วันอาทิตย์ที่ 22 เมษายน พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

ลูกหลานมนุษย์เรือ

ผมต้อนรับเพื่อนรุ่นพี่ชาวเวียดนามคนหนึ่งซึ่งอายุใกล้ 40 ปี แต่มีความสำเร็จทั้งด้านการศึกษาธุรกิจ และครอบครัวใน สปป.ลาว อย่างมาก เมื่อสนทนากันก็จึงถึงทราบว่า ทั้งคุณพ่อคุณแม่และคุณพี่เคยผ่านชะตากรรมการเป็นคนสิ้นชาติ จนต้องหนีออกจากเวียดนาม และบั้นปลายท้ายที่สุดได้ไปใช้ชีวิตในสหรัฐฯ ค่อยๆเก็บหอมรอมริบ สร้างธุรกิจและให้การศึกษากับลูกจนประสบความสำเร็จสูงในปัจจุบัน

สังคมคนเวียดนามในสหรัฐฯ หนีไม่พ้นที่จะสนทนากันถึงเหตุการณ์ที่เคยเป็นมนุษย์เรือ หลังจากคอมมิวนิสต์ปกครองเวียดนามใต้ คนที่มีฐานะและการศึกษาต้องหนีออกจากประเทศ คนหนึ่งซึ่งเพื่อนผมรู้จักหนีไปกับเรือที่จะไปฟิลิปปินส์ แต่เมื่อเรือออกจากท่าได้สักพักก็กลัว จึงต้องเบนหัวเรือกลับ

การหนีออกจากเวียดนามใต้สมัยนั้น ไม่ใช่ทำกันแค่ครั้งเดียวจะสำเร็จนะครับ บางคนพยายามอยู่นานถึงสามปี ต้องจ่ายเงินเป็นจำนวนมากจึงจะได้เป็นสมาชิกร่วมเดินทางในเรือ หลายครั้งโดนหลอก บางคนโดนหลอกซ้ำหลอกซากไม่ต่ำกว่า 10 ครั้งจึงจะได้ลงเรือหนีออกจากเวียดนามใต้ไปได้จริงๆ

สตรีคนหนึ่งลงทุนซื้อเรือขนาดเล็กและทดลองแล่นไปตามแม่น้ำไซ่ง่อนอยู่หลายเดือน เพื่อตรวจดูว่าเรือลาดตระเวนของรัฐบาลใหม่คอมมิวนิสต์ออกตรวจในเวลาใดและมีด่านตรวจอยู่ตรงไหนบ้าง ต้องจดและทำสถิติโดยละเอียดเพื่อป้องกันความผิดพลาด

ถึงวันที่จะหนีของแท้ ก็ต้องใช้เครื่องยนต์ถึง 2 เครื่อง เครื่องหนึ่งขนาด 5 แรงม้าเพื่อลวงไม่ให้พวกลาดตระเวนสงสัยว่าจะหนี เพราะเครื่องยนต์ 5 แรงม้าออกทะเลใหญ่ไม่ได้ ส่วนอีกเครื่องเป็นเครื่องยนต์ 20 แรงม้าที่เข้าทะเลใหญ่ได้

บางครอบครัวหนีได้เฉพาะพ่อแม่และต้องทิ้งลูกไว้กับญาติ ครอบครัวหนึ่งซึ่งเป็นตำนานเล่าขานกันในหมู่คนเวียดนามในสหรัฐฯ เป็นเรื่องของลูก 2 คนหนีขึ้นเรือได้แล้ว แต่พ่อแม่ถูกเจ้าหน้าที่เรียกตรวจกระเป๋า แม้จะคุกเข่าอ้อนวอนขอชีวิตก็ถูกยิงตายทั้งคู่ ลูกจำเป็นต้องนั่งเรือหนีออกมาพร้อมกับมนุษย์เรือคนอื่น

หลังจากที่มีข่าวแพร่กระจายขยายไปทั้งโลกเรื่องมนุษย์เรือจากเวียดนาม ทำให้รัฐบาลเวียดนามเสียชื่อเสียง รัฐบาลจึงมีคำสั่งให้ยิงตายทั้งลำเมื่อตรวจพบ มีคนตายเพราะถูกยิงในลักษณะนี้เป็นจำนวนมาก ภายหลังรัฐบาลตั้งรางวัลให้กับผู้บอกข่าวการหลบหนีไว้สูง ก็ยิ่งมีการจับกุมได้มากขึ้น

คนที่คิดหนีมักเป็นคนที่มีศักยภาพ มีความรู้ ฉลาด กล้าเสี่ยงเผชิญโชค พวกที่หนีได้จริงๆ มักเป็นคนวางแผนเก่ง ต้องเตรียมแผนกันอย่างลึกลับซับซ้อน เตรียมน้ำมันเชื้อเพลิง อาหาร และอุปกรณ์ ต้องเตรียมแม้แต่เงินที่ใช้ติดสินบนเจ้าหน้าที่ พวกที่ออกจากเวียดนามไปอยู่ต่างประเทศได้จึงเป็นคนแกร่งกล้าสามารถ เมื่อมาอยู่ในสถานที่ใหม่ ไม่ช้าไม่นานก็ก่อร่างสร้างชีวิตใหม่ที่ดีกว่าเก่าได้

ระยะทางจากเวียดนามมาไทยไกลมาก มนุษย์เรือในสมัยนั้นจึงนิยมไปฮ่องกงมากกว่า ช่วง 8 เดือนแรกของ พ.ศ.2522 มีเรือ 531 ลำนำผู้โดยสารชายหญิงและเด็กๆ 45,928 คน เข้าฝั่งตะวันออกเฉียงใต้ของจีนและอีก 169 ลำนำมนุษย์เรือ 14,323 คน เข้าฮ่องกง จากเมืองดานังไปฮ่องกงนั่งเรือเพียง 879 กิโลเมตร แต่ถ้ามามาเลเซียระยะทางจะเพิ่มขึ้น 2 เท่า มาไทยก็ใช้ระยะเวลาเพิ่มขึ้น ระหว่างทางเจอพายุ เจอฝน หลายครั้งที่เรือรั่ว บางช่วงเสบียงหมด เงินเวียดนามนำไปใช้ที่ประเทศปลายทางไม่ได้ ต้องนำทองคำ เพชร นาฬิกาข้อมือ มาขายเพื่อใช้ซื้ออาหาร

ระยะนี้ผมต้อนรับลูกของมนุษย์เรือซึ่งส่วนใหญ่เติบโตในสหรัฐฯ ถือสัญชาติอเมริกัน และภาษาอังกฤษดี คนเหล่านี้กลับมาทำมาหากินในแผ่นดินเวียดนามและลาว ความพร้อมด้านเงินทุน ภาษา การศึกษา เครือข่าย ฯลฯ ทำให้ประสบความสำเร็จในธุรกิจด้านต่างๆได้ไว สิ่งหนึ่งซึ่งผมสังเกตว่าทุกคนมีเหมือนกันก็คือ ความทรงจำในเรื่องราวของบรรพบุรุษรุ่นพ่อแม่ ซึ่งชีวิตในอดีตเป็นแรงขับทำให้คนเหล่านี้ทำงานหนัก บากบั่น อดทน

เศรษฐีใหม่ในลาว และเวียดนามเป็นลูกหลานมนุษย์เรือไม่น้อยครับ.

นิติการุณย์ มิ่งรุจิราลัย
songlok1997@gmail.com 

21 ก.พ. 2560 10:49 ไทยรัฐ