สงสัยไหม? ทำไมอากาศร้อนแล้วต้องปวดหัว พบกับสาเหตุทางการแพทย์ที่ทำให้หลอดเลือดขยายตัว อาการขาดน้ำ และวิธีดูแลตัวเองเบื้องต้นเพื่อป้องกันอาการป่วยรุนแรงในช่วงฤดูร้อน

อากาศเมืองไทยที่ร้อนระอุไม่เพียงแต่ทำให้หงุดหงิดง่าย แต่ยังมาพร้อมอาการ "ปวดหัว" ที่หลายคนหลีกเลี่ยงไม่ได้ ไม่ว่าจะเป็นอาการปวดตุ้บๆ หรือมึนหัวอย่างรุนแรง ไทยรัฐออนไลน์จะพาไปเจาะลึกว่า อาการปวดหัวจากความร้อนเกิดจากสาเหตุใดกันแน่ และเมื่อไหร่ที่อาการเหล่านี้กลายเป็นสัญญาณเตือนภัยที่อันตรายถึงชีวิต

อากาศร้อนปวดหัว เกิดจากอะไร? เปิดสาเหตุทางการแพทย์ที่หลายคนไม่รู้

เมื่ออุณหภูมิภายนอกสูงขึ้น ร่างกายมนุษย์จะมีกลไกการตอบสนองเพื่อรักษาอุณหภูมิในร่างกายให้คงที่ ซึ่งกระบวนการเหล่านี้เองที่เป็นต้นเหตุของอาการปวดหัว โดยแบ่งออกเป็นสาเหตุหลักได้ดังนี้

1. หลอดเลือดขยายตัว 

เมื่อร่างกายร้อนจัด หลอดเลือดบริเวณผิวหนังและสมองจะขยายตัวขึ้นเพื่อช่วยระบายความร้อน การขยายตัวอย่างรวดเร็วนี้ส่งผลกระทบต่อเส้นประสาทรอบหลอดเลือด ทำให้เกิดอาการปวดหัวแบบตุ้บๆ คล้ายกับอาการไมเกรน

2. ภาวะขาดน้ำ 

อากาศร้อนทำให้เสียเหงื่อมาก หากดื่มน้ำไม่เพียงพอ ปริมาณเลือดในร่างกายจะลดลงและมีความเข้มข้นมากขึ้น ส่งผลให้สมองได้รับออกซิเจนไม่เพียงพอ จนเกิดอาการมึนงงและปวดศีรษะตามมา

3. แสงแดดจ้าและการเกร็งตัวของกล้ามเนื้อ

ภาพจาก iStock
ภาพจาก iStock

...

แสงแดดที่สว่างเกินไปเป็นตัวกระตุ้น ชั้นดีสำหรับผู้ป่วยไมเกรน นอกจากนี้ การหรี่ตาหรือเกร็งกล้ามเนื้อใบหน้าและบ่าไหล่ท่ามกลางแดดจัดติดต่อกันเป็นเวลานาน ยังทำให้เกิดอาการปวดหัวจากความเครียดได้เช่นกัน

วิธีแก้ปวดหัวจากอากาศร้อนเบื้องต้น ดูแลตัวเองอย่างไรให้ฟื้นตัวเร็ว

หากเริ่มมีอาการปวดหัวเมื่อต้องเผชิญกับอากาศร้อนจัด แนะนำให้ปฏิบัติตามขั้นตอนดังนี้

  • รีบเข้าที่ร่ม: ย้ายตัวเองไปอยู่ในพื้นที่ที่มีอากาศถ่ายเทสะดวก หรือห้องที่มีเครื่องปรับอากาศ
  • จิบน้ำสะอาด: ค่อยๆ จิบน้ำเปล่าอุณหภูมิห้อง ไม่ควรดื่มน้ำเย็นจัดทันทีเพื่อป้องกันอาการ Cold Shock
  • เช็ดตัวระบายความร้อน: ใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดบริเวณซอกคอ ข้อพับ และใบหน้า
  • พักสายตา: หลีกเลี่ยงการใช้หน้าจอโทรศัพท์มือถือ หรือการจ้องแสงจ้าชั่วคราว

สัญญาณอันตราย! ปวดหัวแบบไหนที่ต้องไปพบแพทย์ด่วน

อาการปวดหัวจากความร้อนอาจเป็นสัญญาณแรกเริ่มของ "โรคลมแดด" หรือ Heatstroke หากมีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย ควรรีบนำส่งโรงพยาบาลทันที:

  • ตัวร้อนจัดแต่ไม่มีเหงื่อออก
  • มีอาการคลื่นไส้ อาเจียนรุนแรง
  • สับสน มึนงง พูดจาไม่รู้เรื่อง
  • มีอาการชักหรือหมดสติ

อาการปวดหัวจากอากาศร้อนเป็นเรื่องที่ป้องกันได้ด้วยการปรับพฤติกรรม โดยเฉพาะการดื่มน้ำและการหลีกเลี่ยงแสงแดดจัดในช่วงกลางวัน อย่างไรก็ตาม การหมั่นสังเกตสัญญาณเตือนที่รุนแรงคือสิ่งสำคัญที่จะช่วยลดความเสี่ยงจากการเจ็บป่วยรุนแรงในฤดูร้อนนี้ได้