พระนางพญา พิมพ์เข่าโค้ง เนื้อดิน สีแดงยอดนิยม

พระนางพญา กรุวัดนางพญา จ.พิษณุโลก คือ "ราชินีแห่งพระเครื่อง" ในชุดเบญจภาคี สร้างโดย พระวิสุทธิกษัตรีย์ ในยุคอยุธยาตอนต้น (ศิลปะสุโขทัย) เด่นชัดด้วยพุทธศิลป์ทรงสามเหลี่ยมหน้าจั่ว ปางมารวิชัย อกนูน แขนอ่อนช้อย ปราศจากฐานและซุ้ม เนื้อดินเผามีเอกลักษณ์ผิวเรียบและมีเม็ดผด (กรวด) เด่นด้านเมตตามหานิยมแคล้วคลาดและอิทธิฤทธิ์แกร่งกล้า 

ปฐมบทแห่งตำนานและเอกลักษณ์พุทธศิลป์

* ตำนานผู้สร้าง: เชื่อว่าพระวิสุทธิกษัตรีย์ (พระราชมารดาของสมเด็จพระนเรศวรมหาราช) ทรงสร้างขึ้นเมื่อครั้งบูรณปฏิสังขรณ์วัดนางพญา เพื่อสืบทอดพระพุทธศาสนาและแจกจ่ายแก่ทหารขุนนาง

* เอกลักษณ์พุทธศิลป์: ศิลปะแบบสุโขทัยบริสุทธิ์ องค์พระมีลักษณะงดงาม อ่อนช้อยคล้ายสตรีแต่แฝงความสง่า จึงได้ชื่อว่า "นางพญา"

* เนื้อดินและเม็ดผด: เป็นพระเนื้อดินเผาที่มีส่วนผสมของกรวดทราย เมื่อผ่านอายุยาวนานกว่า 500 ปี ดินจะหดตัวลงจนเกิด "เม็ดผด" หรือเม็ดกรวดโผล่ขึ้นมาบนพื้นผิว ซึ่งเป็นตำหนิสำคัญ

* สีขององค์พระ: เกิดจากการเผาที่อุณหภูมิต่างกัน ได้แก่ สีแดง (นิยมสุด), สีเหลือง, สีเขียว และสีดำ 

* พิมพ์มาตรฐานที่สำคัญ (ตามที่วงการพระเครื่องยอมรับ) 

1. พิมพ์เข่าโค้ง: พิมพ์ใหญ่ที่ได้รับความนิยมสูงสุด

2. พิมพ์เข่าตรง: แบ่งเป็นเข่าตรงธรรมดาและมือตกเข่า

3. พิมพ์อกนูนใหญ่

4. พิมพ์สังฆาฏิ (พิมพ์กลาง)

5. พิมพ์อกนูนเล็ก

6. พิมพ์เทวดา หรือ พิมพ์อกแฟบ (พิมพ์เล็ก)

พุทธคุณ

เนื่องจากสร้างโดยกษัตริย์สตรีและในช่วงสงคราม พระนางพญาจึงเปี่ยมด้วยพุทธคุณด้านเมตตามหานิยม ผู้ใหญ่รักเจ้านายเอ็นดู เลื่อนขั้นเลื่อนตำแหน่ง และยังขึ้นชื่อเรื่องความแคล้วคลาดคงกระพัน ชนะศัตรูหมู่มาร