วันเสาร์ที่ 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

มหกรรมบุญลอยฟ้า ผุด ‘จิตตนคร’ ในห้าง

โดย

ลักษณะนิสัยอีกอย่างหนึ่งของสมุทัย ก็คือ “ความอยากทำลายล้างใคร หรืออะไรก็ตามที่มาขัดขวาง” ความจริงอันชัดเจนจากธรรมนิยายเรื่องจิตตนคร พระนิพนธ์ในสมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก พระผู้รอบรู้ทั้งปริยัติและปฏิบัติ

กลางกลิ่นอายงานบุญสงกรานต์มาเยือน หอจดหมายเหตุ พุทธทาส อินทปัญโญ โดยการสนับสนุนจากวัดบวรนิเวศวิหาร สำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ และอีกหลายองค์กรร่วมกันจัด “งานวัดลอยฟ้า ญาณสังวร 101 จิตตนคร The Hidden Capital” เพื่อน้อมรำลึกสังฆคุณที่ยังประโยชน์ให้พุทธศาสนิกชน อย่างมิอาจประเมินได้

แสวงบุญกันได้ตั้งแต่วันที่ 3–7 เมษายน พ.ศ.2557 เวลา 10.00–21.30 น. ณ รอยัลพารากอนฮอลล์ ชั้น 5 ศูนย์การค้าสยามพารากอน โดยในวันพฤหัสบดีที่ 3  เมษายน เวลาประมาณ 10.30 น. พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี พระวรราชา ทินัดดามาตุ เสด็จทรงเปิดงาน

ภายในงานบุญเต็มไปด้วยกิจกรรมให้พุทธศาสนิกชนได้อิ่มบุญ อิ่มธรรม และได้รู้และเห็นธรรมรสต่างๆในสมเด็จพระสังฆราช ซึ่งพระองค์มีพระนามเดิมว่าเจริญ นามสกุลคชวัตร ทรงมีพระชาติภูมิ ณ จังหวัดกาญจนบุรี เมื่อวันที่ 3 ตุลาคม พุทธศักราช 2456 ทรงบรรพชาเป็นสามเณรเมื่อพระชนมายุ 14 พรรษา ณ วัดเทวสังฆาราม กาญจนบุรี สิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ 24 ตุลาคม พ.ศ.2556 เนื่องจากติดเชื้อในกระแสพระโลหิต

ตระหนักกันดีว่า ศาสนกิจในพระองค์มีหลากรูปแบบ เฉพาะด้านคำสอนนอกจากธรรมบรรยายแล้ว ยังมีนิพนธ์นวนิยายธรรมะด้วย อย่างพระนิพนธ์เรื่อง “จิตตนคร” นครหลวงอันแท้จริงของโลก หรือ ของทุกๆคน ด้วยคุณค่าในธรรมนิยายนี้ ผู้จัดงานวัดลอยฟ้าได้นำ “ธรรม” มาสื่อให้ถึงใจพุทธศาสนิกชนโดยผ่านสื่อต่างๆ ทั้งนิทรรศการ ละครหุ่นสาย การเดินแบบ และกิจกรรมอื่นๆ

ธรรมนิยายเรื่องจิตตนคร แท้จริงก็คือนครของจิตใจคน “เจ้าเมืองแห่งจิตตนครก็คือจิตนี้เอง หรือใจนี้เอง ใจเป็นใหญ่ ใจเป็นประธาน ทุกสิ่งสำเร็จได้ด้วยใจ”

พระองค์นิพนธ์โดยใช้ความเปรียบให้เห็นกระบวนการทำงานของจิตคน ทั้งการรับเรื่องราว ส่งผลมายังความรู้สึก และผลักดันให้เกิดการกระทำต่างๆ พร้อมทั้งชี้ให้เห็นสาเหตุของการเกิด และแนวทางของการดับ เริ่มแรกนั้นทรงนิพนธ์เป็นละครอ่านออกอากาศทางวิทยุ อ.ส. พระราชวังดุสิต ในรายการการบริหารทางจิต ทุกเช้าวันอาทิตย์ระหว่าง พ.ศ.2513-2515

ความโดยรวบรัดคือเป็นเรื่องที่ผูกขึ้น โดยเปรียบจิตของคนเป็นเมืองหนึ่งชื่อว่า “จิตตนคร” มีเจ้าผู้ครองนครหรือ “นครสามี” ภายในเมืองมีระบบสื่อสารเป็นทวารเข้าทั้ง 6 คือ ตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ

พร้อมกันนั้นก็มีโรงงานต่างๆ มีคู่หูของ “นครสามี” ทั้งฝ่ายคู่อาสวะ ที่มีสมุทัยอยู่เบื้องหน้า มีสมุนหัวโจก ลูกมือหัวไม้มากมายทั้งโลโภ โมโห โทโส กิเลสพันห้า ตัณหาร้อยแปด มีคู่อาสวะอนุสัยในเบื้องหลังที่ร่วมกันออกแบบและไตรภูมิเพลิดเพลินวนเวียนอยู่เป็นวงวัฏฏะ

ในขณะที่ฝ่ายคู่บารมีคอยชี้แนะการใช้ศีลเป็นต้นว่าหิริ โอตตัปปะ สติสัมปชัญญะ บุญกิริยะ จิตตภาวนา และสมถะวิปัสสนา เป็นต้น เพื่อใช้ศีลเหล่านี้คอยเฝ้าระวังมิให้สมุทัยยึดครองไตรทวาร ถึงกระนั้นก็มีการต่อสู้ปฏิวัติรัฐประหารกันบ่อยที่สุด ถึงขั้นเกิดการแปรปรวนภายใน จนต้องเรียกร้องกองทัพใหญ่ “มรรค” ออกมา สวนสนาม แสดงกำลังต่อสู้กันด้วยนานาวิธี

ยังผลให้สมุทัยซบเซา กองทัพน้อยสังโยชน์ถูกเผาพินาศสมุทัยขอพักรบ ชาวจิตตนครตั้งมั่นในไตรสรณคมน์ได้ธรรมจักษุ อพยพไปสู่แดนเกษม

เนื่องด้วยจิตตนครเป็นวรรณกรรมที่มีตัวละครที่แฝงข้อธรรมสำคัญ ว่าด้วยกระบวนการทางจิตใจ ผู้จัดงานวัดลอยฟ้าจึงจำลองออกมาเป็น 5 ฉากสำคัญตามเนื้อเรื่อง บนพื้นที่ประมาณ 8,000 ตร.ม. ในรอยัลพารากอนฮอลล์ โดยเนรมิตให้เป็นไตรภูมิโลก จิตตนิทรรศน์ กองทัพมรรค โรงแสดงธรรม และห้องบริหารจิต

ผู้ร่วมงานนอกจากได้ศึกษาธรรมแล้ว ยังสามารถร่วมกิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้ มีทั้งการบรรยาย เสวนา อภิปราย สวดมนต์ จิตตภาวนา มีครูบาอาจารย์หลากสำนักมาแสดงธรรม พร้อมแนะนำการบริหารจิต เป็นต้นว่าคณะสงฆ์จากวัดบวรนิเวศวิหาร, พระอาจารย์สุธรรม สุธัมโม ศิษย์หลวงตามหาบัว, พระอาจารย์มานพ อุปสโม, พระครูเกษมธรรมทัต วัดมเหยงคณ์ และพระอาจารย์ชยสาโร

ด้านบันเทิงธรรมก็มีเหล่าศิลปิน นักร้อง นักแสดงรวมพลแสดงธรรมรูปแบบใหม่ทั้งละครเวที ละครหุ่นสายสื่อผสม คอนเสิร์ตคีตธรรม และแฟชั่นธรรมศรัทธาโดย 9 ดีไซเนอร์

วันปิดงาน มีการแสดงธรรมปิดงาน “ธรรมดาเดินแบบ” ในชุด “ธรรมะศรัทธา” ครั้งแรกและครั้งสำคัญของการรวมพลังจิตศรัทธาในธรรมะของพระพุทธเจ้า โดย 9 ดีไซเนอร์วงการแฟชั่น นำโดยคุณติ๋ม-พันธ์สิริ สิริเวชชะพันธ์ และ 9 ห้องเสื้อชั้นนำมาพร้อมกับ 45 นางแบบและนายแบบมาจัดรายการแฟชั่นโชว์ที่แฝงธรรม

อิ่มบุญตากันได้ในวันจันทร์ที่ 7 เมษายน เวลา 19.00 น.

ส่วนละครหุ่นสาย “จิตตนคร พุทธจินตนิทาน” คณะหุ่นสายเสมา น้อมถวายสักการะ ระหว่างวันที่ 6-7 เมษายน เวลา 16.00 น. คณะหุ่นสายเสมา กำกับการแสดงโดยนิมิตร พิพิธกุล ศิลปินศิลปาธร สาขาศิลปะการแสดง ประจำปี 2550 พร้อมผู้ร่วมสร้างสรรค์คุณภาพอีกหลายนาม

การแสดงละครหุ่นสาย แท้จริงก็คือการนำเอาพุทธศิลป์มา สร้างสรรค์เป็นจินตนาการเพื่อการสั่งสอน เป็นสิ่งที่เรารู้สึกว่าทำให้เด็กและคนรุ่นใหม่เข้าถึงพระธรรม ลักษณะเด่นคือ มีเนื้อหาที่นำเอาหลักธรรมมาสร้างเป็นตัวละคร และการสื่อความหมาย ให้เข้าใจได้ง่าย

รูปแบบการนำเสนอทันสมัย มีระบบการสื่อสาร โรงงาน โรงภาพยนตร์ ฯลฯ และสาระเรื่องราวที่ในจิตตนครนั้นราวกับบันทึกเนื้อหาของปัจจุบัน ที่จะทำให้คนตระหนักรู้ได้ แถมยังจะได้เห็นว่าหลักธรรมนั้นสามารถนำไปใช้ในการปกครองจิต ปกครองตน ปกครองเมืองได้อย่างไร

การนำเรื่องจิตตนครออกมาสื่อในรูปแบบต่างๆ เป้าหมายหลักคือ อยากให้คนปัจจุบันได้รู้จักกับธรรมะ ที่สามารถนำไปใช้ได้ในชีวิตประจำวัน หลายบทหลายตอนเกี่ยวข้องกับทางโลกที่เป็นอยู่ อย่างบทที่บอกว่าจิตตนครเป็นเมืองที่มีปฏิวัติรัฐประหารบ่อย เป็นต้น

บรรยากาศงานบุญวัดลอยฟ้า แม้รูปแบบจะต่างจากงานวัดทั่วๆ ไป แต่แก่นของเป้าหมายไม่ต่างกัน คือต้องการให้คนเข้าถึงธรรม

โดยเฉพาะอย่างยิ่งธรรมแห่ง ‘สังฆราชา’.

3 เม.ย. 2557 11:00 4 เม.ย. 2557 05:04 ไทยรัฐ