วันพุธที่ 22 สิงหาคม พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ


สุดว้าว! ศาสตร์และศิลป์แห่งแผนที่

พิกัดสำนักงานนักภูมิศาสตร์ประจำสมาคมเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก คือ 38°54’19” เหนือ, 77°2’16” ตะวันตก

คงพอจะพูดได้ว่าควน จูเซ บาลเดส ผู้ดำรงตำแหน่งนี้ในปัจจุบัน รู้ตำแหน่งแห่งที่ของเขาอย่างแม่นยำ แต่ขอบเขตการทำงานของสำนักงานในความรับผิดชอบของเขาหรือแผนกแผนที่ของสมาคมเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก ซึ่งฉลองครบ 100 ปีในปีนี้ ไม่เพียงครอบคลุมพิกัดที่ว่าเท่านั้น แต่ยังรวมถึงภูเขา แม่น้ำ ทะเลสาบ ถนน แนวปะการัง ฟยอร์ด เกาะ ทะเลใน ธารน้ำแข็ง มหาสมุทร ดาวเคราะห์ ดาราจักร และระบบสุริยะ หรือพูดง่ายๆ ก็คือลักษณะทางกายภาพใดๆ ที่ปรากฏ บนพื้นดิน ผืนน้ำ และแผ่นฟ้านั่นเอง

ขณะที่เขียนเรื่องนี้ (สถิติจะล้าสมัยทันทีที่รวมตัวเลขเสร็จ) แผนกแผนที่ของสมาคมเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก ได้ผลิตแผนที่แถม 438 ชุด แผนที่โลก 10 ฉบับ ลูกโลกหลายสิบแบบ แผนที่ประกอบสารคดีในนิตยสารอีกราว 3,000 ชิ้น และอีกมากมายในรูปแบบดิจิทัล

แผนที่ของเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก แตกต่างจากแผนที่ทั่วไปอย่างไรน่ะหรือ ที่แน่ๆ คือความเที่ยงตรงแม่นยำและความใส่ใจในรายละเอียด แผนที่ดวงจันทร์ฉบับปี 1969 ระบุจุดลงจอดของยานสำรวจไร้มนุษย์เกือบครบทั้ง 23 ลำ บนพื้นผิวดวงจันทร์ ขาดเพียงลำเดียว (เนื่องจากจุดตกของยานออร์บิเทอร์ 4 ยังไม่ทราบแน่ชัด)



แต่ความโดดเด่นอันเป็นเอกลักษณ์ของแผนกที่บรรณาธิการเต็มเวลาคนแรกของนิตยสาร กิลเบิร์ต เอช. โกรฟเนอร์ ก่อตั้งขึ้น คือการไม่หยุดคิดค้นสิ่งใหม่ๆ และจะยังคงเป็นเช่นนั้นเสมอ นักทำแผนที่ซึ่งเป็นหัวหน้าแผนกคนแรกอย่างอัลเบิร์ต เอช. บัมสเตด (หัวหน้าแผนก, 1915-1939) กรุยทางด้วยการประดิษฐ์เข็มทิศนาฬิกาแดด ซึ่งริชาร์ด อี. เบิร์ด ใช้ในเที่ยวบินสู่ขั้วโลกเหนือเมื่อปี 1926 (เพราะเข็มทิศแม่เหล็กใช้ไม่ได้ในแถบขั้วโลก) เช่นเดียวกับเครื่องเรียงพิมพ์ด้วยแสงที่ได้รับการตั้งชื่อตามเขา

ในปี 1957 แผนกแผนที่ได้ทุ่มเทความคิดสร้างสรรค์สร้างอุปกรณ์ติดตามดาวเทียมแบบพกพาให้โครงการอวกาศของสหรัฐฯ เวลแมน แชมเบอร์ลิน (หัวหน้าแผนก, 1964-1971) ผู้ประดิษฐ์อุปกรณ์ดังกล่าวยังออกแบบมาตรเรขาคณิตซึ่งมีลักษณะเป็นแผ่นพลาสติกใสที่ทาบลงบนลูกโลกเพื่อวัดระยะทางด้วย

เมื่อโลกหมุนเร็วขึ้น จังหวะก้าวของคนทำแผนที่ก็ต้องเร็วตามไปด้วย จอห์น บี. การ์เวอร์ (หัวหน้าแผนก, 1982-1991) ดูแลการติดตั้งระบบคอมพิวเตอร์ไซเท็กซ์ที่ใหญ่โตจนต้องมีห้องควบคุมอุณหภูมิเฉพาะ ระบบดังกล่าวช่วยให้กระบวนการผลิตแผนที่มีความเที่ยงตรงแม่นยำและมีประสิทธิภาพมากขึ้น แอลเลน แคร์รอลล์ (หัวหน้าแผนก, 1998-2010) เปิดตัวแม็ปแมชชีน (MapMachine) ของเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก เมื่อปี 1999 ซึ่งเป็นบริการแผนที่แบบอินเทอร์แอ็กทีฟชุดแรกของสมาคมบนเว็บไซต์

ในอดีต การสร้างแผนที่สักฉบับต้องใช้เวลาหลายเดือน แต่ในยุคดิจิทัลที่ก้าวล้ำ การสร้างแผนที่บางฉบับที่เผยแพร่บนเว็บไซต์ของเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก อาจใช้เวลาเพียงไม่กี่ชั่วโมง แต่ความเที่ยงตรงแม่นยำยังคงเป็นสิ่งสำคัญ


อะไรรอคอยอยู่เบื้องหน้า เมื่อแผนกแผนที่ของเราก้าวย่างเข้าสู่ศตวรรษที่สองแห่งการก่อตั้ง

“การทำแผนที่โดยอาศัยข้อมูลจากสาธารณชนจะเอื้อให้ใครๆ ก็สามารถสร้างแผนที่ที่เฉพาะเจาะจงมากขึ้น” ควน บาลเดส บอก “เมื่ออุปกรณ์ต่างๆ เชื่อมต่อกับอินเทอร์เน็ตได้มากขึ้น ผู้ใช้จะสามารถระบุพิกัดและทำแผนที่สิ่งต่างๆ ได้มากขึ้นตามไปด้วย ขณะที่นาฬิกาและแว่นอัจฉริยะช่วยให้เก็บข้อมูลเชิงพื้นที่ได้ดีขึ้น”

เรื่อง แคที นิวแมน

นิตยสาร National Geographic ฉบับภาษาไทย

พิกัดสำนักงานนักภูมิศาสตร์ประจำสมาคมเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก คือ 38°54’19” เหนือ, 77°2’16” ตะวันตก 16 เม.ย. 2558 14:15 16 เม.ย. 2558 16:23 ไทยรัฐ


advertisement