รู้จัก "โรคเจ้าหญิง" (Princess Syndrome) เรียกร้องความสนใจ จนคนรอบข้างเอือมระอา

เคยเจอคนที่ต้องการให้ทุกอย่างเป็นไปตามใจตัวเองเสมอไหม? ไม่ว่าจะเป็นในที่ทำงาน กลุ่มเพื่อน หรือความสัมพันธ์ส่วนตัว หากไม่ได้รับความสนใจหรือการดูแลตามที่คาดหวัง ก็อาจแสดงอาการน้อยใจ โกรธ หรือเรียกร้องความสนใจทันที

พฤติกรรมลักษณะนี้มักถูกเรียกกันว่า “โรคเจ้าหญิง” (Princess Syndrome) แม้จะไม่ใช่โรคทางจิตเวชที่ได้รับการวินิจฉัยอย่างเป็นทางการ แต่เป็นคำที่ใช้อธิบายกลุ่มพฤติกรรมที่สะท้อนความเป็นศูนย์กลางของตนเอง ขาดความรับผิดชอบ และคาดหวังให้คนอื่นคอยดูแลอยู่ตลอดเวลา

ทำความรู้จัก “โรคเจ้าหญิง” คืออะไร

โรคเจ้าหญิง เป็นแนวคิดทางจิตวิทยาที่ใช้พูดถึงผู้ใหญ่ที่ยังคงมีพฤติกรรมคล้ายเด็ก เอาตัวเองเป็นศูนย์กลาง และคาดหวังว่าคนรอบข้างจะช่วยจัดการปัญหาต่างๆ ให้เหมือนเจ้าหญิงหรือเจ้าชายในเทพนิยาย

ผู้ที่มีลักษณะเช่นนี้มักเชื่อว่าตนเองควรได้รับการดูแลเป็นพิเศษ ต้องการการยอมรับจากคนอื่นอยู่เสมอ และมีแนวโน้มพึ่งพาผู้อื่นมากกว่าการพึ่งพาตนเอง แม้ว่าจะอยู่ในวัยผู้ใหญ่แล้วก็ตาม

สัญญาณและอาการของ “โรคเจ้าหญิง” ที่พบได้บ่อย

Dr. Lennie Soo ผู้ก่อตั้ง 360 Wellness Hub ให้ความเห็นว่าผู้ที่มีแนวโน้มเข้าข่ายโรคเจ้าหญิง จะมีลักษณะดังต่อไปนี้

1. ต้องการเป็นจุดสนใจอยู่เสมอ ไม่ชอบถูกมองข้าม และมักพยายามดึงความสนใจกลับมาที่ตนเอง หากไม่ได้รับความสนใจตามที่คาดหวัง อาจเกิดความไม่พอใจหรือแสดงอารมณ์ออกมาอย่างชัดเจน

2. พึ่งพาผู้อื่นมากเกินไป มักคาดหวังให้คนรอบตัวช่วยแก้ปัญหา ดูแล หรือรับผิดชอบแทน ไม่ว่าจะเป็นเรื่องงาน การเงิน หรือเรื่องส่วนตัว

3. ต้องการคำชื่นชมตลอดเวลา ความมั่นใจในตนเองขึ้นอยู่กับการยอมรับจากคนอื่น จึงมักแสวงหาคำชมและการยืนยันคุณค่าของตัวเองจากภายนอกอยู่เสมอ

4. รับคำวิจารณ์ได้ยาก เมื่อถูกตักเตือนหรือเสนอความคิดเห็นที่แตกต่าง อาจรู้สึกว่าตนเองถูกโจมตี และไม่ยอมรับข้อผิดพลาดของตัวเองง่ายๆ

5. ขาดความรับผิดชอบและยอมแพ้ง่าย บางคนคาดหวังว่าทุกอย่างจะง่ายดาย หากเจออุปสรรคก็มักถอยหนีหรือโยนภาระให้ผู้อื่นรับผิดชอบแทน

6. มีความสัมพันธ์ที่ไม่มั่นคง เนื่องจากมักคาดหวังการเอาใจใส่จากคนรอบตัวมากเกินไป จึงอาจเกิดปัญหาความขัดแย้งกับเพื่อน ครอบครัว หรือคู่รักได้ง่าย

อะไรเป็นสาเหตุของพฤติกรรม “โรคเจ้าหญิง”

นักจิตวิทยามองว่า Princess Syndrome ไม่ได้เกิดขึ้นเพียงเพราะนิสัยส่วนตัว แต่เกี่ยวข้องกับการเลี้ยงดูและสภาพแวดล้อมในวัยเด็กด้วย เช่น

การเลี้ยงดูแบบปกป้องมากเกินไป เด็กที่ได้รับการดูแลจนแทบไม่ต้องรับผิดชอบอะไรเลย อาจเติบโตมาโดยเชื่อว่าคนอื่นควรช่วยเหลือและแก้ปัญหาให้ตลอดเวลา

อิทธิพลจากสื่อและวัฒนธรรม นิทาน เจ้าหญิงในเทพนิยาย หรือสื่อบางประเภท อาจปลูกฝังแนวคิดว่าความสวย ความโดดเด่น หรือการรอให้ใครสักคนมาช่วยเหลือคือเส้นทางสู่ความสุข จนเกิดความคาดหวังที่ไม่สอดคล้องกับชีวิตจริง

การได้รับการยกย่องมากเกินไป เมื่อเด็กเติบโตมาโดยได้รับคำชมตลอดเวลาโดยไม่ต้องพยายาม อาจทำให้เกิดความรู้สึกว่าตนเองพิเศษกว่าคนอื่น และควรได้รับการปฏิบัติที่เหนือกว่า

ผลกระทบที่ตามมาของผู้ที่มีลักษณะแบบโรคเจ้าหญิง

แม้ในช่วงแรกพฤติกรรมเหล่านี้อาจดูเป็นเพียงนิสัยส่วนตัว แต่หากรุนแรงขึ้นอาจส่งผลต่อชีวิตในหลายด้าน

• มีปัญหาความสัมพันธ์กับคนรอบข้าง
• ทำงานร่วมกับผู้อื่นได้ยาก
• ขาดแรงจูงใจในการพัฒนาตนเอง
• ไม่สามารถรับมือกับความล้มเหลวหรือความผิดหวังได้ดี
• พึ่งพาผู้อื่นจนสูญเสียความเป็นอิสระในการใช้ชีวิต

วิธีปรับตัวให้หลุดพ้นจาก “เจ้าหญิงในเทพนิยาย”

ผู้เชี่ยวชาญแนะนำว่า การสร้างความเข้มแข็งจากภายในสำคัญกว่าการรอให้คนอื่นมาช่วยเหลือ

• ฝึกแก้ปัญหาด้วยตัวเอง
• ยอมรับข้อผิดพลาดและเรียนรู้จากความล้มเหลว
• สร้างคุณค่าในตัวเองจากความสามารถ ไม่ใช่จากคำชม
• ฝึกความรับผิดชอบในชีวิตประจำวัน
• พัฒนาทักษะการเห็นอกเห็นใจและรับฟังผู้อื่น
• หากพฤติกรรมดังกล่าวส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิต ควรปรึกษานักจิตวิทยาหรือผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพจิต

“โรคเจ้าหญิง” หรือ Princess Syndrome ไม่ใช่โรคทางจิตเวชอย่างเป็นทางการ แต่เป็นคำที่ใช้เรียกพฤติกรรมของผู้ที่คาดหวังการดูแล เอาใจใส่ และการยอมรับจากผู้อื่นมากเกินไป จนขาดความรับผิดชอบและการพึ่งพาตนเอง

ในโลกความเป็นจริง ไม่มีเจ้าชายขี่ม้าขาวมาช่วยแก้ปัญหาทุกเรื่อง การเรียนรู้ที่จะรับผิดชอบชีวิตของตัวเอง สร้างคุณค่าในตนเอง และพัฒนาความเข้มแข็งทางอารมณ์ คือหนทางที่จะช่วยให้เติบโตอย่างมั่นคงและมีความสัมพันธ์ที่ดีกับคนรอบข้างมากกว่าอยู่ในโลกเทพนิยายตลอดไป

ที่มาของข้อมูล : www.my360wellnesshub.com