Thairath Logo
กีฬา

สุดสะพรึง ภูเขาไฟกรากะตัว ‘ระเบิดเวลา’ อันตราย เคยทำคนตายมาแล้ว 3 หมื่น

Share :


และแล้ว ชาวอินโดนีเซียต้องเผชิญหน้ากับมหันตภัยธรรมชาติรุนแรงอีกครั้ง เมื่อภูเขาไฟ ‘อนัก กรากะตัว’ บนเกาะกรากะตัว ในช่องแคบซุนดรา ระหว่างเกาะสุมาตราและชวาของอินโดนีเซีย ได้ปะทุครั้งใหญ่ขึ้นมาอีก

จากนั้นได้เกิดสึนามิ ซึ่งผู้เชี่ยวชาญด้านภูเขาไฟ คาดว่าเป็นเพราะบริเวณภูเขาไฟใต้ท้องทะเล ได้เกิดการถล่ม จนทำให้เกิดคลื่นยักษ์ซัดถล่มชายฝั่ง เมื่อคืนวันเสาร์ที่ 22 ธ.ค.61 อาคารบ้านเรือนพังเสียหายจำนวนมาก คร่าชีวิตผู้เคราะห์ร้ายอย่างน้อย 373 ราย บาดเจ็บกว่า 1,400 คน

และที่ต้องสะพรึงก็คือ นี่ไม่ใช่หายนะครั้งแรกที่เกิดจาก ภูเขาไฟ อนัก กรากะตัว เพราะหากย้อนดูประวัติของภูเขาไฟลูกนี้แล้ว คงยิ่งทำให้ชาวอินโดนีเซียและผู้คนที่อาศัยอยู่ริมชายฝั่ง ‘ขนลุก’ ด้วยความประหวั่นพรั่นพรึงกันมากขึ้น

ภูเขาไฟอนัก กรากะตัว เริ่มปะทุครั้งใหม่ เมื่อก.ค.61


* ย้อนประวัติ เกาะภูเขาไฟ

ในอดีต พื้นที่ระหว่างเกาะชวา กับเกาะสุมาตรา ของอินโดนีเซียเป็นทะเล ก่อนต่อมาราว 1 ล้านปีก่อน เปลือกโลกบริเวณนี้ได้แยกตัวออก ส่งให้แมกมาและธาตุภูเขาไฟจำนวนมากถูกพ่นออกมา จากนั้นแมกมาได้เย็นลงจับตัวกันเป็นภูเขาใต้น้ำ และหลังจากนั้น หลายหมื่นปีต่อมา ธาตุภูเขาไฟเริ่มเย็นลงและจับตัวแข็งอยู่ใต้ทะเลเหนือภูเขาใต้น้ำ

การทับถมอย่างต่อเนื่องของธาตุภูเขาไฟ ทำให้กลายเป็นเกาะพ้นน้ำขนาดใหญ่ มีขนาดใกล้เคียงกับเกาะชวา และสุมาตรา ทว่าเป็นเกาะที่ไม่แข็งแรง จึงค่อยๆ ผุกร่อนไปเรื่อยๆ จนเหลือเฉพาะบริเวณที่แข็งแรง กลายเป็นเกาะขนาดเล็กหลายเกาะ และมีเกาะจำนวนมากที่มีภูเขาไฟ

ภูเขาไฟ อนัก กรากะตัว ยามสงบนิ่ง
ภูเขาไฟอนัก กรากะตัว บนเกาะกรากะตัว อยู่บริเวณช่องแคบซุนดรา ระหว่างเกาะสุมาตรา(บน) กับเกาะชวา

* รู้จัก ภูเขาไฟ อนัก กรากะตัว

ภูเขาไฟ อนัก กรากะตัว (Anak Krakatau) มีความหมายว่า ‘บุตรแห่งกรากะตัว’ ซึ่งอยู่บนเกาะชื่อเดียวกัน คือ เกาะกรากะตัว เป็นเกาะที่มีแนวเส้นภูเขาไฟพาดผ่านใจกลางเกาะ ยอดปล่องภูเขาไฟที่สูงที่สุดบนเกาะ มีความสูง 820 เมตรเหนือระดับน้ำทะเลปานกลาง

หินภูเขาไฟและธาตุภูเขาไฟบนเกาะ ก่อให้เกิดความอุดมสมบูรณ์ เหมาะต่อการเกษตรกรรม จึงทำให้เร่ิมมีผู้คนมาตั้งถิ่นฐานอาศัยเมื่อราว 3,000 ปีก่อนคริสตกาล ในขณะที่ ภูเขาไฟกรากะตัว ซึ่งยังเป็นภูเขาไฟที่ยังแอกทีฟอยู่ มีการปะทุไม่รุนแรงหลายครั้ง และเป็นการพ่นแร่ธาตุทำให้เกาะมีความอุดมสมบูรณ์มากขึ้น ทำให้ชาวบ้านไม่ได้ตระหนักถึงภัยอันตรายจากภูเขาไฟ ที่เสมือนเป็น ‘ระเบิดเวลา’ และไม่รู้ว่าจะปะทุ หรือระเบิดครั้งใหญ่ขึ้นมาอีกเมื่อไหร่?

*ฝันร้าย.. ภูเขาไฟระเบิดรุนแรงครั้งใหญ่ 135 ปีก่อน 

หลังจากภูเขาไฟอนัก กรากะตัว เงียบสงบมานาน และแล้ว เมื่อวันที่ 20 พ.ค.2426 ภูเขาไฟลูกนี้ได้เกิดการระเบิดอย่างรุนแรง พ่นเถ้าถ่านจำนวนมากสู่ท้องฟ้า ทำให้ผู้คนพากันประหลาดใจ ที่เห็นภูเขาไฟอนัก กรากะตัว ที่สงบนิ่งมานานเกิดการเคลื่อนไหว ปะทุพ่นเถ้าถ่านออกมา

จากนั้น 26 สิงหาคม ปีเดียวกัน ภูเขาไฟอนัก กรากะตัว ก็ได้แสดงพิษสง เกิดระเบิดขึ้นอย่างรุนแรง สั่นสะเทือนทั้งเกาะ เถ้าถ่านฝุ่นควันถูกพ่นขึ้นสู่ท้องฟ้า ก่อนที่วันรุ่งขึ้นต่อมา 27 สิงหาคม 2426 โลกต้องบันทึก ชาวอินโดนีเซียบนเกาะต้องพบกับฝันร้าย เพราะเมื่อเวลา 10.00 น. ภูเขาไฟอนัก กรากะตัว ได้เกิดการระเบิดครั้งใหญ่ที่สุด

ที่น่าสะพรึงกลัวที่สุด คือ ตามบันทึกระบุว่า การระเบิดครั้งใหญ่ของภูเขาไฟอนัก กรากะตัว ได้คร่าชีวิตผู้คนทุกคนบนเกาะ พื้นที่ร้อยละ 65.52 ของเกาะกลายเป็นเถ้าธุลี ลอยขึ้นฟ้าสูงถึง 80 กิโลเมตร และภายในรัศมี 240 กิโลเมตร เถ้าธุลีซึ่งลอยฟุ้งเหล่านั้นได้บดบังแสงอาทิตย์จนมืดมิดคล้ายกับตอนกลางคืน

เถ้าถ่านภูเขาไฟ พวยพุ่งสู่ท้องฟ้า ขณะภูเขาไฟอนัก กรากะตัวเริ่มปะทุเมื่อก.ค.61

* เกิดคลื่นสึนามิสูง 30 เมตร ทำคนตายกว่า 3 หมื่น

ขณะเดียวกัน เสียงของการระเบิดครั้งใหญ่ของภูเขาไฟ อนัก กรากะตัว ที่ดังสนั่นหวั่นไหว กึกก้องมาก ได้ยินไปไกลจนถึงเมืองปัตตาเวีย ซึ่งอยู่ห่างจากเกาะกรากะตัว 150 กิโลเมตร ผู้คนต้องเอามืออุดหูปิดเสียง นอกจากนั้น การระเบิดยังทำให้เกิดคลื่นสึนามิสูงกว่า 30 เมตร ซัดถล่มเกาะหลายแห่ง รวมแล้วมีผู้เสียชีวิตจากภูเขาไฟระเบิดราว 36,000 ราย


* ‘ระเบิดเวลา’ ปะทุครั้งใหม่ สังเวยกว่า 280 ชีวิต

ไม่มีใครคาดคิด ภูเขาไฟอนัก กรากะตัว ที่เงียบสงบมากว่า 100 ปี ได้มีการเคลื่อนไหวขึ้นมาอีก โดยเริ่มปะทุพ่นเถ้าถ่านออกมาแต่ไม่รุนแรงตั้งแต่เดือนกรกฎาคม ที่ผ่านมา กระทั่งเมื่อคืนวันที่ 22 ธ.ค.2561 ภูเขาไฟลูกนี้ได้เกิดการปะทุครั้งใหญ่

ผู้เชี่ยวชาญด้านธรณีวิทยาและภูเขาไฟ คาดว่าเกิดดินถล่มบริเวณส่วนของภูเขาไฟที่อยู่ใต้ผืนน้ำทะเล จนก่อให้เกิดสึนามิ คลื่นสูงราว 6 เมตรซัดถล่มชายฝั่งทางปลายเกาะชวา ด้านตะวันตก จนสร้างความเสียหายต่อชีวิตและทรัพย์สินจำนวนมาก เป็นเหตุให้มีผู้เสียชีวิตแล้วอย่างน้อย 373 ราย และบาดเจ็บกว่า 1,400 คน

* ทำอย่างไรจึงจะมีระบบเตือนภัยสึนามิที่เชื่อถือได้?

บีบีซี ชี้ว่าอันตรายจากมหันตภัยภูเขาไฟระเบิด ไม่ใช่เรื่องใหม่สำหรับชาวอินโดนีเซีย เพียงแต่ผลกระทบจากการปะทุครั้งล่าสุดของภูเขาไฟ อนัก กรากะตัว ควรถูกนำมาเป็นเครื่องเตือนใจว่า เราจำเป็นต้องมีการศึกษา เรียนรู้เพิ่มเติม และมีมาตรการเตรียมความพร้อมที่จะปกปักรักษาชีวิตของประชาชนและทรัยพ์สินให้ปลอดภัย ระหว่างที่ภูเขาไฟเกิดการปะทุครั้งใหญ่ และสิ่งที่จะเกิดตามมาหลังจากนั้น

แน่นอน เพื่อเป็นการช่วยให้พวกเราหลบหนีได้ทันเวลา ไม่ต้องพบกับบทเรียนเลวร้ายซ้ำๆ จากหายนะธรรมชาติ โดยเฉพาะแผ่นดินไหว ภูเขาไฟระเบิด ที่เสมือนเป็น ‘ระเบิดเวลา’ สุดอันตราย และไม่มีทางที่มนุษย์อย่างเราจะต่อกรกับมหันตภัยธรรมชาติเหล่านี้ได้เลย ...

ภูเขาไฟอนัก กรากะตัว พ่นเถ้าถ่านหนาทึบสู่ท้องฟ้าเมื่อ 24 ธ.ค.61
อ่านเพิ่มเติม...
ภูเขาไฟกรากะตัวภูเขาไฟอนัก กรากะตัวภูเขาไฟระเบิดสึนามิอินโดนีเซีย