เมื่อเข้าสู่ฤดูฝน สิ่งหนึ่งที่เรามักได้ยินผู้ใหญ่เตือนกันอยู่บ่อยๆ คือ “ถ้าตากฝนมา ต้องรีบไปสระผมทันทีและเช็ดหัวให้แห้ง ไม่งั้นจะทำให้เป็นหวัด” คำเตือนนี้ไม่ใช่แค่กุศโลบายโบราณ แต่ในทางการแพทย์และวิทยาศาสตร์มีเหตุผลรองรับที่เกี่ยวข้องกับอุณหภูมิร่างกายและเชื้อโรคอย่างชัดเจน

ไขข้อสงสัย ทำไมโดนฝนถึงต้องรีบสระผมทันที? ไม่งั้นจะทำให้ป่วย

หลายคนอาจเข้าใจผิดว่า "น้ำฝน" คือสาเหตุที่ทำให้ป่วยโดยตรง แต่ในความเป็นจริงแล้ว น้ำฝนเป็นเพียงปัจจัยร่วมที่ทำให้ร่างกายของเราอ่อนแอลงจนเชื้อไวรัสเข้าสู่ร่างกายได้ง่ายขึ้น โดยมีสาเหตุหลักๆ อยู่ 2 ประการ ดังนี้

1. การเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิที่หนังศีรษะ

เมื่อน้ำฝนตกลงมากระทบศีรษะ ความเย็นของน้ำฝนจะทำให้อุณหภูมิบริเวณหนังศีรษะและร่างกายลดต่ำลงอย่างรวดเร็ว ส่งผลให้เส้นเลือดฝอยบริเวณจมูกและทางเดินหายใจส่วนต้นหดตัวลง เมื่อเส้นเลือดหดตัว เม็ดเลือดขาวซึ่งมีหน้าที่ดักจับสิ่งแปลกปลอมและเชื้อโรคจะเดินทางมาเลี้ยงบริเวณทางเดินหายใจได้น้อยลง ทำให้ระบบภูมิคุ้มกันบริเวณนั้นอ่อนแอลงชั่วคราว จึงเป็นโอกาสให้เชื้อไวรัสไข้หวัดที่อยู่ในอากาศเข้าสู่ร่างกายได้ง่ายขึ้น

2. สิ่งสกปรกและเชื้อโรคที่ปนเปื้อนมากับฝน

น้ำฝนในปัจจุบันไม่ได้สะอาดบริสุทธิ์ 100% เนื่องจากต้องตกลงผ่านชั้นบรรยากาศที่มีทั้งฝุ่นละออง ควัน มลพิษ และเชื้อแบคทีเรียหรือไวรัสที่ลอยอยู่ในอากาศ เมื่อละอองฝนสาดมากระทบเส้นผมและหนังศีรษะ สิ่งสกปรกเหล่านี้จะเกาะติดและสะสมอยู่บนหัวของเรา หากปล่อยทิ้งไว้ให้แห้งเอง ความชื้นสะสมร่วมกับความสกปรกอาจก่อให้เกิดเชื้อราบนหนังศีรษะ และทำให้ร่างกายสูญเสียความร้อนไปเรื่อยๆ จนป่วยในที่สุด

...

การสระผมหลังจากโดนฝนเป็นการช่วยล้างสิ่งสกปรกและเชื้อโรคออกจากหนังศีรษะ และที่สำคัญคือการใช้น้ำอุณหภูมิปกติหรือน้ำอุ่นสระผม จะช่วยปรับอุณหภูมิของร่างกายและหนังศีรษะให้กลับมาสมดุลและอบอุ่นขึ้นอีกครั้ง ซึ่งเป็นการตัดวงจรไม่ให้ร่างกายอ่อนแอจนเป็นหวัด

วิธีดูแลตัวเองหลังโดนละอองฝน ป้องกันก่อนเจ็บป่วย

หากคุณมีความจำเป็นต้องตากฝนหรือโดนละอองฝนระหว่างเดินทาง เพื่อป้องกันไม่ให้ร่างกายเจ็บป่วย ควรปฏิบัติตามขั้นตอนต่อไปนี้

  • รีบสระผมทันที เมื่อกลับถึงบ้านให้สระผมด้วยแชมพูเพื่อล้างสิ่งสกปรกที่ปนเปื้อนมากับน้ำฝน
  • เป่าผมให้แห้งสนิท หลังจากสระผมเสร็จแล้ว ต้องเช็ดและใช้พัดลมหรือไดร์เป่าผมให้แห้งสนิททันที ห้ามปล่อยให้ผมชื้นหรือนอนทั้งๆ ที่ผมยังเปียก
  • ทำร่างกายให้อบอุ่น อาบน้ำชำระร่างกาย เปลี่ยนเสื้อผ้าที่แห้งและสะอาด หากรู้สึกหนาวให้ดื่มน้ำอุ่นเพื่อช่วยเพิ่มอุณหภูมิจากภายใน

การสระผมหลังโดนฝนจึงเป็นขั้นตอนง่ายๆ ที่ช่วยปกป้องระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายไม่ให้ทำงานลดลง ดังนั้น หน้าฝนนี้หากหลีกเลี่ยงการโดนฝนไม่ได้ อย่าลืมสระผมและดูแลศีรษะให้แห้งอยู่เสมอ เพื่อสุขภาพที่แข็งแรงตลอดฤดูกาล