วันพุธที่ 18 กรกฎาคม พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

เหตุที่โลมา ไม่ใช่ปลา

หนังสือเล่มเล็ก–บาง ชื่อ นิทานการเงิน นิทานผู้ใหญ่แต่ไม่ห้ามเด็กอ่าน (หนังสืออ่านนอกเวลา มศ.4–6 ปี 2554 ยังชิน แก้วชัย เจริญกิจ สำนักพิมพ์มติชน พิมพ์ครั้งที่ 6) ตั้งแต่นิทานเรื่องที่ 1 ไปถึงเรื่องสุดท้าย ต่อเนื่องเป็นคนละเรื่องเดียวกัน

เรื่องที่ 1 พระราชากับสัตว์ทั้งหลาย สัตว์บกเริ่มรู้จักใช้เงิน...ต่อด้วยเรื่องที่ 2 นกนางนวลกับโลมา

ในกาลครั้งหนึ่ง เสียงร่ำลือเรื่องของวิเศษดังไปทั่วท้องทะเล ฝูงสัตว์น้ำเล็กใหญ่ ฉลามคุยกับเต่า เต่าคุยกับนกนางนวล ของวิเศษนั้นคือเงินกระดาษสัตว์มีไว้ไม่ต้องออกล่าเหยื่อ ไม่ต้องปล่อยออกไป แค่คาบไว้ในปาก ก็มีกิน

ในครั้งนั้น โลมายังมีคำนำหน้าว่าปลา ทั้งตัวมีเกล็ดเหมือนปลาทั่วไป เมื่อปลาทู ปลาหมึก และสัตว์น้ำทั้งหลายร่ำร้องอยากได้เงิน ปลาโลมาผู้อารี ก็หลุดปากจะหาเงินมาให้

คิดอยู่สองวันก็คิดไม่ออก จนนกนางนวลอาสา ขอปลาสักสองตัว ไปแลกเป็นเงิน ปลาโลมาจับปลาให้นางนวลคาบไปสู่ป่าของพระราชา เสนอปลาแลกเงิน สัตว์บกไม่รู้จัก ม้าลายส่ายหน้า ช้างไม่สนใจ สิงโตเสือก็ว่าอาหารข้าเหลือเฟือ

จนพลบค่ำก็ยังเอาปลาแลกเงินไม่ได้ ในที่สุด มันก็เจอสุนัขจิ้งจอก

“ข้าไม่อยากได้นักหรอก ปลาสองตัวนี่” สุนัขจิ้งจอกเอ่ยเสียงไม่ยี่หระ “แต่เห็นแก่เจ้าที่มาไกล ข้าจะให้เงินเจ้า 1 ใบ” นางนวลรู้ปลา 2 ตัว น่าจะได้เงินสัก 2–3 ใบ แต่มันก็ท้อ จึงยอมรับ

ขณะบินขึ้นฟ้า มีเสียงสุนัขจิ้งจอกดีใจที่ซื้อของถูกได้ไล่หลัง “คราวหน้า ถ้าเจ้ามีปลา มาแลกข้าอีก”

นางนวลบินเอาเงินไปปล่อยลงน้ำให้ปลาโลมา...“นี่หรือของวิเศษ” ปลาโลมางง “นี่ล่ะ เงิน ของวิเศษที่พระราชาและสัตว์บกทั้งหลายใช้” มันอธิบาย จนปลาโลมาเข้าใจ

เงิน คือสื่อกลางแลกเปลี่ยนสิ่งของที่ต้องการ

ปลาโลมาดีใจอ้าปากจะคาบกระดาษ แต่เพราะแช่น้ำนานกระดาษเปื่อยยุ่ย พอถึงปากปลาโลมาก็หมดสภาพ

เงินกระดาษใช้ในทะเลไม่ได้ ปลาโลมาคิดใช้เกล็ดตัวเอง...แทน บอกที่ประชุมสัตว์ทะเลว่า ได้ของวิเศษที่เรียกว่าเงินมาแล้ว แต่เงื่อนไขการใช้ “พวกเจ้าทุกตัว ต้องเชื่อฟังข้า”

ปลาโลมาอ้าปากคายเกล็ดปลาตัวอย่าง สัตว์ทะเลอื้ออึง ม้าน้ำขอจับดู “คล้ายเกล็ดปลานะ” “มันจะเป็นอะไรก็ช่าง” ปลาโลมาเสียงดัง “หากพวกเจ้าเชื่อถือ มันก็คือของวิเศษ พวกเจ้าอยากได้อะไร ก็ใช้เงินซื้อ ถ้ายังไม่อยากได้ก็เก็บไว้”

“เงิน เงิน เงิน ของวิเศษๆๆ” สัตว์ทะเลตะโกน แล้วก็ผลัดเปลี่ยนเวียนหน้า มาขอเงินจากปลาโลมา เกล็ดปลาทั้งตัว เริ่มน้อยลง...นานๆเข้า ม้าน้ำที่เคยตั้งข้อสงสัย ก็ทนไม่ไหวประกาศว่า เงินที่ใช้เป็นเกล็ดปลาโลมาแน่นอน

กุ้งใช้เงินเพลินแล้ว ไม่เชื่อ แต่สำหรับฉลาม “ใช่หรือไม่ใช่ ก็ไม่แปลก มันเป็นของวิเศษ ใครเอาเงินมา ข้าเอาหมด”

เมื่อพูดกันมากๆเข้า ปลาโลมาก็สารภาพความจริง...แต่ถึงเวลานั้น ่ไม่ว่าเงินจะเป็นกระดาษ หรือเกล็ดปลา ก็ใช้แลกสิ่งของที่ต้องการได้เป็นของวิเศษไปแล้ว

สัตว์ทะเลทุกตัวกรูกันเข้าหาปลาโลมา ถอดเกล็ดที่เหลือทุกชิ้นเอาไปใช้เป็นเงิน ปลาโลมาไม่มีเกล็ดในตัว มันจึงไม่ถูกเรียกว่า ปลา นับแต่นั้น มันกลายเป็นโลมา ผู้น่าสงสาร

โลมาปรับทุกข์กับนางนวล “เงินทำให้สัตว์ทะเลไร้น้ำใจ ทำให้ชีวิตข้าย่ำแย่”

นิทานเรื่องนี้ จบลง ตรงนางนวลพูดว่า “เงินมีอำนาจไม่จำกัด มีทั้งคุณและโทษ แต่น่าจะให้คุณน้อยกว่าโทษ”

ผมอ่านนิทานแล้วสงสารโลมา...ผู้นำที่บริหารการเงินการคลังนั้นกี่สมัยๆก็มักเปลืองตัว...ค่าเงินอ่อน ค่าเงินแข็ง เงินเฟ้อเงินฝืด ของขายดีแต่แพง ขายไม่ได้ ก็ถูกด่า ฯลฯ เหมือนกันทุกคน

มีข่าวจะเปลี่ยน “หม่อมอุ๋ย” เป็น “ดร.สมคิด” ก็มาจากเหตุทำนองนี้...เวลาปีเดียว...คนเบื่อ ก็เหมือนสัตว์ทะเลเบื่อโลมา...จะทำดีแสนดีแค่ไหน หนีถูกครหานินทาไม่พ้น.

กิเลน ประลองเชิง

15 มิ.ย. 2558 10:42 15 มิ.ย. 2558 10:42 ไทยรัฐ