วันศุกร์ที่ 15 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2562
บริการข่าวไทยรัฐLogin
แฉ 7 คำขอสิทธิบัตรกัญชาเจ้าปัญหา บริษัทเดียวกัน หวั่นเอื้อประโยชน์

แฉ 7 คำขอสิทธิบัตรกัญชาเจ้าปัญหา บริษัทเดียวกัน หวั่นเอื้อประโยชน์

  • Share:

กรมทรัพย์สินทางปัญญา ยันหาวิธีที่เหมาะสม เคลียร์ 7 คำขอจดสิทธิบัตรกัญชาเจ้าปัญหา ขณะที่ภาคประชาสังคม ผิดหวังไม่มีคนมีอำนาจ ร่วมประชุมด้วย ยัน 7 คำขอ บริษัทเดียวทั้งหมด "สมคิด-สุวิทย์" เคยไปเยือนแล้ว หวั่นเอื้อประโยชน์

เมื่อวันที่ 17 ม.ค. น.ส.จิตติมา ศรีถาพร ผู้อำนวยการสำนักกฎหมาย กรมทรัพย์สินทางปัญญา เปิดเผยถึงผลการประชุมร่วมกับภาคประชาสังคมในประเด็นข้อกฎหมาย เกี่ยวกับการจดสิทธิบัตรกัญชาว่า กรมฯ ได้ยืนยันว่ากำลังหาวิธีการที่เหมาะสมในการดำเนินการกับคำขอจดสิทธิบัตร ที่มีสารสกัดจากกัญชา และองค์ประกอบที่มีสารสกัดกัญชาเป็นส่วนผสม ที่เหลืออยู่อีก 7 คำขอ จากทั้งหมด 13 คำขอ โดยจะนำข้อคิดเห็นและข้อเสนอแนะของภาคประชาสังคมมาประกอบการพิจารณาด้วย แต่การดำเนินการจะต้องหารือกับนายสนธิรัตน์ สนธิจิรวงศ์ รมว.พาณิชย์ก่อน และการดำเนินการจะต้องไม่กระทบกับคำขอจดสิทธิบัตรอื่นๆ ด้วย

สำหรับประเด็นที่ภาคประชาสังคมมีข้อสงสัยในเรื่องการตีความมาตรา 9 (5) พ.ร.บ.สิทธิบัตร ที่ไม่ให้รับจดสิทธิบัตร หากเป็นสิ่งประดิษฐ์ที่ขัดต่อความสงบเรียบร้อย หรือศีลธรรมอันดี อนามัย และสวัสดิภาพของประชาชน แล้วเหตุใดกรมฯ ถึงไม่ปฏิเสธคำขอจดนั้น ได้ชี้แจงว่า ประเด็นนี้มีคำวินิจฉัยของศาลฎีกาให้นำความตกลงระหว่างประเทศที่ไทยเป็นภาคีอยู่มาใช้ประกอบด้วย คือ ความตกลงว่าด้วยทรัพย์สินทางปัญญา (TRIPs) ภายใต้องค์การการค้าโลก (WTO) โดยมาตรา 27.2 ใน TRIPs ระบุว่าการพิจารณาจะต้องมองถึงวัตถุประสงค์ของสิ่งประดิษฐ์และประโยชน์เชิงพาณิชย์ ที่ไม่ขัดกับความสงบอันดีด้วย ไม่ใช่มองแค่ว่าจะขัดกับมาตรา 9 (5) เพียงอย่างเดียว

"เพราะสิ่งประดิษฐ์ที่นำมาจดสิทธิบัตร อย่างสารเคมีบางอย่างนำมาทำระเบิดได้ แต่ก็มาทำปุ๋ยได้ด้วย ซึ่งตรงนี้ขอรับการคุ้มครองได้ สารสกัดจากกัญชาก็เช่นเดียวกัน หากนำมาทำเป็นยา ก็ขอรับการคุ้มครองได้ แต่ผู้ยื่นจดจะยังผลิตและขายในไทยไม่ได้ เพราะจนถึงขณะนี้ยังเป็นสารเสพติดอยู่ ซึ่งจะปฏิเสธคำขอแบบนี้ไม่ได้ และหลายๆ ประเทศ เช่น อินเดีย สิงคโปร์ เกาหลีใต้ ก็ยึดหลักเดียวกันนี้ ส่วนบราซิล ที่ภาคประชาสังคมบอกว่าไม่รับจดกัญชา เพราะเป็นยาเสพติดนั้น กรมฯ ไม่มีฐานข้อมูลในเรื่องนี้ แต่ก็รับที่จะนำไปใช้ประกอบการพิจารณา"

สำหรับสถานะล่าสุดของคำขอจดสิทธิบัตรกัญชา 13 คำขอที่เป็นปัญหานั้น ล่าสุดได้ละทิ้งไปแล้ว 3 คำขอ อีก 4 คำขอ ผู้ยื่นคำขอได้ยื่นให้ตรวจสอบสิ่งประดิษฐ์แล้ว แต่ปฏิเสธไปแล้ว 3 คำขอ เพราะไม่ใช่เป็นสิ่งประดิษฐ์ใหม่ ส่วนอีก 1 คำขออยู่ระหว่างการพิจารณาปฏิเสธ และที่เหลืออีก 6 คำขอ ประกาศโฆษณาแล้ว แต่ผู้ยื่นยังไม่มายื่นตรวจสอบการประดิษฐ์ หากยื่นมาแล้ว จะดำเนินการตามขั้นตอนต่อไป รวมที่ยังไม่ได้ปฏิเสธทั้งสิ้น 7 คำขอ ซึ่งทั้ง 7 คำขอนี้ที่ภาคประชาสังคมอ้างว่าผู้ยื่นจดเป็นบริษัทเดียวกัน และเป็นสัญชาติญี่ปุ่นนั้น ในการตรวจสอบไม่ได้พิจารณาถึงชื่อบริษัท หรือชื่อผู้ยื่นจด แต่จะพิจารณาถึงการประดิษฐ์เท่านั้น

ด้านนายปานเทพ พัวพงษ์พันธ์ คณบดี สถาบันแพทย์แผนบูรณาการและเวชศาสตร์ชะลอวัย มหาวิทยาลัยรังสิต กล่าวว่า ผิดหวังกับการทำงานของกรมทรัพย์สินทางปัญญา เพราะการหารือเพื่อร่วมกันหาทางออกการจดสิทธิบัตรกัญชาครั้งนี้ ไม่มีผู้มีอำนาจในการตัดสินใจเข้าร่วมด้วย มีเพียงเจ้าหน้าที่ของกรมฯเท่านั้น อย่างไรก็ตาม ภาคประชาสังคม ยังยืนยันที่จะให้กรมทรัพย์สินทางปัญญา ยกเลิกคำขอจดสิทธิบัตรสารสกัดจากกัญชา และองค์ประกอบที่มีสารสกัดกัญชาเป็นส่วนผสม

ทั้งนี้เพราะนอกจากจะขัดกับมาตรา 9 (1) พ.ร.บ.สิทธิบัตร ที่กำหนดว่าสารสกัดจากธรรมชาติจดสิทธิบัตรไม่ได้แล้ว ยังขัดกับมาตรา 9 (5) เพราะกัญชายังเป็นสารเสพติดให้โทษในไทย ซึ่งหลายประเทศ ที่กำหนดให้กัญชาเป็นสารเสพติดให้โทษ ก็ยังปฏิเสธคำขอจด เช่น บราซิล ขณะที่กรมฯ ยังไม่ปฏิเสธ แต่กลับไปพิจารณา TRIPs ที่จะต้องพิจารณาไปถึงวัตถุประสงค์ของสิ่งประดิษฐ์ และประโยชน์เชิงพาณิชย์ด้วย

"กรมฯยกเลิกคำขอได้ทันที แต่ไม่ทำตามกฎหมายไทย กลับไปอ้าง TRIPs ซึ่งไม่มีอำนาจเหนือกฎหมายไทย และทั้ง 7 คำขอที่เหลือล้วนมาจากบริษัทเดียวกันทั้งหมด เมื่อครั้งเยือนญี่ปุ่น นายสมคิด จาตุศรีพิทักษ์ รองนายกรัฐมนตรี และนายสุวิทย์ เมษินทรีย์ รมว.วิทยาศาสตร์ ก็ไปเยือนบริษัทนี้ ดังนั้น ภาคประชาสังคมจึงตั้งข้อสังเกตว่า การไม่ยกเลิกคำขอที่เหลือเป็นการเอื้อประโยชน์ให้ต่างชาติหรือไม่"

อย่างไรก็ตาม หลังจากนี้จะมีมาตรการกดดันรัฐบาลต่อไป จะทั้งมาตรการทางการเมือง ไม่เลือกคนที่มาจากรัฐบาลนี้ในการเลือกตั้งที่จะถึงนี้, มาตรการทางสังคม จะต้องให้ภาคประชาชนร่วมกดดันด้วย และมาตรการทางกฎหมาย โดยจะฟ้องร้องในทุกศาลที่เกี่ยวข้อง ทั้งศาลปกครอง ศาลทรัพย์สินทางปัญญาและการค้าระหว่างประเทศกลาง ศาลอาญา โดยจะฟ้องร้องตั้งแต่ รมว.พาณิชย์ อธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญา และเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง จากก่อนหน้านี้ได้ยื่นเรื่องต่อสำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) แล้ว.

อ่านเพิ่มเติม...

คุณอาจสนใจข่าวนี้

คุณอาจสนใจข่าวนี้