วันอังคารที่ 17 กรกฎาคม พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

เจดีย์ พิมพ์เขื่อง

สมเด็จวัดระฆัง พิมพ์ทรงเจดีย์องค์นี้ ...สภาพสึกช้ำแต่ความคมของเส้นสังฆาฏิ สองเส้นขนาน และเส้นแยกใต้รักแร้...

ลำพระบาทแบบสมาธิราบ แยกสองส่วนเห็นเป็นเค้ารางๆ รวมเส้นสายลายพิมพ์คุ้นตา พอให้นึกถึงทรงเจดีย์ องค์เจ๊แจ๋ว องค์ที่ยกย่องเป็นองค์จักรพรรดิ

ดูพระจากภาพถ่าย แม่พิมพ์พระอาจไม่มีอะไรต่างกันนัก แต่ประเด็นอยู่ที่ “ขนาด” ขนาดองค์จริงทรงเจดีย์องค์นี้ เขื่องและใหญ่

...เท่ากับ พิมพ์ใหญ่ ที่ “ตรียัมปวาย” เรียกว่า พิมพ์เขื่อง (วัดจากเส้นซุ้มฐานชั้นล่าง 3.3 ซม. วัดส่วนสูง จากเส้นซุ้มล่างถึงยอดซุ้มบน 3.6 ซม.)

ภาพถ่ายที่หาดูได้จากหนังสือภาพพระเครื่อง ไม่ชี้ชัด “ขนาด เขื่อง ใหญ่ ย่อม สันทัด” เหมือนพระองค์จริง

ในหัวข้อมูลสูตรสัญลักษณ์ทางพิมพ์ทรง หน้า 271 ปริอรรถาธิบายแห่งพระเครื่อง เล่มพระสมเด็จ พิมพ์ครั้งที่ 6 พ.ศ.2520 ตรียัมปวายเขียนไว้ว่า...

“พิมพ์ทรงเจดีย์แบบพิมพ์เขื่อง มีสัณฐานองค์พระปฏิมาเขื่องกว่าของพิมพ์ทรงพระประธานเป็นส่วนมาก”

ยึดหลัก “ตรียัมปวาย” ดูแม่พิมพ์แล้ว ก็ดูเนื้อหา ทรงเจดีย์องค์นี้ เนื้อละเอียดนุ่มนวล ส่วนนูนหนาที่สึกช้ำเพราะการใช้ ให้เงาสว่างลึก มวลสารประปราย เทียบได้กับ “เนื้อเกสรดอกไม้” ส่วนลึกลงในพื้นผนัง ผิวแป้งโรยพิมพ์หม่นคล้ำ สว่างตา ด้านหลังแม้เป็นหลังเรียบ...แต่ในซอกในหลุมยังติดเนื้อรักเก่า...บางแผ่นใหญ่

บางแผ่นเล็ก เล็กมากๆส่องให้ดีจะเจอเม็ดรักปิดทอง ขนาดเท่าปลายเข็มหมุด ทุกเส้นถูกที่ถูกทาง ช่วยให้ตัดสินได้ เป็นพระแท้ดูง่าย หลักดูพระ เนื้อใช่ พิมพ์ใช่...ก็แค่นี้

เจตนาในการขอยืมทรงเจดีย์พิมพ์เขื่ององค์นี้มาเป็น “องค์ครู” เพราะได้ข่าว มีการจัดนิทรรศการ หลวงวิจารณ์เจียระไน ในโรงแรมใหญ่... คนที่ไปดูกระซิบมา มีของเก่าๆ กระทั่งไม้เท้า ที่คนจัดคุยว่าเป็นสมบัติของท่าน

ไม้เท้าท่อนนั้น...สลักเสลาลวดลาย...ติดเพชรติดพลอยสวยงาม จุดสนใจอยู่ที่ปุ่มปลายไม้เท้า ติดพระกริ่ง พิมพ์เดียวกับกริ่งปวเรศวัดบวรฯ บังเอิญคนไปดู...เป็นเซียนพระกริ่ง ดูแป๊บเดียว ก็บอกว่า “ฝีมือตาสวน” แสดงว่า เป็นปวเรศปลอม

ธุรกิจพระปลอมวันนี้ ก้าวหน้า...สร้างประวัติ เพิ่งขุดพบจากที่วัดโน้น วัดนั้น วัดที่อยู่ในเส้นทางชีวิต สมเด็จพุฒาจารย์โตวัดระฆัง จึงไม่แปลก ที่มีการสร้างประวัติ หลวงวิจารณ์เจียระไน ช่างทองราชสำนักสมัย ร.4 ผู้แกะแม่พิมพ์สมเด็จทั้งวัดระฆัง วัดบางขุนพรหม มาให้รำลึกอีกครั้ง

ในตำรา “ตรียัมปวาย” บอกว่า แรกสมเด็จพุฒาจารย์โตสร้างพระ เนื้อปูนผสมก็ไม่ได้ที่ แม่พิมพ์ก็ยังไม่สวย จนเมื่อหลวงวิจารณ์เจียระไน ช่างทองหลวงราชสำนัก มาแนะนำ ให้ใช้น้ำมันตังอิ้วผสมปูน ทำให้เนื้อพระแน่นเหนียว ไม่แตกร้าว

แล้วก็ยังแกะพิมพ์ พิมพ์ใหญ่ ทรงเจดีย์ ฐานแซม เกศบัวตูม ปรกโพธิ์ มาถวายให้สมเด็จโตใช้เป็นแม่พิมพ์มาตรฐาน วงการเล่นหากันถึงวันนี้

เรื่องหลวงวิจารณ์เจียระไน “ตรียัมปวาย” เล่าไว้สั้นๆ จึงเป็นช่องว่าง ให้พวกหนึ่งได้โอกาส

“เติม” เรื่องใหม่ สร้างเรื่องให้น่าเลื่อมใส แน่นอน เป้าหมายก็อยู่ที่ การขาย?

การขายพระสมเด็จ ตอนนี้มีหลายวิธี กระทั่งวิธีโฆษณาว่า ใช้เครื่องมือวิทยาศาสตร์สมัยใหม่ (ซึ่งยังไม่มีจริง) การันตีอายุ โฆษณาขายเป็นสมเด็จวัดระฆัง ในหน้าหนังสือพิมพ์

วงการพระเครื่องวันนี้...ต้องติดตามทุกฝีก้าว พระสมเด็จองค์สวยแท้ ยังยั่วลูกค้าเศรษฐีไม่ได้ ต้อง “เติม” ประวัติสร้างเรื่อง เคยเป็นของใคร ตกทอดไปที่ไหน...ขายได้ราคากว่า กลับกัน ทำพระปลอมฝีมือ...ก็แต่งเรื่องเล่าให้น่าเลื่อมใส

สำหรับเซียนผู้รู้จริง...เขาไม่สนใจฟังเรื่องแต่งจากใคร...ถูกตา ราคาซื้อได้ ก็ซื้อ

และชื่อชั้น เซียนเหล่านี้ ก็จะถูกใช้ให้ลูกค้าที่เปลี่ยนมือซื้อขายต่อๆกันไป เป็นส่วนหนึ่งของประวัติพระองค์ราคาแพง

ส่วนคนที่มีความเชื่อความมั่นใจ เลือกพระให้ตัวเอง และเพื่อนพ้องที่เชื่อขึ้นคอใช้ นั่นเป็นเรื่องของคุณค่า ไม่ใช่เรื่องของมูลค่า ราคาจริง อยู่ที่การซื้อการขายในกลไกตลาด ซึ่งแน่นอน...มีเซียนน้อยเซียนใหญ่กำกับ.

O พลายชุมพล O

13 ส.ค. 2559 09:18 13 ส.ค. 2559 09:18 ไทยรัฐ