วันจันทร์ที่ 23 กรกฎาคม พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

วิเคราะห์ 2 มุม โปเกมอน โก ถึงคราวต้องอยู่ให้เป็นกับเทรนเนอร์

หลังจาก "เจ๊ดำ" ทีมข่าวเฉพาะกิจไทยรัฐออนไลน์ รำพันถึงปรากฏการณ์ตามหา "ปิกาจู" กับเกมฮิต "โปเกมอน โก" ที่เปิดให้โหลดถล่มทลายรับเซิร์ฟเวอร์ไทย จนกลายเป็นสังคมก้มหน้ามาแล้ว (ยัดปิกาจูชูเที่ยว! ฉะแหลกโปเกมอน โก ‘เงินสะพัด’ หรือ ‘ทำลายชุมชน’?

มาวันนี้ "อาสาม ไทม์แมชชีน" ขอแตะมือแท็กทีมรายงานอีกด้าน ในมุมมอง แบบ "ผู้ปกครองต้องรู้" ว่าภยันตรายอาจย่างกราย เข้าใกล้บุตรหลานของท่าน ดังนั้น "การอยู่ร่วมกัน" กับเกมโปเกมอน โก จึงเป็นสิ่งจำเป็นที่ต้องร่วมศึกษาไปด้วยกัน อย่างไรก็ดี ก่อนจะเข้าเรื่อง อาสามฯ ขอ นำข้อมูลที่น่าสนใจมาเกริ่นนำก่อน...

เผยตัวเลขเด็กติดเกม 2.5 ล้านคน เสียเงินใช้จ่าย 1,160 บาท/เดือน

จากบทวิเคราะห์งานวิจัยสถานการณ์เด็กติดเกม โครงการประเมินเทคโนโลยีและนโยบายด้านสุขภาพ (HITAP) ได้นำเสนอผลการศึกษาและข้อเสนอแนะนำเชิงนโยบายการพัฒนานโยบายด้านการส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรคสำหรับเด็กและเยาวชน อายุ 6-25 ปี ในประเทศไทย พ.ศ.2556 พบว่า จากการทบทวนปัญหาสุขภาวะของเด็กและเยาวชน โดยเชิญผู้เชี่ยวชาญจาก 17 หน่วยงาน เช่น กระทรวงสาธารณสุข (สธ.) ราชวิทยาลัยกุมารแพทย์แห่งประเทศไทย กระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.) เป็นต้น มาร่วมลำดับความสำคัญของปัญหาสุขภาวะในเด็กและเยาวชนพบว่า การติดเกมส่งผลให้เกิดปัญหาสุขภาพจิตของเด็กและเยาวชนไทย และถือเป็น 1 ใน 3 ปัญหาใหญ่ในสังคมไทยที่มีผลกระทบทางเศรษฐกิจสูงมาก โดยเฉพาะการติดเกม มีผลกระทบถึง 3 หมื่นล้านบาท โดยพบว่า เด็ก 1 คน มีค่าใช้จ่ายในการเล่นเกม 1,160 บาท/เดือน และจากผลสำรวจของสถาบันเด็กและวัยรุ่นราชนครินทร์ กรมสุขภาพจิต พบว่ามีเด็กติดเกมในปี พ.ศ.2556 ถึง 2.5 ล้านคน จาก 18 ล้านคนในประเทศไทย ซึ่งถือว่าเพิ่มขึ้นร้อยละ 14.4 เมื่อเทียบกับปี พ.ศ.2555

นอกจากนี้ จากสถิติของผลทดสอบ จากแบบทดสอบการติดเกม ในเว็บไซต์ www.healthgamer.net ตั้งแต่เดือนมกราคม-กันยายน พ.ศ.2556 พบว่า ผู้เข้ามาตอบแบบสอบทั้งหมด 9,031 คน ติดเกมร้อยละ 22.34 และจากการรวบรวมข้อมูลจากหลายองค์กรที่สนใจประเด็นเด็กติดเกมพบว่า ปัญหาดังกล่าวอยู่ในระดับวิกฤติ

ที่มา... www.healthgamer.net

อันตรายใกล้ตัว ผู้ปกครองควรอ่าน ก่อนลูก ๆ ตกเป็นเหยื่อ

จากข้อมูลข้างต้น เป็นที่มา ที่ “อาสามฯ” อยากจะเชิญชวนมาฟังปัญหารอบด้านจาก นายคงเดช กี่สุขพันธ์ ผู้เชี่ยวชาญด้านสารนิเทศ (ดิจิทัล) องค์การยูนิเซฟ ประเทศไทย ซึ่งเล่าถึงปัญหาต่าง ๆ ที่อาจจะเกิดขึ้นจากการเล่นเกม โปเกมอน ว่า ความจริงเกมนี้เขามีข้อกำหนดห้ามเด็กอายุต่ำกว่า 13 ปี เล่น แต่เอาเข้าจริงในประเทศไทยคงห้ามไม่ได้ ดังนั้น สิ่งสำคัญในการดูแลเกมนี้ คือ การต้องรู้จักแบ่งเวลา เพราะตัวโปเกมอน นั้นจะถูกสุ่มให้โผล่ขึ้นมาในทุกที่ทุกเวลา จึงต้องทำให้คอยเปิดเล่นบ่อยๆ

เกมดังกล่าวใช้ระบบ “สถานที่จริง” ดังนั้น เวลาเล่นก็ต้องระวัง เพราะเราอาจจะมองจอจนเพลิน มัวแต่มองหาโปเกมอน แต่ไม่ได้มองเส้นทาง ถ้าเกิดไปอยู่แถวถนน อาจจะเกิดอันตราย เช่น เห็นว่าอยู่ฝั่งตรงข้ามที่ต้องข้ามถนน นี่คือ สิ่งที่อันตรายต้องระมัดระวัง..

นายคงเดช เล่าต่อว่า อีกปัญหาหนึ่งคือ พวกที่เล่นก่อน ด้วยการใช้วิธีต่าง ๆ นานา ดาวน์โหลดมาก่อน พวกนี้จะเล่นนำไปไกลเพราะมีมอนสเตอร์ที่เก่งกว่า ดังนั้น พวกที่เล่นทีหลังก็อาจจะต้องใช้ “ธูปเทียน” จุดอัญเชิญโปเกมอนเก่งๆ ซึ่งทำให้เราเสียเงิน

“ในต่างประเทศ ยังเกิดกรณี โจรใช้ไอเทม Lure module ซึ่งเมื่อมีคนใช้ฝังในจุดนั้นจะทำให้มีโปเกมอนโผล่บริเวณจุดนั้นมาก ทำให้คนเดินเข้าไปเพื่อหาโปเกมอนที่จุดนั้น เพราะมันจะเป็นภาพสีม่วงๆ ขึ้น โจรเองก็มาดักรออยู่ตรงนั้นก็มี ซึ่งตรงนี้คืออาชญากรรมโดยใช้ไอเทมจากเกมและเริ่มที่จะมีคนพูดถึงแล้ว” ผู้เชี่ยวชาญด้านสารนิเทศ องค์การยูนิเซฟ ประเทศไทย กล่าวและว่า อีกเรื่องคือการ ฟักไข่ ที่ต้องเดิน 2 หรือ 5 กิโลเมตร ก็จะเกิดคนรับจ้างฟักไข่ ซึ่งเป็นใครก็ไม่รู้ หากเขาเอาของเราไป เราจะตามไปเอาคืนได้อย่างไร นี่คือความหลากหลายที่ต้องระวังให้มาก

ห้ามเด็กเล่นโปเกมอน โก ละเมิดสิทธิเด็ก แนะใช้เป็นเกิดประโยชน์

นายคงเดช ฉายภาพต่อว่า เกมนี้ดูเหมือนจะมีอันตรายหลายรูปแบบแฝงเข้ามา แต่หากมองจริงๆ ก็ยังมีประโยชน์อยู่ เช่น โปเกมอน สามารถช่วยเหลือในพัฒนาการของเด็ก เช่น การฝึกภาษา ลักษณะตัวมอนสเตอร์ก็คือ สัตว์ คุณครูสามารถใช้สอนเด็กๆ ได้ บางครั้งอาจจะนำมาใช้เล่าเรื่องราว เช่น นำมาทำเป็นนิทาน หรือ ให้เด็กเล่าเรื่องราวในชีวิตประจำวันก็จะเป็นการช่วยเสริมจินตนาการ

นอกจากนี้ เรายังสามารถนำเกมมาใช้ประโยชน์ด้วยการชวนลูกไปออกกำลังกายได้ ด้วยการชวนไปจับโปเกมอนที่สวนสาธารณะ รวมถึงหาช่องทางในการพูดคุย เราต้องทำตัวให้กลมกลืนกับเด็ก เช่น ชวนวาดภาพโปเกมอน หรือ ให้ออกแบบตัวใหม่ จากที่มี 151 ตัว ให้วาดตัวที่ 152 เป็นต้น

อาสามฯ ถามว่า จะทำอย่างไรกับ พ่อแม่บางคนที่ห่วงลูกมากถึงขั้น “ห้ามเล่น” หรือถ้าจะให้เล่น ต้องเล่นแบบไหน เจ้าหน้าที่ยูนิเซฟ กล่าวว่า ห้ามเล่นเลยมันดูจะเป็นการละเมิดสิทธิเด็ก เพราะเด็กมีสิทธิจะเล่นตามวัยหรือตามสมควรที่เขาชอบ หากห้ามเล่นเขาเห็นคนอื่นเล่นได้เขาก็แอบไปเล่นอยู่ดี ดังนั้น สิ่งที่ผู้ปกครองควรพูด คือ “ไม่ห้าม...แต่ต้องไปเล่นด้วยกัน” ผู้ปกครองถือโอกาส เกาะกระแสตรงนี้หาเวลาสันทนาการกับลูก...

ระหว่างที่พูดกับทีมข่าวฯอยู่นั้น นายคงเดช ก็กล่าวติดตลกว่า..ในขณะที่พูดอยู่นี้ก็มีคนขี่จักรยานผ่านมาพร้อมกับดูหน้าจอมือถือไปด้วย ซึ่งผมมั่นใจว่าเขากำลังตามจับโปเกมอน และคนนั้นอายุแก่กกว่าตนด้วย กล่าวพลางหัวเราะ

เกมโปเกมอน มันเป็นกระแสมาก ดังนั้น การใช้โอกาสตรงนี้เพื่อเรียนรู้เรื่องเทคโนโลยีไปด้วย มันเป็นโอกาสของตัวพ่อแม่ผู้ปกครองด้วย หากมีเกมใหม่ๆ เข้ามา ก็จะทำให้เรามีความเป็นห่วงเด็กน้อยลงเพราะเราเข้าใจมันมากขึ้น เด็กเองก็จะรู้สึกว่าพ่อแม่เปิดกว้าง สามารถช่วยเสริมสร้างความสัมพันธ์ในครอบครัวมากขึ้น เช่น แถวพระราม 2 ไม่ค่อยมีโปเกมอน แต่สวนลุมมีเยอะมาก เราก็ถือโอกาสชวนลูกออกไป ซึ่งแตกต่างจากสมัยก่อนที่ปล่อยลูกเล่นเกมอยู่บ้าน

“สิ่งที่อยากเน้นคือ ผมไม่ได้บอกว่า “มันดีหรือไม่ดี” แต่อยากจะให้มองถึงข้อเสียและประโยชน์ที่จะเกิดขึ้น เราต้องทำความเข้าใจถึงข้อเสี่ยงเพื่อป้องกัน และนำประโยชน์มาใช้ ดีกว่า ห้ามไปเลย”

ตัวอย่างภัยเกม เด็กรู้เท่าไม่ถึงการณ์ เล่น คุกกี้รัน ซื้อเพชร เจอเรียกเก็บ 2 แสน ด้าน กสทช.รับ ไร้อำนาจดูแลเกมโปเกมอน !!

หากจะยังจำกันได้ เมื่อปี 2557 ก็ได้มีผู้ปกครองท่านหนึ่งต้องตกตะลึงกับ “บิลช็อก” เพราะเรียกเก็บเงินกว่า 2 แสนบาท เนื่องจาก ลูกชายวัย 12 ปี ได้ไปเรียนรู้วิธีการซื้อเพชรคุกกี้รัน ที่มีการสอนวิธีทำกันในอินเทอร์เน็ต อารมณ์ว่าเป็นสูตรโกงซื้อเพชรโดยไม่ต้องเสียตังก์ แต่ต่อมาเจอเรียกเก็บค่าใช้บริการมหาโหด

และเพื่อป้องกันปัญหาดังกล่าว อาจจะตามมากับเกม โปเกมอน โก “อาสามฯ” จึงสอบถาม นายแพทย์ประวิทย์ ลี่สถาพรวงศา กรรมการกิจการกระจายเสียงกิจการโทรทัศน์และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ หรือ กสทช. ด้านคุ้มครองผู้บริโภค กล่าวว่า ตามกฎหมาย กสทช. ไม่มีอำนาจหน้าที่ในการดูแลเนื้อหาส่วนของออนไลน ตัวเกมออนไลน์ก็เช่นกัน ถ้าหากว่าตัวเกมนั้นขัดต่อ พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ กระทรวงไอซีที ถึงจะเข้าไปดูแล แต่ถ้าไม่ขัด ก็อาจจะหาคนดูแลยาก

อย่างไรก็ดี คงต้องให้สำนักงาน กสทช. หารือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องว่าจะควบคุมอย่างไร สมัยก่อน มีกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ ดูแลพื้นที่ร้านเกม แต่เกมนี้ เป็นเกมในมือถือ จึงหาคนดูแลยาก สิ่งที่ทำได้คือต้องใหรัฐบาลมีนโยบายมากำกับดูแลเกมออนไลน์ จะให้หน่วยงานไหนดูแลก็ต้องออกกฎหมาย ส่วนสิ่งที่ทำได้ตอนนี้คือการแจ้งเตือนประชาชนให้ระมัดระวังในการเล่น

ห่วง...บางสถานที่เขตหวงห้าม- สถานที่ส่วนบุคคล เตือนระวังใช้จ่าย ซื้อไอเทมผ่านบัตรเครดิต-เดบิต ไม่มีสิทธิตามเงินคืน

“ส่วนตัวแล้วผมยังไม่ได้ศึกษาตัวเกมโปเกมอน แต่การกำหนดจุดนั้น ๆ บางพื้นที่ก็ไม่สมควร เช่น สถานที่หวงห้าม หรือ แม้กระทั่งพื้นที่ส่วนบุคคล อาจจะโดนข้อหาบุกรุกเคหสถาน ดังนั้น สำนักงานฯ จึงคงต้องศึกษาหารือรวมไปถึงหาวิธีการกำหนดจุดต่างๆ ซึ่งในต่างประเทศเขามีปัญหาแล้ว เพราะเจ้าของบ้านนึกว่าเป็นมิจฉาชีพ เอาปืนมาไล่ยิงกัน การสุ่มนั้นควรจะไม่อยู่ในพื้นที่ส่วนบุคคล และไม่ได้อยู่ในพื้นที่อันตรายหรือหวงห้าม”

การซื้อไอเทมในเกม จะมีปัญหาสำหรับเด็ก ๆ หรือ กลุ่มที่รู้เท่าไม่ถึงการณ์หรือไม่ นพ.ประวิทย์ กล่าวว่า ผมยังไม่ทราบว่าเขาซื้อไอเทมเหล่านี้ผ่านระบบไหน ถ้าจ่ายด้วยการเติมเงิน E Wallet หรือ บัตรเครดิต ไม่อยู่ในอำนาจของเรา แต่ถ้าจ่ายเงินผ่านบิลมือถือ เป็นเรื่องที่เราไปกำกับดูแลได้ ด้วยการกำหนด credit limit (วงเงินในการซื้อ) แต่การโอนเงินไม่ว่าจะเป็นบัตรเครดิตหรือเดบิตนั้นจะดูแลลำบาก

“กสทช. จะเดินหน้าประสานกับค่ายมือถือว่า หากมีการจ่ายเงินผ่านบิล ก็ต้องมีกำหนด credit limit กรณีที่ซื้อไปแล้วอย่างเช่นสมัยก่อน ก็สามารถยกเลิกได้ หากยืนยันได้ว่าเป็นการซื้อเพราะ “เข้าใจผิด” กลับกัน หากเป็นการซื้อโดยตรงผ่านบัตรเครดิต หรือ เดบิต อันนี้จะนอกเหนืออำนาจ”

เกมนี้ทราบว่าในประเทศเด็กจะเล่นได้ก็ต้องเมื่อผ่านการยินยอมของผู้ปกครอง ดังนั้น จึงอยากให้ผู้ปกครองช่วยดูแล อาจจะจำกัดเวลา หรือ สถานที่ เพราะบางมอนสเตอร์ อาจจะไปโผล่ในที่เปลี่ยว เราต้องรู้สถานที่ใดควรหรือไม่ควรเล่น จะให้เล่นตามเกมทั้งหมดก็คงเกิดปัญหา

ปรากฏการณ์เกม โปเกมอน โก ที่เกิดขึ้น "อาสามฯ" เชื่อว่า หากใช้ประโยชน์ในทางที่ถูกก็จะเป็นประโยชน์ แต่หากใช้ผิดทางก็อาจจะนำภัยมาถึงตัวได้ ปัจจุบันโจรผู้ร้ายชุกชุม คนฉวยโอกาสก็มีมาก ลำพังจะให้ผู้ปกครองดูแลเด็กอย่างเดียวก็อาจไม่ทั่วถึง ดังนั้น รัฐบาลจึงต้องมอบหมายให้ กระทรวง ทบวง กรม ที่ดูแลเรื่องสิทธิ ความปลอดภัย ทั้งในโลกไซเบอร์และชีวิตจริงให้ได้ เพราะหากทำไม่ได้ก็จะเกิดปัญหาสังคมอื่นๆ ตามมา

"เพราะนี่ไม่ใช่แค่เกม แต่เวลาเล่นมันคือชีวิตจริง เสียเงินกู้คืนยาก แต่หากเสียชีวิตกู้คืนไม่ได้"

ด้วยความปรารถนาดีจาก อาสาม ไทม์แมชชีน ทีมข่าวเฉพาะกิจไทยรัฐออนไลน์ รายงาน...

  • สืบเสาะข่าว รับเรื่องราวร้องทุกข์ สามารถส่งเรื่องราวหรือประเด็นปัญหาของท่านมาได้ที่
    

reporter.thairath@gmail.com หรือช่องทาง Facebook : ทีมข่าวเฉพาะกิจ 
หลังจาก "เจ๊ดำ" ทีมข่าวเฉพาะกิจไทยรัฐออนไลน์ นำเสนอปรากฏการณ์ตามหา "ปิกาจู" กับเกมฮิต "โปเกมอน โก" ที่เปิดให้โหลดถล่มทลายรับเซิร์ฟเวอร์ไทย จนกลายเป็นสังคมก้มหน้ามาแล้ว ... 7 ส.ค. 2559 17:30 8 ส.ค. 2559 23:21 ไทยรัฐ