วันอังคารที่ 11 ธันวาคม พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐLogin
รู้ก่อนโดนจิ้ม! วัคซีนป้องกันมะเร็งปากมดลูก ไม่เวอร์จิ้นฉีดได้หรือ?

รู้ก่อนโดนจิ้ม! วัคซีนป้องกันมะเร็งปากมดลูก ไม่เวอร์จิ้นฉีดได้หรือ?

  • Share:

เมื่อเข็มนาฬิกาเดินมาบรรจบครบ 1 ชั่วโมง จะมี 7 ครอบครัวที่สูญเสียบุคคลอันเป็นที่รักไปอย่างไม่มีวันกลับ เมื่อวันเวลาหมุนเวียนเปลี่ยนผ่านครบ 1 ปี จะมี 60,000 ครอบครัวที่สูญเสียบุคคลอันเป็นที่รักไปอย่างไม่มีวันกลับเช่นกัน เหตุเพราะ “มะเร็ง” อาสาทำหน้าที่เป็น “เพชฌฆาตร้าย” คอยพรากชีวิตอันมีค่าของทุกครอบครัวไปอย่างไม่ไยดี และ “มะเร็งปากมดลูก” ก็นับเป็นต้นเหตุสำคัญที่หญิงไทยทั้งหลายจะละเลยไปไม่ได้

ในอนาคตอันใกล้นี้ หญิงไทยมากถึง 400,000 คน จะมีโอกาสได้ฉีดวัคซีนป้องกันมะเร็งปากมดลูกฟรี (วัคซีน HPV) อย่างเป็นทางการครั้งแรก ภายหลังจากที่คณะอนุกรรมการสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรค แนะให้นำวัคซีน HPV มาใช้ในแผนงานสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรคโดยเร็ว โดยล่าสุด เรื่องดังกล่าวกำลังอยู่ในขั้นตอนการพิจารณาของคณะอนุกรรมการพัฒนาบัญชียาหลักแห่งชาติ และกรมควบคุมโรค คาดการณ์ว่า จะเริ่มมีการนำวัคซีน HPV มาฉีดให้แก่เด็ก ป.5 ฟรี ตั้งแต่ปี 2560 เป็นต้นไป

ภายหลังจากที่ข่าว วัคซีน HPV แพร่สะพัดออกไป ได้เกิดคำถามต่างๆ มากมายในใจประชาชนที่ว่า วัคซีน HPV ป้องกันได้แค่ไหน? ทำไมต้องฉีดให้เด็ก ป.5? นอกจาก ป.5 มีค่าใช้จ่ายหรือไม่? วันนี้ ทีมข่าวเฉพาะกิจไทยรัฐออนไลน์ มีคำตอบ!

ในประเทศพัฒนาแล้วอย่าง สหรัฐอเมริกา หรือประเทศต่างๆ ในแถบยุโรป วัคซีน HPV ได้ถูกอนุมัติให้ขึ้นทะเบียนมานานถึง 10 ปีแล้ว
กว่าจะมาเป็นวัคซีน HPV ป้องมะเร็งร้ายปากมดลูก

พญ.ปิยะนิตย์ ธรรมาภรณ์พิลาศ ผู้ทรงคุณวุฒิ กรมควบคุมโรค บอกเล่าถึงที่มาที่ไปของวัคซีน HPV ว่า ในประเทศพัฒนาแล้วอย่าง สหรัฐอเมริกา หรือประเทศต่างๆ ในแถบยุโรป วัคซีน HPV ได้ถูกอนุมัติให้ขึ้นทะเบียนมานานถึง 10 ปีแล้ว และกำลังทยอยใช้กันมาเรื่อยๆ ในหลายประเทศทั่วโลก รวมถึงประเทศกำลังพัฒนาต่างๆ ก็กำลังได้รับการบริจาควัคซีนจากองค์กรระหว่างประเทศเช่นกัน

ขณะที่ ประเทศไทยจะต้องซื้อวัคซีน HPV เพื่อนำมาฉีดให้แก่ประชาชนเอง เนื่องจากประเทศไทยนับเป็นประเทศ middle-income trap หรือในภาษาไทยเรียกว่า กับดักของประเทศรายได้ปานกลาง ดังนั้น จึงทำให้ประเทศไทยจะต้องจ่ายค่าวัคซีน HPV ในราคาแพง

"ไม่ใช่ว่า ประเทศไทยเพิ่งจะมีวัคซีน HPV เป็นครั้งแรก เพราะตลอดระยะเวลานับสิบปีที่ผ่านมา โรงพยาบาลเอกชนต่างๆ มีบริการฉีดวัคซีน HPV มาก่อน แต่ราคาของวัคซีน HPV ในโรงพยาบาลเอกชนค่อนข้างสูง โดยคิดราคาเข็มละ 2,000-4,000 บาท หรือบางโรงพยาบาลอาจมีราคาสูงกว่านี้ถึงสองเท่า และด้วยความที่ราคาวัคซีน HPV แพง จึงทำให้การเข้าถึงวัคซีน HPV ของประชาชนเป็นไปได้ยาก" พญ.ปิยะนิตย์ ผู้ทรงคุณวุฒิ กรมควบคุมโรค พูดคุยอย่างเปิดอก

อวัยวะสืบพันธุ์สตรี
วัคซีน HPV ป้องกันมะเร็งปากมดลูกได้ 100% จริงหรือ?

ขออารัมภบทโปรยเรื่องสักหน่อยว่า มะเร็งปากมดลูก เกิดจากเชื้อไวรัสชนิดหนึ่งที่ชื่อว่า HPV (Human Papilloma Virus) ซึ่งเชื้อ HPV มีอยู่มากมายหลายสายพันธุ์ แต่ชนิดที่จะทำให้เกิดมะเร็งปากมดลูกมากที่สุดมีอยู่ 2 สายพันธุ์ คือ สายพันธุ์ 16 และ 18 หากผู้หญิงติดเชื้อสายพันธุ์ดังกล่าว จะมีโอกาสเป็นมะเร็งปากมดลูกได้มากถึง 70-75% เพราะฉะนั้น วัคซีน HPV ในปัจจุบันจึงผลิตจากเชื้อ HPV สายพันธุ์ที่ 16 และ 18

“หากคุณฉีดวัคซีน HPV แล้ว คุณก็จะสามารถป้องกันความเสี่ยงที่จะเกิดโรคมะเร็งได้ 70% ส่วนอีก 30% คุณอาจติดเชื้อ HPV จากสายพันธุ์อื่นๆ นอกเหนือจากสายพันธุ์ที่ 16 และ 18 ดังนั้น คุณควรรับการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกอย่างสม่ำเสมอ แม้ว่าจะฉีดวัคซีน HPV แล้วก็ตาม ทั้งนี้ ก็เพื่อป้องกันความเสี่ยง 30% ที่อาจจะเกิดขึ้น” พญ.ปิยะนิตย์ แสดงความเป็นห่วง

อย่างไรก็ตาม ปัจจัยเสี่ยงของการเกิดมะเร็งปากมดลูกนั้น มาจากการติดเชื้อ HPV ซึ่ง 99% ของการติดเชื้อ HPV นั้น มาจากเพศสัมพันธ์ เพราะการมีคู่นอนเพียงคนเดียวก็มีโอกาสรับเชื้อ HPV ได้เช่นกัน และคนทั่วไป ก็มิอาจทราบได้ถ่องแท้ว่า คู่นอนของคุณเคยผ่านคู่นอนมามากหน้าหลายตาอย่างไร และนั่นคือจุดเสี่ยงที่จะทำให้คุณติดเชื้อ HPV ได้โดยไม่รู้ตัว

ปัจจัยเสี่ยงของการเกิดมะเร็งปากมดลูกนั้น มาจากการติดเชื้อ HPV ซึ่ง 99% ของการติดเชื้อ HPV นั้น มาจากเพศสัมพันธ์
ทำไมต้องฉีดในเด็กหญิงชั้น ป.5...วัยรุ่น วัยทำงาน วัยทอง ฉีดไม่ได้หรือ?

พญ.ปิยะนิตย์ ตอบปมคาใจในเรื่องนี้ว่า สำหรับประเทศไทย คณะอนุกรรมการสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรค ได้แนะนำให้ฉีดวัคซีนในเด็กหญิงที่กำลังเรียนอยู่ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 หรือเด็กหญิงวัย 11 ปี ซึ่งถือเป็นวัยที่เหมาะสมที่สุดในการได้รับวัคซีน HPV เนื่องจากเป็นวัยที่ยังไม่เคยมีกิจกรรมทางเพศ และเด็กหญิงทุกคนควรได้รับการป้องกันก่อนที่จะติดเชื้อ

“วัคซีน HPV จะได้ผลกับสตรีที่เคยผ่านการมีเพศสัมพันธ์มาแล้วหรือไม่?” ทีมข่าวถามถึงข้อคาใจที่สาวไทยหลายคนอยากรู้ ซึ่งได้รับคำตอบจาก พญ.ปิยะนิตย์ ว่า สำหรับผู้หญิงที่เคยมีเพศสัมพันธ์มาก่อน วัคซีน HPV จะสามารถป้องกันได้น้อยลง เนื่องจากผู้หญิงคนนั้นๆ อาจจะติดเชื้อบางชนิดไปก่อนแล้ว ซึ่งจะทำให้ วัคซีน HPV ไม่สามารถป้องกันได้ โดยวัคซีน HPV จะสามารถป้องกันได้ดี ก็ต่อเมื่อผู้หญิงคนนั้นๆ ไม่เคยติดเชื้อ HPV มาก่อน ยกตัวอย่างเช่น หญิงคนหนึ่งเดินทางมาฉีดวัคซีน HPV เพื่อหวังจะป้องกันการเกิดมะเร็งปากมดลูก โดยวัคซีน HPV นั้น สามารถป้องกันเชื้อเอชพีวีสายพันธุ์ที่ 16 และ 18 ได้ แต่หญิงคนดังกล่าวกลับติดเชื้อ HPV สายพันธุ์ที่ 16 ไปแล้ว ประสิทธิภาพของวัคซีนก็จะลดน้อยถอยลงอย่างมาก และสามารถป้องกันได้เพียงสายพันธุ์ที่ 18 เท่านั้น

แนะนำให้ฉีดวัคซีนในเด็กหญิงที่กำลังเรียนอยู่ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 หรือเด็กหญิงวัย 11 ปี

“ในกรณีที่มีผู้หญิงคนหนึ่ง อายุ 30 ปี ไม่เคยผ่านการแต่งงาน ไม่เคยผ่านการมีเพศสัมพันธ์มาก่อน ถ้าผู้หญิงประเภทนี้ฉีดวัคซีน HPV พวกเธอจะได้รับประโยชน์สูงสุด ในทางกลับกัน ผู้หญิงที่อายุยังน้อย หรืออยู่ในวัย 20 ต้นๆ แต่มีแฟนมาหลายคน เคยผ่านการมีเพศสัมพันธ์มาบ่อยครั้ง แล้วไปฉีดวัคซีน HPV เธอก็อาจจะไม่ได้ประโยชน์ หรือถ้าได้ก็น้อยมาก” ผู้ทรงคุณวุฒิ กรมควบคุมโรค ขยายความเพื่อให้เกิดความเข้าใจมากขึ้น

โดยในช่วงก่อนหน้านี้ กรมควบคุมโรคได้ลงพื้นที่ศึกษาการฉีดวัคซีน HPV โดยเลือกจังหวัดพระนครศรีอยุธยาเป็นจังหวัดนำร่อง ซึ่งพบว่า วัคซีน HPV ที่นำไปฉีดเด็ก ป.5 ของโรงเรียนต่างๆ ได้รับการยอมรับจากผู้เกี่ยวข้องเป็นอย่างดี มีความครอบคลุมการได้รับวัคซีนของกลุ่มเป้าหมายในเกณฑ์ดี ไม่มีอาการภายหลังได้รับวัคซีนที่รุนแรง และไม่ส่งผลกระทบต่อการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูก

การมีคู่นอนเพียงคนเดียวก็มีโอกาสรับเชื้อ HPV ได้เช่นกัน
อายุ 11 ฉีดฟรี มากกว่านี้เสียตังค์!

พญ.ปิยะนิตย์ เธอบอกโดยละเอียดว่า ในเด็ก ป.5 หนึ่งคน จะต้องฉีดวัคซีน HPV 2 เข็ม โดยฉีดห่างกัน 6 เดือน ซึ่งวัคซีน HPV 1 เข็ม จะมีราคาตกอยู่ที่ 400-500 บาท (ราคาที่สั่งซื้อเพื่อมาใช้ในโครงการนำร่อง) ดังนั้น เด็กหนึ่งคนจะมีค่าใช้จ่ายของวัคซีน HPV ประมาณ 1,000 บาท และถ้ามีการนำเข้ามาใช้ในประเทศไทยอย่างจริงจัง คาดว่า ราคาจะลดลงเหลือเพียง 200 บาทต่อเข็มเท่านั้น

“สำหรับผู้ที่มีอายุเกิน 11 ปี สามารถฉีดวัคซีน HPV ได้ที่โรงพยาบาลเอกชน และอาจมีค่าใช้จ่ายจำนวนหนึ่งตามกำหนดราคาของโรงพยาบาล และหากผู้หญิงท่านนั้นๆ มีคู่นอนมาไม่มาก โอกาสที่คุณจะได้ประโยชน์จากวัคซีน HPV ก็ค่อนข้างสูง และขอให้รู้ไว้อย่างหนึ่งว่า การฉีดเพียง 2 ครั้ง จะสามารถป้องกันไปได้ตลอดชีวิต” ผู้ทรงคุณวุฒิ กรมควบคุมโรค อธิบาย

การฉีดเพียง 2 ครั้ง จะสามารถป้องกันไปได้ตลอดชีวิต

อย่างไรก็ตาม นพ.อำนวย กาจีนะ อธิบดีกรมควบคุมโรค ให้ข้อมูลว่า โรคมะเร็งปากมดลูกเป็นมะเร็งที่พบมากในหญิงไทยเป็นอันดับสองรองจากมะเร็งเต้านม และจากสถิติโรคมะเร็งในประเทศไทย มีผู้ป่วยรายใหม่ประมาณ 6,400 รายต่อปี มีผู้เสียชีวิตประมาณ 3,000 รายต่อปี โดยสาเหตุที่พบบ่อยเกิดจากการติดเชื้อไวรัส HPV

“ความจริงไม่ควรมีคนตายจากโรคมะเร็งปากมดลูก
เพราะถ้าคุณสละเวลาอันน้อยนิดไปตรวจหา
โอกาสที่คุณจะตายด้วยมะเร็งปากมดลูก แทบจะไม่เกิดขึ้น”
พญ.ปิยะนิตย์ ธรรมาภรณ์พิลาศ ผู้ทรงคุณวุฒิ กรมควบคุมโรค

  • สืบเสาะข่าว รับเรื่องราวร้องทุกข์
    สามารถส่งเรื่องราวหรือประเด็นปัญหาของท่านมา
    ได้ที่ 

reporter.thairath@gmail.com หรือช่องทาง Facebook : ทีมข่าวเฉพาะกิจ

คุณอาจสนใจข่าวนี้

คุณอาจสนใจข่าวนี้