วันอังคารที่ 21 สิงหาคม พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

ไขรหัสลายเซ็นปลอม แกะรอยต่อจิ๊กซอว์ อุบัติเหตุหรือฆาตกรรม ?

กลายเป็นเรื่องค้างคาใจให้กับญาติไม่น้อย เมื่อเสี่ยระดับหมื่นล้านเจ้าของกิจการรับเหมาก่อสร้างรายใหญ่ ต้องมาเสียชีวิต ภายในรถ ด้านข้างคนขับ ขณะที่โชเฟอร์ที่ขับให้เป็นถึงระดับ อดีตผู้ช่วยรัฐมนตรี ที่ไม่ได้รับบาดเจ็บแต่ประการใด 

หลังจากเสี่ยหมื่นล้านเสียชีวิต ญาติยังคงติดใจใน 2 ประเด็นคือ 1. ทำไมถุงลมนิรภัยไม่ทำงาน และ 2. การโอนหุ้นมูลค่ากว่า 200 ล้านบาท ที่ต่อมาเลขาฯ ของผู้ตายก็อ้างว่ามีการ "ปลอมลายเซ็น"

ทั้งนี้ ทีมข่าวเฉพาะกิจไทยรัฐออนไลน์ จึงได้สอบถามผู้เชี่ยวชาญทั้ง 2 ด้าน คือ การตรวจสอบที่เกิดเหตุ และ การปลอมลายเซ็น มาให้ผู้อ่านได้ร่วมวิเคราะห์

พ.ต.ท.สมชาย อมรสุนทรศิริ นักนิติวิทยาศาสตร์เชี่ยวชาญ สถาบันนิติวิทยาศาสตร์ ที่เชี่ยวชาญเรื่องการปลอมลายเซ็น และเคยผ่านคดีใหญ่ๆ มาแล้ว อาทิ คดี นายห้างทอง ธรรมวัฒนะ ที่มีการตรวจสอบลายมือชื่อในพินัยกรรม

ไขรหัสตรวจสอบการปลอมลายเซ็น

พ.ต.ท.สมชาย กล่าวถึงหลักการเบื้องต้นในการตรวจสอบลายเซ็นว่า การตรวจพิสูจน์ทำได้ 2 ประเภท คือ 1. นำลายมือเขียนชื่อหรือลายเซ็น หรือ ลายมือชื่อ ที่เคยเขียนไว้ มาเทียบเคียงกับลายเซ็นที่ส่งตรวจสอบ ซึ่งลายเซ็น หรือ ลายมือชื่อ ที่เคยเขียน อาจเป็นการเขียนในช่วงปีเดียวกับที่เกิดเหตุการณ์การปลอมแปลง หรือก่อนหน้าปีดังกล่าวก็ได้ แต่ทั้งนี้ หากเป็นปีใกล้เคียง หรือระยะเวลาไล่เลี่ยกันจะสามารถตรวจพิสูจน์ได้ดีกว่า

2. หากในกรณีที่เจ้าของลายเซ็นยังไม่เสียชีวิต ต้องนำตัวมาพิสูจน์ด้วยการเขียนลายมือชื่อ ลายเซ็น ประมาณ 5 หน้ากระดาษต่อหน้าเจ้าหน้าที่ หรือ ต่อหน้าศาล เพื่อเป็นการพิสูจน์ลักษณะของการเขียน

พ.ต.ท.สมชาย กล่าวอีกว่า การพิสูจน์ลายเซ็นทั้งสองลักษณะ มีทั้งข้อดีและข้อเสีย ในกรณีที่เป็นหลักฐานประเภทที่เคยเขียนไว้ ข้อดีคือ จะทำให้มั่นใจได้ว่า เป็นลายมือที่เขียนขึ้นโดยปกติ ธรรมชาติ เพราะเขียนขึ้นก่อนเกิดเหตุ ไม่มีการดัดแปลง แต่มีข้อเสีย คือ บางคนอาจไม่ค่อยได้เขียนบ่อย เช่น เกษตรกร ที่จะไม่ค่อยมีตัวอย่างประเภทนี้ หรือ หากมีก็อาจไม่ใช่ประเภทเดียวกัน เช่น หลักฐานที่เคยเขียนเป็นลายเซ็น แต่ที่ปลอมแปลงเป็นกลับเป็นลายมือเขียน


ส่วนประเภทที่สอง มีข้อดี คือ เขียนต่อหน้า จะสามารถให้เขียนตามลายมือ หรือ ลายเซ็น ที่ปรากฏได้เลยทันที แต่ข้อเสีย คือ การเขียนนี้จะเป็นการเขียนหลังเกิดเหตุ อาจมีการแกล้งเขียน หรือจงใจดัดแปลง เกิดขึ้นได้

"ด้วยหลักฐานทั้งสองรูปแบบยังคงมีข้อเสีย ในการตรวจพิสูจน์จึงจำเป็นต้องการหลักฐานทั้งสองประเภท เพื่อสะดวกต่อเจ้าหน้าที่ ที่จะสามารถดูได้ว่าลายมือมีความปกติหรืออยู่ในระยะเวลาการเขียนใกล้เคียงกันหรือไม่ แต่หากเป็นหลักฐานที่ลักษณะต่างกัน ก็จะทำให้การตรวจสอบเป็นไปได้ยากมากขึ้น"

ผู้เชี่ยวชาญด้านการตรวจสอบลายมือชื่อและลายเซ็น กล่าวต่อว่า ลักษณะและขั้นตอนของการตรวจพิสูจน์ลายเซ็น จะมีวิธีหลักคือ การตรวจดูทุกลายเส้น เพื่อหาเอกลักษณ์การเขียนของแต่ละตัวบุคคล เนื่องจากธรรมชาติของคนทั่วไป การเขียนมากกว่า 1 ชื่อ จะมีความผิดเพี้ยนไปบ้าง แต่จะมีลักษณะเด่นที่คล้ายคลึงกันอยู่เสมอ ซึ่งเป็นผลมาจากการถูกหล่อหลอมการเขียนมาตั้งแต่เล็กจนโต ถ้าเอกลักษณ์ได้ออกมาตรงกัน ก็สามารถระบุได้ว่าเป็นคนเดียวกัน

สำหรับบุคคลทั่วไปก็สามารถตรวจสอบลายเซ็น ได้โดยวิธีเบื้องต้นดังนี้

1. ตรวจสอบจากความคุ้นชิน ซึ่งวิธีนี้สามารถใช้ได้กับ คนสนิท เช่น เลขาฯ ที่จะสามารถแยกออกหรือสังเกตได้ว่ามีความผิดปกติ เช่น ลายเส้นไม่เหมือนเดิม ลายเส้นสั่น หรือการเซ็นมีช่วงสะดุด ซึ่งอาจเกิดจากความลังเล

2. หากเป็นการปลอมโดยทาบแบบ หรือเลียนแบบ จะต้องสังเกตที่ลายเส้น หากลายเส้นสะดุด หรือลายเส้นเกิดจากการเขียนช้าๆ สันนิษฐานว่าอาจปลอม แต่หากเป็นลักษณะการปลอมที่เรียกว่า ฟรีแฮนด์ ลายเซ็นที่ไม่เคยพบเห็นมาก่อน ซึ่งมักจะเป็นลายเซ็นของบุคคลที่มีชื่อเสียงและโดนนำไปแอบอ้าง ในกรณีนี้ผู้คนทั่วไปจะตรวจสอบได้ค่อนข้างยาก

3. การตรวจสอบลายเซ็น จากการปลอมด้วยเทคโนโลยี ไอที ที่มีลักษณะเป็นลายเซ็นที่เกิดจากการปริ้น หรือ สแกนจากต้นฉบับ สามารถสังเกต ตรวจสอบได้ตาม ความคมของเส้น ที่จะไม่มีปรากฏหากเป็นการปลอมแปลง ยิ่งในกรณีที่ภาพไม่ค่อยมีประสิทธิภาพ ก็จะสังเกตเห็นขอบที่เหลื่อม หรือความเหลื่อมของสีที่จะออกไปในโทนม่วง น้ำเงิน

การตรวจสอบโดยองค์กรหรือธนาคาร ทางสถาบันนิติวิทยาศาสตร์ ก็ได้เขาไปสอนวิธีการตรวจสอบเบื้องต้นด้วยตาเปล่าเช่นเดียวกัน แต่ทางธนาคารเองก็จะมีขั้นตอนการตรวจสอบโดยเครื่อง แบล็กไลท์ เพื่อดูลายเส้นของลายเซ็นที่อยู่ด้านหลังสมุดบัญชี และนำมาตรวจสอบอีกครั้ง แต่ในบางกรณีที่ลูกค้าเยอะ และเข้ามาพร้อมกันในช่วงใกล้เวลาปิดทำการ ก็อาจทำให้พนักงานต้องอาศัยความรีบ ทำให้ไม่ได้ตรวจอย่างละเอียดถี่ถ้วน จึงอาจทำให้เกิดกรณีการปลอมแปลงที่หลุดรอดไปได้ เช่นกัน

นักนิติวิทยาศาสตร์เชี่ยวชาญ สถาบันนิติวิทยาศาสตร์ เผยว่า ลายเซ็นที่มีการปลอมแปลงได้ง่ายและมากที่สุดนั้นมักจะเป็นลายเซ็นจำพวกอักษรย่อ เช่น ชื่อ อรวรรณ ลายเซ็นจะมีลักษณะเป็น อ. โดยผู้ที่มีลายเซ็นในลักษณะนี้มักจะคำนึงถึงเรื่องของความสะดวกสบาย เป็นหลัก หรือมีความเชื่อตามคำทำนาย ที่มักไม่ให้ลายเซ็นมีลายเส้นที่ตัดกัน แต่ทั้งนี้ในความเป็นจริง ลายเซ็นที่มีลายเส้นเยอะ ตวัดไปมาหรือมีจุดตัดหลายแห่ง กลับเป็นลายเซ็นที่มีการปลอมแปลงได้ยากและมีความปลอดภัยกว่า

พ.ต.ท.สมชาย อมรสุนทรศิริ แนะนำว่า สำหรับผู้ที่จะต้องทำธุรกรรมบ่อย และ มีมูลค่ามากๆ ลายเซ็นที่ควรจะเป็น คือ มีลายเส้นเยอะ ยาว และมีการตัดขวางของเส้นให้เยอะเข้าไว้ เพื่อยากต่อการปลอมแปลง และ สำหรับเจ้าหน้าธนาคาร หรือ อื่นๆ ควรดูให้ละเอียดถ่องแท้สักนิดว่า เป็นลายเซ็นจริงหรือไม่

หลักการแกะรอย หาหลักฐาน อุบัติเหตุ หรือ ฆาตกรรม! 

พล.ต.ต.อภิรัตน์ ปรักกมะกุล อดีต ผบก.พฐก. กล่าวว่า สำหรับตัวบ่งชี้ที่สามารถระบุได้ว่า เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นเป็นอุบัติเหตุ หรือ การฆาตกรรมนั้น ไม่มีระบุไว้อย่างตายตัว การวิเคราะห์เหตุการณ์ต้องดูจากหลักฐาน และวัตถุพยานในที่เกิดเหตุทั้งหมด แล้วนำมาประมวลผล โดยวัตถุพยานที่จะสังเกตและรีบเก็บนำมาพิสูจน์เป็นอย่างแรก คือ สิ่งที่อาจแตกหักหรือเสียได้ง่าย เช่น รอยนิ้วมือ

"ส่วนหลักฐานจำพวก รอยเบรกของรถ หรือลักษณะ ท่าทางของผู้เสียชีวิตในที่เกิดเหตุ ไม่มีกฎเกณฑ์ตายตัวเช่นกัน ต้องอาศัยการสังเกตจากที่เกิดเหตุและการผ่าพิสูจน์เป็นหลักแล้วจึงตามด้วยพยานหลักฐาน และต้องดูเป็นกรณีไป"

ในกรณีที่มีการอำพรางการฆาตกรรมโดยใช้เรื่องอุบัติเหตุมาบังหน้า พล.ต.ต.อภิรัตน์ ปรักกมะกุล เผยว่า เคยมีคดีรูปแบบนี้เกิดขึ้น ได้แก่ คดี อุ้มฆ่าสองแม่ลูกตระกูล "ศรีธนะขัณฑ์" ที่สังเกตพบรอยเปื้อนของยางที่เส้นกึ่งกลางถนน เมื่อนำมาวิเคราะห์ จึงพบความผิดปกติของรอยทิศทางการเปลี่ยนของล้อรถหรือยาง ที่ไม่ใช่ลักษณะของการหลับใน

การตรวจสอบในกรณีเช่นนี้ต้องอาศัยการวิเคราะห์และตรวจสอบอย่างละเอียด ซึ่งแต่ละคดีจะมีความชัดเจนแตกต่างกันไป แต่เมื่อนำหลักฐาน วัตถุพยาน และสิ่งอื่นๆ มารวมกันก็จะเหมือนกับการต่อจิ๊กซอว์ที่ค่อยๆ ปรากฏภาพให้เห็นชัดขึ้น

พล.ต.ต.อภิรัตน์ กล่าวทิ้งท้ายว่า การทำงานในส่วนของการสืบสวนและพิสูจน์หลักฐาน เกิดจากความร่วมมือกันของพนักงานสอบสวนและกองพิสูจน์หลักฐาน โดยพนักงานสอบสวนจะทำหน้าที่หาข้อมูล และส่งต่อประเด็นให้ทางกองพิสูจน์หลักฐานตรวจสอบต่อ เมื่อได้ทำการตรวจสอบแล้ว หากมีความคิดเห็นเพิ่มเติมจะมีการประชุมหารือและหาข้อมูลเพิ่มเติม แต่ทั้งนี้ขั้นตอนของการสืบสวนจะเริ่มต้นจาก พนักงานสืบสวนเข้าตรวจสอบคดี.

กลายเป็นเรื่องค้างคาใจให้กับญาติไม่น้อย เมื่อเสี่ยระดับหมื่นล้านเจ้าของกิจการรับเหมาก่อสร้างรายใหญ่ ต้องมาเสียชีวิต ภายในรถ ... 17 ก.ค. 2558 15:56 17 ก.ค. 2558 17:19 ไทยรัฐ