วันจันทร์ที่ 25 มิถุนายน พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

คนรุกช้างหรือช้างรุกคน? (มีคลิป)

ปัญหาความขัดแย้งระหว่างคนกับช้างในพื้นที่ป่าตะวันออก หลังจากช้างป่าบุกรุกเข้าไปในพื้นที่ของคน โดยเฉพาะพื้นที่การเกษตรของชาวบ้านอ่างฤาไน ชาวบ้านจึงหาทางออกด้วยการเปลี่ยนพืชไร่จากที่ปลูกมันสำปะหลังมาตลอดชีวิตด้วยการหักดิบ และหันมาปลูกลำไยแทน แม้ต้องใช้เวลานานกว่าจะคืนทุน แต่เป็นทางออกที่น่าจะดีที่สุด 

นายวัน คำเสียง ชาวบ้านตำบลคลองกลาง อ.ท่าตะเกียบ จ.ฉะเชิงเทรา ได้พาทีมข่าวไทยรัฐทีวีลงสำรวจไร่มันสำปะหลังกว่า 30 ไร่ ที่ติดกับแนวเขตป่ารักษาพันธุ์สัตว์ป่าเขาอ่างฤาไน ที่เสียหายจากช้างป่าเข้ามาบุกรุก เหยียบย่ำ และถอนต้นมันสำปะหลังออก ทั้งที่ยังไม่มีหัวมัน ซึ่งเขาบอกว่าต้องใช้เวลาถึง 5 เดือน หัวมันจึงจะสมบูรณ์ ขุดออกไปขายได้ แต่กว่าจะถึงวันนั้น ต้นมันสำปะหลังก็ถูกช้างป่าเข้ามาทำลายจนผลิตผลเหลือน้อยลง ขายได้ไม่เท่ากับทุนที่ต้องเสียไปกว่าครั้งละ 1 แสนบาท

นายวัน บอกว่า จากที่เคยอยู่มากว่า 30 ปี ช้างป่าออกมามากที่สุด 3-4 ปีก่อน แต่ก่อนหน้านี้ไม่เคยมีช้างป่าออกมารบกวน ทำให้มันสำปะหลังที่เป็นรายได้หลักเริ่มขาดทุนและไม่ได้กำไร จึงคิดที่จะเปลี่ยนมาปลูกลำไยทั้ง 30 ไร่ หลังจากเก็บเกี่ยวมันสำปะหลังชุดสุดท้าย โดยก่อนหน้านี้ เขาแก้ปัญหาด้วยการจุดประทัดไล่ แต่ช้างป่าเริ่มชินและไม่เกรงกลัว เขาจึงจำเป็นต้องปลูกลำไย เพราะช้างไม่กิน แม้ว่าต้องเปลี่ยนวิถีและต้องรอผลผลิตลำไยนานกว่า 3 ปี ก็ยังคุ้มค่ากว่าที่ต้องเสียรายได้ และต้องเสี่ยงถูกช้างป่าทำร้าย

“ปีนี้น่าจะไม่ได้เลย เพราะช้างป่าเข้ามาทุกวัน ไล่ไปก็ไม่ไป ถ้าจุดประทัดใส่ ก็จะวิ่งมาใส่ ก็ต้องปล่อยไป จะทำอย่างไรได้ เพราะพื้นที่ติดป่า แต่ตอนที่กรมอุทยานแห่งชาติยังไม่เข้ามา ก็ไม่เห็นจะมีช้างป่ามาก แต่ตอนนี้เข้ามาทุกวัน และเข้ามาได้ทุกทิศทุกทาง ซึ่งเชื่อว่าช้างที่เข้ามาพื้นที่เกษตร คือช้างบ้านที่มีคนนำมาปล่อย เพราะช้างป่าไม่น่าจะเข้ามาในพื้นที่ชาวบ้าน แต่ก็พูดไม่ได้ เพราะเจ้าหน้าที่บอกว่าเป็นช้างป่าทั้งหมด” นายวันกล่าว

ด้านนายอยู่ เสนาธรรม ผู้อำนวยการสำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์และอดีตหัวหน้าเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าเขาอ่างฤาไน บอกว่า ปัจจุบันประชากรช้างป่าในป่าเขาอ่างฤาไนมีมากขึ้น จากการวิจัยในปี 2556 พบมีช้างป่าในพื้นที่ 320 ตัว อาศัยอยู่ในพื้นที่ราบกว่า 1,000 ตารางกิโลเมตร ซึ่งจากการวิจัยบอกว่า ในพื้นที่เท่านี้สามารถให้ช้างอาศัยได้เพียง 170 ตัวเท่านั้น ช้างป่าอีกกว่าครึ่งหนึ่ง จึงต้องออกนอกพื้นที่ป่า เนื่องจากอัตราการเกิดของช้างป่าเพิ่มขึ้นกว่าร้อยละ 10 และอัตราการตายร้อยละ 1.7 จะเห็นว่าช้างเพิ่มขึ้นอย่างมาก เนื่องจากไม่มีสัตว์ผู้ล่า อย่างเสือ สิงโต ทำให้ช้างแน่นป่าเขาอ่างฤาไน จึงต้องเคลื่อนย้ายไปตามแหล่งอาหารในป่ารอยต่อ 5 จังหวัด ได้แก่ ฉะเชิงเทรา ชลบุรี ระยอง จันทบุรี และสระแก้ว ทำให้เกิดปัญหากับชาวบ้านที่อยู่ใกล้เขตป่า และบางพื้นที่มีถนนตัดผ่านผืนป่า ก็ยังเป็นอันตรายต่อผู้ที่ใช้รถใช้ถนนด้วย

นายอยู่ บอกต่อว่า จากมาตรการปิดถนน 3259 ที่ตัดผ่านเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า ไปจนถึงเขตอำเภอวังน้ำเย็น จังหวัดสระแก้ว ตามเวลาที่กำหนด โดยจะปิดถนนในช่วง 21.00 น. - 05.00 น. ช่วงวันที่ 1 มกราคม ถึงวันที่ 30 เมษายน และในช่วงวันที่ 1 พฤษภาคม ถึงวันที่ 30 ธันวาคม จะปิดช่วงเวลา 18.00 น. - 06.00 น. ทำให้ปัญหารถชนสัตว์ป่าลดลงมาก

“จะเห็นว่า 17 ประเทศที่มีช้างป่าอาศัยอยู่ ไม่มีที่ใดแก้ปัญหาคนกับช้างได้ และเมืองไทยให้ความสำคัญกับช้างว่าเป็นสัตว์ชั้นสูง ทำให้มีใครจะไปทำร้ายช้างป่า หรือเข้าไปทำอะไร ขณะที่ประชากรช้างเพิ่มมากขึ้น กรมอุทยานแห่งชาติฯ ก็เตรียมจะหาพื้นที่ป่าที่สมบูรณ์ให้ช้างอยู่ โดยต้องเคลื่อนย้ายช้างที่แน่นป่าออกไปอยู่ในพื้นที่ป่าที่เตรียมไว้ โดยโครงการแรก จะทำที่บริเวณเขาคิชฌกูฏ จังหวัดจันทบุรี” นายอยู่กล่าว

ขณะที่กรมอุทยานแห่งชาติฯ ได้เพิ่มแหล่งน้ำ โป่ง แหล่งอาหารให้มากขึ้น รวมถึงทำคูกันช้างรอบแนวเขต เพื่อไม่ให้ช้างออกจากป่า แต่พฤติกรรมของช้างป่าที่เปลี่ยนไป จากการเรียนรู้ กับวิธีการป้องกันของคน เช่น ทำคูกันช้าง แต่ช้างก็สามารถข้ามไปยังเขตของชาวบ้านได้ โดยเอาตัวต่อๆ กันข้ามไปได้ และยังไม่เกรงกลัวเสียงประทัด เพราะรู้ว่ามีเสียงแต่ไม่เป็นอันตราย ช้างก็ยังเข้าพื้นที่ชาวบ้านได้อยู่ดี ด้วยเหตุนี้ ช้างป่าจึงยังรุกออกนอกพื้นที่ได้อย่างง่ายดาย ดังนั้น เมื่อช้างป่าเปลี่ยนได้ คนจึงต้องเปลี่ยน ปัญหาระหว่างคนกับช้างก็ลดลง.

 

ปัญหาความขัดแย้งระหว่างคนกับช้างในพื้นที่ป่าตะวันออก หลังจากช้างป่าบุกรุกเข้าไปในพื้นที่ของคน โดยเฉพาะพื้นที่การเกษตรของชาวบ้านอ่างฤาไน... 16 มี.ค. 2557 22:25 17 มี.ค. 2557 12:42 ไทยรัฐ