตาเปล่าก็เห็น ส่องแว่นชัดเจน นี่ก็ชี้ว่า เป็นคุณสมบัติ เนื้อพระสมเด็จวัดระฆังแท้...ได้อีกข้อ
แต่ก็ต้องระวัง เพราะของปลอม ก็ทำได้ใกล้เคียงเต็มที
ข้อสะดุดตา ปลายพระเกศ ช่วงที่ชนซุ้ม แทนที่จะโค้ง เอน หรือสะบัด อย่างที่เห็นๆในองค์อื่น แต่องค์นี้ เกิดหักเหลี่ยมราว 45 องศา กรณีเช่นนี้ ครู “ตรียัมปวาย” ท่านใช้คำว่า ความวิกลทางพิมพ์ทรง
นึกถึงทรงเจดีย์ บางขุนพรหม องค์ครูองค์หนึ่ง ช่วงปลายแขนจดกันแยกซ้อนเป็นสองเส้น อย่าคิดว่าเกิดจากแม่พิมพ์ แต่เกิดจากรอยเขยื้อน ขณะถอดแม่พิมพ์
...
ที่เห็นๆว่าเป็นพิมพ์เดียวกัน แต่เอนซ้าย โย้ขวา หรือปลายแหลมของเส้นฐาน เกิดติ่งแหลมๆพุ่งออกมา ไม่ใช่ตำหนิพิเศษอะไร แต่เกิดจากแรงเขยื้อนขณะถอดแม่พิมพ์ทั้งนั้น
อีกข้อสังเกต สำหรับสมเด็จวัดระฆังพิมพ์ใหญ่ หลายแม่พิมพ์องค์ครูที่คุ้นตา ขอบในเส้นซุ้มด้านขวา มักมีรอยขยักเว้า ตั้งแต่บนถึงล่าง ขณะที่ขอบในซุ้มด้านซ้าย มักเป็นเส้นตรงเรียบ
ฐานชั้นกลาง เริ่มจากปลายคมขวานฐานสิงห์ด้านซ้าย องค์นี้ เริ่มมีรอยเว้าขึ้นบน แล้วหักลงมา แล้วไล่เรียงเป็นเส้นตรงบ้างโค้งบ้างน้อยๆ ไปจนถึงปลายคมขวานด้านขวา จุดสังเกตนี้ ของปลอมทำออกมานาน
ใช้เป็นข้อพิจารณาประกอบก็พอ ถ้ามีก็ดี ถ้าไม่มีก็ต้องพิจารณาหาองค์ประกอบอื่น
รวมความ สมเด็จวัดระฆังพิมพ์ใหญ่องค์ที่มากับกรอบเงิน ดูซอมซ่อองค์นี้ เป็นพระแท้ ที่จัดได้ว่าดูไม่ยากนัก
เม็ดมวลสาร ก้อนขาว กากดำ ส่องหาดูได้ แต่ที่ด้านหลัง “เม็ดแดง” มีมากกว่าที่เห็นทั่วไป กลายเป็นข้อสะดุดใจ ทำนึกถึง สมเด็จปลอมชุดหนึ่ง เมื่อสามสี่สิบปีที่แล้ว
พิมพ์พอได้ เนื้อผิวพอไหว แต่ใส่ “เม็ดแดง” มาก เลยเป็นข้อสังเกตให้วางทันที
แต่กรณีเม็ดแดงมาก็คลี่คลาย เจ้าของเอาพระสรงน้ำหอม ใส่ตลับห้อยคอไม่กี่เดือน ธรรมชาติของผิวปูน (ที่เรียกแป้งโรยพิมพ์) หนาขึ้นมาคลุม เม็ดแดงที่เห็นว่ามากก็หาย เห็นแค่ปริ่มๆรำไร
เหล่านี้ เป็นข้อพิจารณาพระสมเด็จวัดระฆังแท้...ของคนที่คิดว่า “พอเป็น” และซื้อเองด้วยราคาที่กล้ารับความเสี่ยงไหว
พระระดับองค์นี้ ถ้าจะซื้อกันในราคากลไกตลาด หลายตาเซียนรับประกัน ราคาก็จะยกระดับไปเป็นหลายๆล้าน ไม่ใช่เรื่องแปลกพิสดารแต่ประการใด นี่เป็นกติกาสากล.
O พลายชุมพล O