วันอังคารที่ 19 มีนาคม พ.ศ. 2562
บริการข่าวไทยรัฐLogin
รัฐธรรมนูญฉบับสุดท้าย?

รัฐธรรมนูญฉบับสุดท้าย?

  • Share:

การยกร่างรัฐธรรมนูญเดินทางมาถึงขั้นสุดท้ายแล้ว คาดว่าจะร่างเสร็จและเสนอต่อคณะรัฐมนตรีได้ ในวันที่ 25 พฤษภาคม ในวันสุดท้ายของการทำงานที่พัทยา นายบวรศักดิ์ อุวรรณโณ ประธานคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ แสดงความหวังว่ารัฐธรรมนูญใหม่จะเป็นรัฐธรรมนูญ “ถาวร” ฉบับสุดท้ายของประเทศ ไม่ประสบชะตากรรมเหมือนกับฉบับที่ผ่านๆมา

คนไทยส่วนใหญ่ก็คงจะตั้งความหวังแบบเดียวกัน แต่อาจจะเป็นความหวังที่เป็นไปได้ยาก หรือแทบจะเป็นไปไม่ได้ เพราะจากประวัติศาสตร์การเมืองที่ผ่านมา คนไทยมักจะถือว่ารัฐประหาร หรือการยกเลิกรัฐธรรมนูญเป็นเรื่องธรรมดา หลายครั้งมีเสียงเรียกร้องให้ทหารเข้ามาช่วยแก้ปัญหา เมื่อเกิดความขัดแย้ง หรือทางตันทางการเมือง

จึงไม่น่าแปลกใจ ที่ไทยกลายเป็น ประเทศที่ใช้รัฐธรรมนูญเปลืองที่สุด อาจจะถึงที่สุดของโลก หรืออันดับต้นๆของโลก ส่วนใหญ่เป็นการยกเลิกรัฐธรรมนูญโดยรัฐประหาร มีเพียงไม่กี่ครั้งที่รัฐธรรมนูญถูกยกเลิกโดยประชาชน ทำให้ไทยมีรัฐธรรมนูญถึง 19 ฉบับ และกำลังร่างฉบับที่ 20 ฉบับ “ถาวร” มักจะอายุสั้น แต่ฉบับ “ชั่วคราว” อายุยืน

ตัวอย่างเช่น “ธรรมนูญการปกครองราชอาณาจักร” 2502 ไม่เรียกว่า “รัฐธรรมนูญ” ด้วยซ้ำ เพราะมุ่งให้เป็นฉบับชั่วคราว แต่อยู่นานเกือบสิบปี ในขณะที่รัฐธรรมนูญ “ถาวร” 2517 อายุสั้นแค่สองปี นักรัฐศาสตร์บางคนตั้งข้อสังเกตว่า ถ้ารัฐธรรมนูญห้ามข้าราชการเป็น ส.ว. และไม่มีอำนาจ หรือบังคับให้นายกรัฐมนตรีมาจาก ส.ส. มักจะอายุสั้น

เคยมีอาจารย์ด้านนิติศาสตร์บางกลุ่ม เชื่อว่าจะสามารถป้องกันรัฐประหารได้ โดยเขียนห้ามเอาไว้ในรัฐธรรมนูญ แต่นักรัฐศาสตร์ชาวเยอรมันคนหนึ่ง ซึ่งเคยศึกษาการเมืองไทยฟันธงว่า รัฐประหาร เป็นประเพณีสำหรับการเมืองไทย มีการสืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น จึงอาจเกิดขึ้นได้อีก ถ้าการเมืองภาคประชาชนไม่เข้มแข็ง และนักการเมืองโกงทั้งเลือกตั้งและโกงกิน

แต่เรื่องนี้ไม่ถึงกับสิ้นหวังโดยสิ้นเชิง แม้แต่พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา หัวหน้า คสช.และนายกรัฐมนตรี ก็เคยพูดว่า เมื่อปี 2475 “เราได้เปลี่ยนแปลงการปกครองมา มีการรัฐประหารมาหลายครั้งเต็มที วันข้างหน้าเราจะแก้ปัญหาโดยการรัฐประหารไม่ได้ เราต้องสร้างความเข้มแข็งของประเทศ และคนทุกภาคส่วนของประเทศให้ได้”

รัฐธรรมนูญไม่ใช่หลักประกัน ว่าจะอายุยืนหรืออายุสั้น จะเป็นฉบับถาวรสุดท้ายหรือไม่? แต่ขึ้นอยู่กับความเข้มแข็งของการเมืองภาคประชาชน คณะผู้ร่างอ้างว่ารัฐธรรมนูญใหม่ จะทำให้ประชาชนมีบทบาททางการเมืองมากขึ้น จึงต้องตามไปดูว่า ระบบ ส.ว.จากการแต่งตั้งล้วน และนายกรัฐมนตรีไม่ต้องมาจาก ส.ส. จะทำให้การเมืองภาคประชาชนเข้มแข็งหรืออ่อนแอ?

อ่านเพิ่มเติม...

คุณอาจสนใจข่าวนี้

คุณอาจสนใจข่าวนี้