วันพืชมงคล 2569 ถือเป็นพระราชพิธีสำคัญที่อยู่คู่สังคมไทยมาอย่างยาวนาน สะท้อนถึงวิถีชีวิตของคนไทยที่ผูกพันกับการเกษตรและผืนแผ่นดิน พิธีนี้ไม่เพียงเป็นการเสริมสิริมงคลแก่การเพาะปลูก แต่ยังเป็นขวัญกำลังใจให้แก่เกษตรกรทั่วประเทศ อีกทั้งยังแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของภาคเกษตรกรรมซึ่งเป็นรากฐานสำคัญของเศรษฐกิจและวัฒนธรรมไทยมาตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน

วันพืชมงคล 2569 ตรงกับวันที่เท่าไหร่ เป็นวันหยุดไหม

จากข้อมูลศูนย์บริการข้อมูลมติคณะรัฐมนตรี ระบุว่า วันพืชมงคลปีนี้ ตรงกับวันพุธที่ 13 พฤษภาคม 2569 ถือเป็นวันหยุดราชการ (แต่ไม่ได้เป็นวันหยุดของเอกชน)

เปิดประวัติที่มาของ "วันพืชมงคล 2569" คือวันอะไร 

วันพืชมงคล หรือ “พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ” (ภาษาอังกฤษ : Royal Ploughing Ceremony Day) เป็นพระราชพิธีสำคัญของไทยที่สืบทอดมาตั้งแต่สมัยโบราณ เพื่อความเป็นสิริมงคลแก่การเพาะปลูกและสร้างขวัญกำลังใจให้แก่เกษตรกร ซึ่งถือเป็นอาชีพหลักของประเทศ โดยพิธีนี้จะจัดขึ้นในช่วงเดือนพฤษภาคมของทุกปี อันเป็นช่วงเริ่มต้นฤดูกาลทำนา

พระราชพิธีดังกล่าวประกอบด้วย 2 พิธีรวมกัน ได้แก่ “พระราชพิธีพืชมงคล” ซึ่งเป็นพิธีทางพุทธศาสนา จัดขึ้นภายในวัดพระศรีรัตนศาสดาราม และ “พระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ” ซึ่งเป็นพิธีพราหมณ์ จัดขึ้นที่ท้องสนามหลวง เพื่อเสริมความเป็นมงคลแก่พืชพันธุ์ธัญญาหารและการเกษตรของประเทศ (กระทรวงเกษตรและสหกรณ์)

...

แม้พิธีนี้จะเคยเว้นช่วงไปในอดีต แต่ได้มีการฟื้นฟูขึ้นอีกครั้งในปี พ.ศ. 2503 และสืบทอดต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน เพื่ออนุรักษ์พระราชประเพณีอันทรงคุณค่า รวมถึงสะท้อนถึงความสำคัญของภาคเกษตรกรรมต่อเศรษฐกิจและวิถีชีวิตของคนไทย (กระทรวงเกษตรและสหกรณ์)

ความสำคัญของวันพืชมงคลประจำปี 2569

วันพืชมงคลถือเป็นสัญลักษณ์แห่งการเริ่มต้นฤดูกาลเพาะปลูก โดยมีความเชื่อว่าจะช่วยเสริมความอุดมสมบูรณ์ของพืชผลและความมั่นคงทางอาหาร อีกทั้งยังเป็นการสร้างกำลังใจให้เกษตรกรทั่วประเทศ

นอกจากนี้ พระราชพิธียังสะท้อนถึงความผูกพันระหว่างสถาบันพระมหากษัตริย์กับเกษตรกรไทย ที่ทรงให้ความสำคัญต่อการเกษตรซึ่งเป็นรากฐานสำคัญของประเทศมาตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน 

กิจกรรมสำคัญในวันพืชมงคล

  • พิธีเจริญพระพุทธมนต์เพื่อความเป็นสิริมงคล
  • ขบวนแห่พระยาแรกนาและเทพีคู่หาบทอง–คู่หาบเงิน
  • พิธีไถหว่านเมล็ดพันธุ์ข้าว ณ ท้องสนามหลวง
  • การเสี่ยงทายของพระโค ซึ่งประชาชนเชื่อว่าสามารถพยากรณ์ความอุดมสมบูรณ์ของน้ำฝนและผลผลิตทางการเกษตรในปีนั้นได้
  • การแจกเมล็ดพันธุ์ข้าวพระราชทานแก่ประชาชนและเกษตรกร เพื่อนำไปปลูกเพื่อความเป็นสิริมงคล (กระทรวงเกษตรและสหกรณ์)

วันพืชมงคลจึงไม่ใช่เพียงพระราชพิธีเก่าแก่ที่สืบทอดกันมาเท่านั้น แต่ยังเป็นสัญลักษณ์แห่งความหวัง ความอุดมสมบูรณ์ และความสำคัญของเกษตรกรไทย พิธีนี้สะท้อนให้เห็นถึงสายสัมพันธ์ระหว่างวิถีชีวิตคนไทยกับภาคการเกษตรที่ผูกพันกันมาอย่างยาวนาน และยังคงมีคุณค่าต่อสังคมไทยในทุกยุคทุกสมัย

ขอบคุณข้อมูล : กระทรวงเกษตรและสหกรณ์