วันศุกร์ที่ 20 กรกฎาคม พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

ตามรอย“ต้นไม้ทรงปลูก”ทั่วประเทศ เสมือนบรมราชานุสาวรีย์การทรงงาน

พระราชดำรัสตอนหนึ่งของ พระบาทสมเด็จ พระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ณ หน่วยงานพัฒนาต้นน้ำทุ่งจ๊อ ในปี พ.ศ.2519 ความว่า “...ควรจะปลูกต้นไม้ในใจคน เสียก่อน แล้วคนเหล่านั้นก็จะพากันปลูกต้นไม้ลงบนแผ่นดินและรักษาต้นไม้ด้วยตนเอง...” นับเป็นแนวพระราชดำริบริหารจัดการและฟื้นฟูทรัพยากรป่าไม้ให้กลับคืนมา ที่สร้างคุณอเนกอนันต์ให้กับประเทศชาติ โดยทุกครั้งที่เสด็จพระราชดำเนินไปยังพื้นที่ใดก็ตาม พระบาทสมเด็จพระ ปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช จะทรงปลูกต้นไม้ไว้ทุกครั้ง ซึ่งรู้จักกันในนาม “ต้นไม้ทรงปลูก” ถือเป็นสัญลักษณ์ทางใจให้ประชาชนได้รำลึกในพระมหากรุณาธิคุณของพระองค์ท่าน

ด้วยความสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณของพระองค์ท่าน ที่ทรงมีต่อพสกนิกรทุกหมู่เหล่าทั่วทุกพื้นที่บนผืนแผ่นดินไทย มหาวิทยาลัย ธรรมศาสตร์ โดย สถาบันไทยคดีศึกษา จึงได้รวบรวมภาพถ่ายต้นไม้ทรงปลูกของ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ตลอดระยะเวลา 70 ปีแห่งการครองราชย์ มาจัดทำเป็นหนังสือภาพสี่สี “ใต้ร่มพฤกษาพระบารมี” เพื่อ เป็นเสมือนพระบรมราชานุสาวรีย์แห่งการทรงงาน

ดร.อนุชา ทีรคานนท์ ผู้อำนวยการสถาบันไทยคดีศึกษา กล่าวว่า ตลอดระยะเวลาที่ทรงครองราชย์ พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพล อดุลยเดช ทรงตระหนักถึงความสำคัญของการจัดการทรัพยากรป่าไม้ อันมีความเกี่ยวโยงไปกับการอนุรักษ์ทรัพยากรแหล่งน้ำให้อยู่ในสภาพสมบูรณ์ดังเดิมไว้ให้มากที่สุด จากแนวพระราชดำริของพระองค์ ได้ก่อเกิดโครงการพัฒนาและบำรุงป่าไม้ทั่วประเทศตามมาเป็นจำนวนมาก ไม่ใช่แค่ความมุ่งมั่นที่จะรักษาผืนป่า และทำนุบำรุงป่าต้นน้ำ ทว่า เมื่อพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ เสด็จเยี่ยมราษฎรในพื้นที่ห่างไกลคราใด ทั้ง 2 พระองค์จะทรงลงพระหัตถ์ปลูกพรรณไม้ที่เหมาะสมต่อการเติบโตในพื้นที่นั้นๆ เสมอมา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ โดยสถาบันไทยคดีศึกษา จึงใช้เวลาร่วม 1 ปี ในการตามรอยเส้นทางต้นไม้ที่ทรงปลูกทั่วประเทศไทย ทั้งหมดกว่า 350 ต้น ตามที่ได้บันทึกไว้ในหนังสือพระราชกรณียกิจ และตามรายงานข้อมูลต้นไม้ทรงปลูก ของกรมอุทยานแห่งชาติสัตว์ป่าและพันธุ์พืช เพื่อถ่ายภาพต้นไม้ที่ล้นเกล้าฯทั้งสองพระองค์ทรงปลูกตลอดระยะเวลา 7 ทศวรรษแห่งการครองราชย์ จากสถานที่จริงในปัจจุบัน รวบรวมและผลิตเป็นหนังสือภาพสี่สี “ใต้ร่มพฤกษาพระบารมี” จำนวนกว่า 400 หน้า พร้อมคำบรรยายชื่อ เรื่องราวการเสด็จพระราชดำเนินไปทรงงาน ณ สถานที่นั้นๆ เพื่อให้ชาวไทยได้ตามรอยไปสัมผัสกับต้นไม้ของพ่อ

ภาพและเรื่องราวของต้นไม้ทรงปลูก ที่ได้รวบรวมมาไว้ในหนังสือเล่มนี้ ถือว่าครบถ้วนสมบูรณ์ และมีหลายๆต้นที่เชื่อว่าหลายคนไม่ค่อยมีโอกาสได้เห็น และปัจจุบันหลายต้นเติบใหญ่ ให้ชาวไทยได้รักและหวงแหนไว้เป็นวัตถุทางใจ อาทิ ต้นไม้ทรงปลูกลำดับแรกๆ เช่น “ต้นสัก” ที่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช เสด็จฯพร้อมด้วยสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ, สมเด็จพระราชชนนีศรีสังวาลย์ และพระบรมวงศานุวงศ์ เสด็จประพาสถ้ำจอมพล จังหวัดราชบุรี และทรงปลูกไว้เป็นที่ระลึก เมื่อวันที่ 1 มิถุนายน 2499

ขณะที่ภาคเหนือ เสด็จฯไปทรงปลูก “ต้นปีบ” ที่สวนป่าทุ่งเกวียน จังหวัดลำปาง ในคราวเสด็จฯมาพัก ผ่อนพระราชอิริยาบถ เป็นการส่วนพระองค์เมื่อวันที่ 3 มกราคม 2514 ภาคตะวันออก เมื่อครั้งเสด็จเยี่ยมโครงการสวนป่าสมุนไพรเขาหินซ้อนในศูนย์ศึกษาการพัฒนาเขาหินซ้อน จังหวัดฉะเชิงเทรา ก็ทรงปลูก “ศรีมหาโพธิ์” ในวันที่ 21 กรกฎาคม พ.ศ.2523 ในภาคอีสาน ขณะเสด็จฯไปทรงเปิดศาลารวมใจเทิดพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ณ ศูนย์ส่งเสริมศิลปาชีพกุดนาขาม ตำบลเจริญศิลป์ จังหวัดสกลนคร เมื่อวันที่ 15 มกราคม พ.ศ.2535 ทั้งสองพระองค์ก็ได้ทรงปลูก “ต้นพิกุล” ไว้เป็นที่ระลึก เช่นเดียวกับสุดเขตชายแดนใต้ของประเทศ พระองค์ท่านก็ทรงปลูก “ต้นพิกุล” ไว้เมื่อวันที่ 16 กันยายน 2527 เมื่อเสด็จฯไปทรงเยี่ยมศูนย์การศึกษาการพัฒนาพิกุลทอง ตามพระราชดำริ ตำบลกะลุวอเหนือ จังหวัดนราธิวาส

นอกจากนี้ สถานศึกษาที่สำคัญของประเทศอย่างมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ก็มีต้นไม้ที่ พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช พระราชทานและทรงปลูกไว้เป็นที่ระลึก คือ “ต้นหางนกยูงฝรั่ง” หรือ “ยูงทอง” ต้นไม้สัญลักษณ์ของมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ที่พระองค์ทรงปลูกไว้เมื่อ 9 กุมภาพันธ์ 2506 บริเวณหน้าหอประชุมใหญ่ ซึ่งสีเหลืองแดงของดอกยูงทอง ถูกใช้เป็นสีประจำมหาวิทยาลัยอีกด้วย

ทั้งนี้ หนังสือภาพสี่สี “ใต้ร่มพฤกษาพระบารมี” มีกำหนดเผยแพร่กลางเดือนมกราคม 2560 หน่วยงานและสถาบันการศึกษาที่สนใจสามารถติดต่อได้ที่สถาบันไทยคดีศึกษา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ โทร. 0-2613-3205 ต่อ 32.

พระราชดำรัสตอนหนึ่งของ พระบาทสมเด็จ พระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ณ หน่วยงานพัฒนาต้นน้ำทุ่งจ๊อ ในปี พ.ศ.2519 ความว่า “...ควรจะปลูกต้นไม้ในใจคน เสียก่อน แล้วคนเหล่านั้นก็จะพากันปลูกต้นไม้ลงบนแผ่นดินและรักษาต้นไม้ด้วยตนเอง... 28 พ.ย. 2559 14:40 28 พ.ย. 2559 14:44 ไทยรัฐ