ตื่นนอนตอนเช้าแต่กลับรู้สึกอึดอัด พุงป่อง ท้องอืดอย่างไม่ทราบสาเหตุ แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบทางเดินอาหารเผย 1 นิสัยง่ายๆ ที่ควรทำก่อนมื้อเช้าเพื่อกระตุ้นระบบย่อยและขับโซเดียมส่วนเกิน

อาการท้องอืด แน่นท้อง หรือรู้สึกพุงป่องหลังจากรับประทานอาหารมื้อใหญ่ ของทอด หรือเครื่องดื่มที่มีแก๊ส อาจเป็นเรื่องปกติที่หลายคนเคยเจอ แต่หากคุณตื่นนอนขึ้นมาในตอนเช้าแล้วพบว่าตัวเองมีอาการท้องอืดทันที ทั้งที่ยังไม่ได้เริ่มรับประทานอะไรเลย ปรากฏการณ์นี้อาจสร้างความสงสัยและไม่สบายตัวให้กับคนรักสุขภาพไม่น้อย

จากการระบุของ พญ.ริตู นาฮาร์ (Dr. Ritu Nahar, MD) อายุรแพทย์โรคระบบทางเดินอาหารจาก Allied Digestive Health ชี้แจงว่า สาเหตุหลักของอาการท้องอืดตอนเช้ามักเกิดจากการรับประทานอาหารมื้อใหญ่ในช่วงดึก ซึ่งเธอแนะนำว่าควรรับประทานอาหารเย็นอย่างน้อย 3 ชั่วโมงก่อนเข้านอน นอกจากนี้ การรับประทานอาหารที่ก่อให้เกิดแก๊ส เช่น พืชตระกูลถั่ว หรืออาหารที่ร่างกายย่อยยาก รวมถึงผู้ที่มีภาวะลำไส้แปรปรวน (IBS) ท้องผูกเรื้อรัง และการเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนหรือการนอนหลับพักผ่อนไม่เพียงพอ ก็ล้วนเป็นปัจจัยกระตุ้นให้เกิดอาการท้องอืดเมื่อตื่นนอนได้เช่นกัน

ดื่มน้ำแก้วใหญ่ นิสัยอันดับ 1 ก่อนมื้อเช้าช่วยลดอาการท้องอืด

สำหรับผู้ที่ต้องเผชิญกับปัญหานี้ พญ.คาร์เมน ฟอง (Dr. Carmen Fong, MD, FACS) ศัลยแพทย์ลำไส้ใหญ่และทวารหนัก และประธานเจ้าหน้าที่บริหารฝ่ายการแพทย์ของ Bummed แนะนำว่า นิสัยยามเช้าที่ดีที่สุดในการจัดการกับอาการท้องอืดคือ “การดื่มน้ำแก้วใหญ่ทันทีก่อนเริ่มมื้อเช้า” ซึ่งเป็นพฤติกรรมสุขภาพที่ดีที่ควรทำเป็นประจำ

...

ภาพจาก iStock
ภาพจาก iStock

พญ.ฟอง อธิบายเพิ่มเติมว่า การดื่มน้ำจะช่วยล้างสารพิษและขับโซเดียมส่วนเกินออกจากร่างกาย ซึ่งเป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เกิดการบวมน้ำและท้องอืด แม้ว่าน้ำอุณหภูมิปกติหรือน้ำเย็นจะมีประโยชน์ แต่การเลือกดื่มน้ำอุ่นในตอนเช้าจะช่วยกระตุ้นระบบย่อยอาหารให้เริ่มทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น ซึ่งจะช่วยบรรเทาอาการอึดอัดได้อย่างรวดเร็ว

ขยับร่างกายเบาๆ กระตุ้นการทำงานของลำไส้

นอกเหนือจากการดื่มน้ำแล้ว แพทย์ผู้เชี่ยวชาญทั้งสองท่านยังแนะนำให้ผสานการเคลื่อนไหวร่างกายเบาๆ เข้าไปในกิจวัตรยามเช้า เช่น การยืดเหยียดกล้ามเนื้อ การเล่นโยคะ หรือการเดินเล่นในตอนเช้า โดย พญ.นาฮาร์ ระบุว่า การทำกิจกรรมทางกายเบาๆ เพียง 10-20 นาที สามารถช่วยกระตุ้นการเคลื่อนไหวของลำไส้ และช่วยขับแก๊สที่สะสมอยู่ในระบบทางเดินอาหารออกมาได้ดีขึ้น

ภาพจาก iStock
ภาพจาก iStock

ความเชื่อมโยงระหว่างการออกกำลังกายเบาๆ กับการลดอาการท้องอืดนี้ มีข้อมูลสนับสนุนจากงานวิจัยเชิงวิทยาศาสตร์ขนาดเล็กที่ตีพิมพ์ในวารสาร The American Journal of Gastroenterology ซึ่งชี้ให้เห็นว่าการขยับร่างกายช่วยบรรเทาอาการท้องอืดได้อย่างมีนัยสำคัญ อีกทั้งการเดินระยะสั้นๆ หลังมื้ออาหารยังสามารถป้องกันไม่ให้เกิดอาการท้องอืดตั้งแต่แรกเริ่มได้อีกด้วย

มื้อเช้าที่ใช่และสิ่งที่ควรเลี่ยงสำหรับคนท้องอืดง่าย

สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงยามเช้า

  • อาหารที่มีส่วนประกอบของนมหรือกลูเตน หากคุณมีภาวะแพ้หรือไม่ทนต่ออาหารเหล่านี้
  • สารให้ความหวานแทนน้ำตาล (Artificial Sweeteners) ที่มักพบในโยเกิร์ตแต่งกลิ่น ข้าวโอ๊ตสำเร็จรูป หรือเครื่องดื่มกาแฟสำเร็จรูป เพราะอาจเพิ่มการผลิตแก๊สในกระเพาะอาหาร

สำหรับเครื่องดื่มแก้วโปรด พญ.นาฮาร์ แนะนำเสริมว่า การจิบชาเปปเปอร์มินต์หรือชาขิงสามารถช่วยได้ดี เนื่องจากเปเปอร์มินต์มีฤทธิ์ช่วยคลายกล้ามเนื้อลำไส้และลดการเกร็ง ส่วนขิงจะช่วยเร่งการบีบตัวของกระเพาะอาหารและลดความรู้สึกอึดอัดแน่นท้อง ทั้งนี้ สำหรับคอกาแฟ การดื่มกาแฟยามเช้าไม่ได้ทำให้อาการท้องอืดแย่ลง ตราบใดที่คุณดื่มน้ำเปล่าให้เพียงพอและไม่ดื่มกาแฟทดแทนน้ำเปล่า

อย่างไรก็ตาม แพทย์ผู้เชี่ยวชาญระบุว่า หากอาการท้องอืดตอนเช้าเกิดขึ้นเป็นประจำและเรื้อรัง ควรเข้าพบแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบทางเดินอาหารเพื่อตรวจหาสาเหตุที่แท้จริงและรับการรักษาที่เหมาะสม แต่หากเกิดขึ้นเพียงนานๆ ครั้ง เคล็ดลับการปรับพฤติกรรมข้างต้นก็เพียงพอที่จะช่วยให้คุณกลับมารู้สึกสบายตัวต้อนรับเช้าวันใหม่ได้อย่างมั่นใจ